Araştırma Makalesi

XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri

Cilt: 13 Sayı: 1 28 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri

Öz

Osmanlı Devleti kurulduğu andan pek kısa bir süre sonra denizle tanıştı. Batısında, Çanakkale, Balıkesir ve Bergama bölgelerinde kurulmuş olan Karesi Beyliğini ilhak ettikten kısa bir süre sonra kalıcı olarak önce Gelibolu yarımadasına oradan da Rumeli bölgesine doğru genişledi. İki ayrı kıtada da hâkimiyet iddiasında bulunan Osmanlılar için bu andan itibaren denizle irtibatlı olmak zaten elzem bir hal alacaktı. XVI. yüzyılın başlarında Akdeniz’deki Müslüman deniz gazileri ile kurulan irtibat tüm bu yüzyıl boyunca gelişip pekişecek, Akdeniz’in doğu ve ortası Osmanlılar ile Venedik ve İspanya gibi farklı denizci devletlerarasında kıyasıya bir mücadeleye sahne olacaktı. Avrupa’nın batısının farklı kıtalarla irtibat kurması, yeni deniz rotalarının keşfi ve ticaret yollarındaki değişiklikler Osmanlıları Akdeniz’in dışına çıkaracak Kızıldeniz gibi farklı denizlerde politikalar üretmeye itti. Öte yandan denizlerdeki bu yayılmaya rağmen tehlike hiç geçmeyecekti. Venedik’le Girit adasının kontrolü için yapılan uzun bir mücadele kazanılmış olmasına rağmen Osmanlılar kontrol altına aldıkları denizlerin güvenliğinden hep endişe ettiler. Bu güvenliği sağlamak adına farklı önlemler aldılar. Bunlardan biri olan Akdeniz Fırkatecileri, donanma-yı hümâyûnun sefere çıkmadığı anlarda da özellikle Akdeniz’de yaz kış devriye gezen kaptanların idare ettikleri küçük filolardan oluşan bir deniz gücüydü. Bu makale, bu örgütün yapısını ve işleyişini anlamaya yönelik bir çalışma sunmayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Arşiv Kaynakları
  2. T.C. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi BOA Mühimme Defterleri (MD) 104, 110, 112
  3. Sakız Muhassıllığı Defterleri ((D_BŞM_SKM) 1, 2.
  4. Ali Emirî Sultan Mustafa II, (AE. SMST II), 31-3099, 31-3100, 31-3098, 31-3096, 31-3095-32-3104, 31-3097, 107-8144, 107-8145, 107-8148, 107-8149, 118-12875.
  5. Cevdet Bahriye 216-10072
  6. İbnülemin Maliye (İE.ML), 112-10662
  7. İbnülemin Bahriye (İE.BH), 11-960,
  8. Yayınlanmış Eserler

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Genel Türk Tarihi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

15 Şubat 2026

Kabul Tarihi

7 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 13 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Çelik, B. (2026). XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(1), 118-132. https://doi.org/10.30803/adusobed.1888657
AMA
1.Çelik B. XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri. ADUSOBIED. 2026;13(1):118-132. doi:10.30803/adusobed.1888657
Chicago
Çelik, Bülent. 2026. “XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 13 (1): 118-32. https://doi.org/10.30803/adusobed.1888657.
EndNote
Çelik B (01 Haziran 2026) XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 13 1 118–132.
IEEE
[1]B. Çelik, “XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri”, ADUSOBIED, c. 13, sy 1, ss. 118–132, Haz. 2026, doi: 10.30803/adusobed.1888657.
ISNAD
Çelik, Bülent. “XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 13/1 (01 Haziran 2026): 118-132. https://doi.org/10.30803/adusobed.1888657.
JAMA
1.Çelik B. XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri. ADUSOBIED. 2026;13:118–132.
MLA
Çelik, Bülent. “XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri”. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 13, sy 1, Haziran 2026, ss. 118-32, doi:10.30803/adusobed.1888657.
Vancouver
1.Bülent Çelik. XVIII. Yüzyıl’da Ege Denizi’ndeki Osmanlı Deniz Gücünün Emektar Denizcileri: Akdeniz Fırkatecileri. ADUSOBIED. 01 Haziran 2026;13(1):118-32. doi:10.30803/adusobed.1888657

Adnan Menderes University Institute of Social Sciences Journal’s main purpose is to contribute to the social sciences at national and international level, to create a respected academic ground where scientists working in dis field can share the unique and remarkable works.