Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

The Impact of E-Commerce Platforms on Consumer Behavıour: A Case Study of Amazon in Germany and Trendyol in Turkey

Yıl 2025, Cilt: 12 Sayı: 2, 75 - 97, 29.12.2025
https://doi.org/10.30803/adusobed.1769050

Öz

This study aims to comparatively examine the transformation of consumer behavior in the context of digitalization through the cases of Amazon in Germany and Trendyol in Turkey. The rapid global expansion of e-commerce has not only reshaped economic structures but has also transformed consumption patterns, cultural expectations, and modes of user interaction. In this regard, the study analyzes the shopping experiences, digital navigation tools, promotional and loyalty strategies, and localization policies employed by Amazon and Trendyol from a qualitative perspective. The research adopts document analysis as its data collection method, examining platform interfaces, corporate documentation, campaign structures, loyalty programs, and user-directed strategies. The collected data were categorized under five thematic dimensions: platform design and navigation, purchasing processes, promotional strategies, cultural localization practices, and patterns of digital engagement. Findings reveal that Amazon fosters a more analytical and information-driven shopping behavior in Germany, while Trendyol promotes a faster, promotion-oriented, and intuitive consumption pattern in Turkey. While Amazon emphasizes long-term customer retention and rational decision-making, Trendyol enhances user engagement through real-time campaign dynamics and culturally adapted marketing. Thus, this study contributes both theoretically and practically to understanding how cultural and technological contexts influence digital consumer behavior, and how e-commerce platforms shape these behaviors through strategic interface and engagement mechanisms.

