Transaksiyonel Analiz Ego Durumlarının İletişime Etkisi Bağlamında “Ters Yüz” Filminin Analizi
Öz
Amerikalı psikiyatrist ve psikoanalist Eric Berne’nin geliştirmiş olduğu Transaksiyonel analiz (TA) kuramı psikolojinin iletişim, kişilik ve gelişim alanları ile ilgili bilgi içermektedir. Transaksiyonel analiz, bireyin kişiliğinin nasıl yapılandığı, bireyin çevresi ile nasıl iletişim kurduğu ve davranış bozukluklarının nasıl oluştuğu sorularına cevap arayan ve insanları olumlu olarak inceleyen insancıl bir kuramdır. Eric Berne’e göre insanlar arası ilişkilerde çocuk, anne-baba(ebeveyn) ve yetişkin olmak üzere üç ego durumu bulunmaktadır. Bireyler çevreleri ile kurdukları ilişkilerde itaatkâr olduğunda çocuk, otoriter olduğunda ebeveyn ve mantıklı olduğunda yetişkin ego durumu söz konusu olmaktadır.
Alan yazını tarandığında çalışmaların ağırlıklı olarak psikoloji, işletme, hemşirelik, eğitim ve öğretim alanında yapıldığı görülmüştür. İletişim alanında ise transaksiyonel analiz çalışmaları çok fazla ele alınmamıştır. Dolayısıyla ego durumlarının iletişime etkisini ele alan bu çalışma alana katkı sağlamaktadır. Bu bağlamda makalede, iletişim sürecinde karşılaşılabilecek sorunlara ve sorunların çözümüne farklı perspektiften bakmayı sağlayacak, bir iletişim ve kişilik kuramı olan, Transaksiyonel Analiz ve ego durumları açıklanmaya çalışılmıştır. Son olarak Eric Berne’nin yaklaşımı ve kavramları “Ters Yüz” filmi analiz edilerek somutlaştırılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Algıları: Transaksiyonel Açısından Bir Değerlendirme, Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 265-293.Akkoyun, F. (1995). Transaksiyonel Analize Giriş, Ankara.Arı, R. (1989). Üniversite Öğrencilerinin Baskın Ben Durumları İle Bazı Özlük Niteliklerinin, Ben Durumlarına, Atılganlık ve Uyum Düzeylerine Etkisi, (Doktora Tezi) Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Psikolojik Hizmetler Bilim Dalı, Ankara.Barrow, G. & Newton, T. (2016). Educational Transactional Analysis, NewYork: Routledge.Berne, E. (1957). Ego States in Psychotherapy. Reprinted from Journal of Psychotherapy. 11(2). 293-309Berne, E. (1966). Principles of Group Treatment. New York: Oxford University Press.Berne, E. (1973). The Structurre and Dynamics Of Organization and Groups, Ballantine Books, New York.Berne, E. (1988). Herkes İçin Psikiyatri ve Psikoanaliz Rehberi (Kapkın E., Trans.). İstanbul: Yaprak Yayınları.Berne, E. (2001). Hayat Denen Oyun (Sargut S., Trans.). İstanbul: Kariyer Yayınları.Berne, E. (2016). İnsanların Oynadığı Oyunlar (Haktanır Ü.H., Trans.). İstanbul: Koridor Yayınları.Burger, M.J. (2006). Kişilik Psikoloji Biliminin İnsan Doğasına Dair Söyledikleri, İstanbul: Kaknüs Yayınları.Clarkson, P. (1992). Transactional Analysis Psychoteraphy: An integrated Approach. London: RoutledgeDoruk, K.E. (2015). İknanın Sosyal Psikolojisi (Temel Kavramlar ve Kuramlarıyla),İstanbul: Derin Yayınları. Dökmen, Ü. (2004). İletişim Çatışmaları ve Empati, İstanbul: Sistem Yayıncılık.Eroğlu, F. (2013). Davranış Bilimleri, İstanbul: Beta Yayınları.Kayalar, M. (2002). Transaksiyonel Analizin Etkili Takım Oluşturmada Kullanılması, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 7(1), 265-275.Keler, H. (2008). Liseli Ergenlerin Transaksiyonel Analiz Ego Durumları İle Bağlanma Stilleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi, (Yüksek Lisans Tezi) Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı, İstanbul.Özerk, H. (2008). Özel Okul Yöneticilerinin ve Öğretmenlerinin, Transaksiyonel Analiz Kuramı Çerçevesinde, Birbirlerinde Gözlemledikleri ve Birbirlerinde Bekledikleri Ego Durumları’nın Karşılaştırılması, (Yüksek Lisans Tezi) Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Yönetimi ve Denetimi Anabilim Dalı, İstanbul.Solomon, C. (2003). Transactional Analysis Theory: the Basics, Transactional Analysis Journal, 33(1), 15-22.Şamatacı, G.(2013). Romantik İlişkilerde Affetme: Transaksiyonel Analiz Ego Durumları Açısından Bir İnceleme, (Yüksek Lisans Tezi) Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı, İstanbul.Jones, N.R. (1982). Danışma Psikolojisi Kuramları (Akkoyun F. Trans.), Ankara.(http://www.dpsikiyatri.com/EricBerne.asp) Erişim Tarihi: 26.02.2018(http://www.ericberne.com/transactional-analysis/) Erişim Tarihi: 26.02.2018
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ezgi Zengin
*
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
5 Ağustos 2019
Gönderilme Tarihi
3 Haziran 2018
Kabul Tarihi
27 Mayıs 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 6 Sayı: 1