Kaynakça

  • Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2), 179–211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T ScienceDirect
  • Amazon. (2024). Amazon.de – Hilfe & Kundenservice: Versand, Rückgabe und Prime-Vorteile. Retrieved July 30, 2025, from https://www.amazon.de/gp/help/customer
  • Çakır, M. (2025). Dijitalleşme sürecinde e-ticaret faaliyetlerinin sektörel bazda değerlendirilmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(1), 137–151. https://doi.org/10.56016/adusobed.1456812 TRDizin
  • Cheung, C. M., & Lee, M. K. (2012). What drives consumers to spread electronic word of mouth in online consumer-opinion platforms? Decision Support Systems, 53(1), 218–225. https://doi.org/10.1016/j.dss.2012.01.015 ScienceDirect
  • Davis, F. D. (1989). Perceived usefulness, perceived ease of use, and user acceptance of information technology. MIS Quarterly, 13(3), 319–340. https://doi.org/10.2307/249008 ResearchGate
  • DCMN. (2024). Digital Brand Tracker 2023–2024: Consumer trends and Amazon usage in Germany. Retrieved July 30, 2025, from https://www.dcmn.com ResearchGate
  • De Mooij, M. (2019). Consumer behavior and culture: Consequences for global marketing and advertising (3rd ed.). SAGE.
  • Donovan, R. J., & Rossiter, J. R. (1982). Store atmosphere: An environmental psychology approach. Journal of Retailing, 58(1), 34–57. Academia
  • Erdem, A., & Yılmaz, E. S. (2021). Investigation of hedonic shopping motivation effective in impulse buying behavior of female consumers on Instagram. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 16(64), 1605–1623.
  • Eroglu, S. A., Machleit, K. A., & Davis, L. M. (2001). Atmospheric qualities of online retailing: A conceptual model and implications. Journal of Business Research, 54(2), 177–184. https://doi.org/10.1016/S0148-2963(99)00087-9 IDEAS/RePEc
  • Eroglu, S. A., Machleit, K. A., & Davis, L. M. (2003). Empirical testing of a model of online store atmospherics and shopper responses. Psychology & Marketing, 20(2), 139–150. https://doi.org/10.1002/mar.10064 SCIRP
  • Gefen, D., Karahanna, E., & Straub, D. W. (2003). Trust and TAM in online shopping: An integrated model. MIS Quarterly, 27(1), 51–90. misq.umn.edu
  • Hofstede, G., Hofstede, G. J., & Minkov, M. (2010). Cultures and organizations: Software of the mind (3rd ed.). McGraw-Hill.
  • Koufaris, M., Kambil, A., & LaBarbera, P. A. (2001–2002). Consumer behavior in web-based commerce: An empirical study. International Journal of Electronic Commerce, 6(2), 115–138.
  • Mbonigaba, C., & Sujatha, S. (2024). Impact on brand trust and consumer behavior: Leveraging social media influencers to drive credibility and engagement across industries. International Journal of Applied and Advanced Scientific Research, 9(2), 81–87. https://doi.org/10.5281/zenodo.13887149 ResearchGate+1
  • Mehrabian, A., & Russell, J. A. (1974). An approach to environmental psychology. MIT Press. SCIRP
  • Pattern. (2022). Germany shopper report 2022. Retrieved July 30, 2025, from https://pattern.com ResearchGate
  • Reichheld, F. F., & Schefter, P. (2000). E-loyalty: Your secret weapon on the web. Harvard Business Review, 78(4), 105–113.
  • Seidel, S., & Blanquart, C. (2020). E-commerce in France and Germany: A comparative analysis. Recherche
  • Transports Sécurité, 2020(8), 1–13. https://doi.org/10.25578/RTS_ISSN1951-6614_2020-08 econpapers.repec.org
  • SimilarWeb. (2024). Amazon.de and Trendyol.com – Website traffic overview. Retrieved August 9, 2025, from https://www.similarweb.com Journal of Marketing & Social Research
  • Statista. (2024). E-commerce in Europe: Market insights and consumer behavior. Retrieved July 30, 2025, from https://www.statista.com icdbme2024.tarsus.edu.tr
  • Trendyol. (2024). Kasım 2024 rekorları: Kampanya dönemi değerlendirme raporu. Retrieved July 30, 2025, from https://www.trendyol.com/hakkimizda/basin ijerme.crystalpen.in
  • Venkatesh, V., & Davis, F. D. (2000). A theoretical extension of the technology acceptance model: Four longitudinal field studies. Management Science, 46(2), 186–204. https://doi.org/10.1287/mnsc.46.2.186.11926 pubsonline.informs.org
  • Venkatesh, V., Morris, M. G., Davis, G. B., & Davis, F. D. (2003). User acceptance of information technology: Toward a unified view. MIS Quarterly, 27(3), 425–478. https://doi.org/10.2307/30036540 SCIRP
  • Verhagen, T., & van Dolen, W. (2011). The influence of online store beliefs on consumer online impulse buying: A model and empirical application. Information & Management, 48(8), 320–327. https://doi.org/10.1016/j.im.2011.08.001 ScienceDirect
  • Webrazzi. (2024, December 4). Trendyol'un Kasım 2024 kampanya verileri açıklandı. Retrieved July 30, 2025, from https://webrazzi.com/2024/12/04/trendyol-kasim-kampanyalari-veriler/ DergiPark

E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi

Yıl 2025, Cilt: 12 Sayı: 2, 75 - 97, 29.12.2025
https://doi.org/10.30803/adusobed.1769050

Öz

Bu araştırma, dijitalleşme ile birlikte dönüşen tüketici davranışlarını Almanya ve Türkiye örneğinde, Amazon ve Trendyol platformları üzerinden karşılaştırmalı olarak incelemeyi amaçlamaktadır. E-ticaretin küresel ölçekte hızlı gelişimi, yalnızca ekonomik yapıları değil; aynı zamanda tüketim alışkanlıklarını, kültürel beklentileri ve kullanıcı etkileşim biçimlerini de yeniden şekillendirmiştir. Bu bağlamda çalışma, Amazon ve Trendyol platformlarının kullanıcıya sunduğu alışveriş deneyimlerini, dijital yönlendirme araçlarını, kampanya ve sadakat stratejilerini ve kültürel uyum politikalarını nitel olarak analiz etmektedir. Araştırmada veri toplama yöntemi olarak doküman analizi kullanılmış; platformların kullanıcı arayüzleri, kurumsal belgeleri, kampanya yapıları, sadakat sistemleri ve kullanıcı davranışlarını etkileyen yönlendirme stratejileri detaylı biçimde incelenmiştir. Elde edilen veriler beş tematik başlık altında sınıflandırılarak analiz edilmiştir: platform tasarımı ve yönlendirme, alışveriş süreçleri, kampanya ve promosyon uygulamaları, kültürel yerelleştirme stratejileri ve dijital etkileşim kalıpları. Bulgular, Amazon’un Almanya’da daha bilgi temelli ve sistematik alışveriş davranışını teşvik eden bir yapı sunduğunu; Trendyol’un ise Türkiye’de promosyon odaklı, hızlı ve sezgisel alışveriş eğilimini destekleyen bir deneyim sunduğunu göstermektedir. Amazon, uzun vadeli kullanıcı bağlılığı ve rasyonel karar süreçleriyle öne çıkarken; Trendyol anlık kampanya stratejileri ve yerelleştirilmiş pazarlama diliyle tüketici etkileşimini artırmaktadır. Bu yönüyle araştırma, kültürel ve teknolojik bağlamların dijital tüketici davranışları üzerindeki etkisini ortaya koyarken; e-ticaret platformlarının kullanıcı yönlendirme pratiklerini anlamaya yönelik teorik ve uygulamalı katkılar sunmaktadır.

Kaynakça

  • Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2), 179–211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T ScienceDirect
  • Amazon. (2024). Amazon.de – Hilfe & Kundenservice: Versand, Rückgabe und Prime-Vorteile. Retrieved July 30, 2025, from https://www.amazon.de/gp/help/customer
  • Çakır, M. (2025). Dijitalleşme sürecinde e-ticaret faaliyetlerinin sektörel bazda değerlendirilmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(1), 137–151. https://doi.org/10.56016/adusobed.1456812 TRDizin
  • Cheung, C. M., & Lee, M. K. (2012). What drives consumers to spread electronic word of mouth in online consumer-opinion platforms? Decision Support Systems, 53(1), 218–225. https://doi.org/10.1016/j.dss.2012.01.015 ScienceDirect
  • Davis, F. D. (1989). Perceived usefulness, perceived ease of use, and user acceptance of information technology. MIS Quarterly, 13(3), 319–340. https://doi.org/10.2307/249008 ResearchGate
  • DCMN. (2024). Digital Brand Tracker 2023–2024: Consumer trends and Amazon usage in Germany. Retrieved July 30, 2025, from https://www.dcmn.com ResearchGate
  • De Mooij, M. (2019). Consumer behavior and culture: Consequences for global marketing and advertising (3rd ed.). SAGE.
  • Donovan, R. J., & Rossiter, J. R. (1982). Store atmosphere: An environmental psychology approach. Journal of Retailing, 58(1), 34–57. Academia
  • Erdem, A., & Yılmaz, E. S. (2021). Investigation of hedonic shopping motivation effective in impulse buying behavior of female consumers on Instagram. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 16(64), 1605–1623.
  • Eroglu, S. A., Machleit, K. A., & Davis, L. M. (2001). Atmospheric qualities of online retailing: A conceptual model and implications. Journal of Business Research, 54(2), 177–184. https://doi.org/10.1016/S0148-2963(99)00087-9 IDEAS/RePEc
  • Eroglu, S. A., Machleit, K. A., & Davis, L. M. (2003). Empirical testing of a model of online store atmospherics and shopper responses. Psychology & Marketing, 20(2), 139–150. https://doi.org/10.1002/mar.10064 SCIRP
  • Gefen, D., Karahanna, E., & Straub, D. W. (2003). Trust and TAM in online shopping: An integrated model. MIS Quarterly, 27(1), 51–90. misq.umn.edu
  • Hofstede, G., Hofstede, G. J., & Minkov, M. (2010). Cultures and organizations: Software of the mind (3rd ed.). McGraw-Hill.
  • Koufaris, M., Kambil, A., & LaBarbera, P. A. (2001–2002). Consumer behavior in web-based commerce: An empirical study. International Journal of Electronic Commerce, 6(2), 115–138.
  • Mbonigaba, C., & Sujatha, S. (2024). Impact on brand trust and consumer behavior: Leveraging social media influencers to drive credibility and engagement across industries. International Journal of Applied and Advanced Scientific Research, 9(2), 81–87. https://doi.org/10.5281/zenodo.13887149 ResearchGate+1
  • Mehrabian, A., & Russell, J. A. (1974). An approach to environmental psychology. MIT Press. SCIRP
  • Pattern. (2022). Germany shopper report 2022. Retrieved July 30, 2025, from https://pattern.com ResearchGate
  • Reichheld, F. F., & Schefter, P. (2000). E-loyalty: Your secret weapon on the web. Harvard Business Review, 78(4), 105–113.
  • Seidel, S., & Blanquart, C. (2020). E-commerce in France and Germany: A comparative analysis. Recherche
  • Transports Sécurité, 2020(8), 1–13. https://doi.org/10.25578/RTS_ISSN1951-6614_2020-08 econpapers.repec.org
  • SimilarWeb. (2024). Amazon.de and Trendyol.com – Website traffic overview. Retrieved August 9, 2025, from https://www.similarweb.com Journal of Marketing & Social Research
  • Statista. (2024). E-commerce in Europe: Market insights and consumer behavior. Retrieved July 30, 2025, from https://www.statista.com icdbme2024.tarsus.edu.tr
  • Trendyol. (2024). Kasım 2024 rekorları: Kampanya dönemi değerlendirme raporu. Retrieved July 30, 2025, from https://www.trendyol.com/hakkimizda/basin ijerme.crystalpen.in
  • Venkatesh, V., & Davis, F. D. (2000). A theoretical extension of the technology acceptance model: Four longitudinal field studies. Management Science, 46(2), 186–204. https://doi.org/10.1287/mnsc.46.2.186.11926 pubsonline.informs.org
  • Venkatesh, V., Morris, M. G., Davis, G. B., & Davis, F. D. (2003). User acceptance of information technology: Toward a unified view. MIS Quarterly, 27(3), 425–478. https://doi.org/10.2307/30036540 SCIRP
  • Verhagen, T., & van Dolen, W. (2011). The influence of online store beliefs on consumer online impulse buying: A model and empirical application. Information & Management, 48(8), 320–327. https://doi.org/10.1016/j.im.2011.08.001 ScienceDirect
  • Webrazzi. (2024, December 4). Trendyol'un Kasım 2024 kampanya verileri açıklandı. Retrieved July 30, 2025, from https://webrazzi.com/2024/12/04/trendyol-kasim-kampanyalari-veriler/ DergiPark
Toplam 27 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Dijital Pazarlama, Müşteri İlişkileri Yönetimi, Uluslararası Pazarlama
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Hakan Kapaklı 0009-0003-3600-0440

Gönderilme Tarihi 20 Ağustos 2025
Kabul Tarihi 22 Aralık 2025
Yayımlanma Tarihi 29 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Cilt: 12 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA Kapaklı, H. (2025). E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(2), 75-97. https://doi.org/10.30803/adusobed.1769050
AMA Kapaklı H. E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi. ADUSOBIED. Aralık 2025;12(2):75-97. doi:10.30803/adusobed.1769050
Chicago Kapaklı, Hakan. “E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12, sy. 2 (Aralık 2025): 75-97. https://doi.org/10.30803/adusobed.1769050.
EndNote Kapaklı H (01 Aralık 2025) E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12 2 75–97.
IEEE H. Kapaklı, “E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi”, ADUSOBIED, c. 12, sy. 2, ss. 75–97, 2025, doi: 10.30803/adusobed.1769050.
ISNAD Kapaklı, Hakan. “E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12/2 (Aralık2025), 75-97. https://doi.org/10.30803/adusobed.1769050.
JAMA Kapaklı H. E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi. ADUSOBIED. 2025;12:75–97.
MLA Kapaklı, Hakan. “E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 12, sy. 2, 2025, ss. 75-97, doi:10.30803/adusobed.1769050.
Vancouver Kapaklı H. E-Ticaret Platformlarının Tüketici Davranışlarına Etkisi: Almanya’da Amazon ve Türkiye’de Trendyol Vaka Analizi. ADUSOBIED. 2025;12(2):75-97.

Adnan Menderes University Institute of Social Sciences Journal’s main purpose is to contribute to the social sciences at national and international level, to create a respected academic ground where scientists working in dis field can share the unique and remarkable works.