DUYUSAL PAZARLAMA ÜZERİNE YAPILAN ÇALIŞMALARIN VOSVİEWER İLE BİBLİOMETRİK ANALİZİ

Öz

Bu araştırma, duyusal pazarlamanın etkisini haritalandırarak entelektüel yapısını anlamayı ve bu alanda çalışan akademisyenler için gelecekteki araştırma gündemini önermeyi hedeflemektedir. Çalışma, VOSviewer paketi ve Web of Science veri tabanı (WOS) verileri kullanılarak çeşitli analizler gerçekleştirilmiş ve duyusal pazarlama kavramına dair yapılan çalışmaların gelişimi ve yapılan araştırmaların haritası oluşturulmuştur. 302 eserin incelendiği çalışmada, en fazla eserin 2021 (47 eser), 2019 (45 eser), 2020 (38 eser), 2022 (36 eser) ve 2023 (34 eser) yıllarında yoğunlaştığı tespit edilmiştir. Eserlerin çoğunlukla dergi makalesi (256), Bildiri kitabı (38), editoryal yazı (5) ve kitap bölümü (21) türünde olduğu belirlenmiştir. İşletme (181), iletişim (12), psikoloji uygulamaları (45), yönetim (42) ve interdisipliner sosyal bilim (3) alanlarında eserlerin yayınlandığı gözlemlenmiştir. Ayrıca, ABD (83), İngiltere (36), Çin (32), Fransa (26) ve İsveç (20) gibi ülkelerin en çok yayın yapan ülkeler olduğu belirlenmiştir. İngilizce (285), İspanyolca (10) ve Portekizce (4) gibi dillerde eserlerin yayınlandığı, SSCI (181), ESCI (52), SCI-Expanded (30), CPCI-SSH (28), BKCI-SSH (21), CPCI-S (14) ve AHCI (1) gibi endekslerde taranan yayınların ağırlıkta olduğu bulgularına ulaşılmıştır. Araştırmada, duyusal pazarlama ile ilgili en çok kullanılan anahtar kelimelerin sensory marketing (duyusal pazarlama), consumer behavior (tüketici davranışı), neuromarketing (nöropazarlama), experiential marketing (deneyimsel pazarlama), touch (dokunma), olfaction (koku alma) olduğu tespit edilmiştir. Bu çalışma, duyusal pazarlama alanında kapsamlı bir bibliyometrik analiz gerçekleştiren ve alanın gelişimini haritalayan ilk girişimlerden biridir. Çalışmanın bulguları, akademisyenler için gelecekteki araştırma alanları ve eğilimleri belirlemede faydalı olabilir.

Anahtar Kelimeler

• Duyusal pazarlama
• Tüketici davranışı
• Deneyimsel Pazarlama
• Bibliometrik analizi.

BIBLIOMETRIC ANALYSIS OF STUDIES ON SENSORY MARKETING WITH VOSVIEWER

Öz

This study aims to map the impact of sensory marketing, understand its intellectual structure, and propose future research agendas for scholars in the field. Various analyses were conducted using the VOSviewer software and data from the Web of Science (WOS) database to delineate the development of studies on sensory marketing and create a map of the research landscape. In this examination of 302 works, it was observed that the highest concentration of publications occurred in 2021 (47 works), 2019 (45 works), 2020 (38 works), 2022 (36 works), and 2023 (34 works). The majority of the works were identified as journal articles (256), conference papers (38), editorials (5), and book chapters (21). The findings indicate that the publications were indexed in SSCI (181), ESCI (52), SCI-Expanded (30), CPCI-SSH (28), BKCI-SSH (21), CPCI-S (14), and AHCI (1). The most frequently used keywords related to sensory marketing were sensory marketing, consumer behavior, neuromarketing, experiential marketing, touch, and olfaction. This study represents one of the initial endeavors to conduct a comprehensive bibliometric analysis in the field of sensory marketing and map its development. The findings of this research may provide valuable insights for determining future research areas and trends for scholars.

Anahtar Kelimeler

• Sensory marketing
• Consumer behavior
• Experiential marketing
• Bibliometric analysis.

Kaynakça

1. Alder, H. (2001). Mind to Mind Marketing: Communicating with 21st-century customers. Kogan Page.
2. Arruda, H., Silva, E. R., Lessa, M., Proença Jr., D., & Bartholo, R. (2022). VOSviewer and Bibliometrix. Journal of the Medical Library Association, 110(3), 392– 395. https://doi.org/10.5195/jmla.2022.1434
3. Arslan, E. (2022). Sosyal Bilim Araştırmalarında VOSviewer ile Bibliyometrik Haritalama ve Örnek bir Uygulama. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(Özel Sayı 2), 33–56. https://doi.org/10.18037/ausbd.1227291
4. Barwise, P. (2004). Traditional Marketing: A Deficiency in Brand Performance. Journal of Marketing Management, 20(9-10), 1059-1075.
5. Clegg, J. (2003). How brands are built: The sensory marketing imperative. Journal of Product & Brand Management, 12(4), 224-232.
6. Cobo, M. J., López-Herrera, A. G., Herrera-Viedma, E., & Herrera, F. (2011). Science mapping software tools: Review, analysis, and cooperative study among tools. Journal of the American Society for Information Science and Technology, 62(7), 1382–1402. https://doi.org/10.1002/asi.21525
7. Freemantle, N. (2004). Creativity and brand development. In A. B. Thompson (Ed.), Handbook of brand and experience management (pp. 139-161). Edward Elgar Publishing.
8. Goldkuhl, L. G., ve Styven, M. E. (2007). Multi-sensory marketing: The impact of music, scent, and sight on consumer perception. Journal of Retailing and Consumer Services, 14(5), 352-358.

9. Hultén, B., Broweus, N., & Dijk, M. (2009). Sensory marketing: A literature review. *Journal of Business Research*, 62(3), 232–240.
10. İzmir, O., Eroglu-Hall, E., & Sevim, N. (2023). Deneyimsel Tüketim Bakış Açısıyla Kalite, Algılanan Değer, Tatmin ve Sadakat Zincirinin İncelenmesi: Üçüncü Dalga Kahve Tüketimi. *Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi*, *14*(1), 294-310.
11. Korkarer, S., Çetin, C., & Deveciyan, M. T. (2021). Ethic National and International Studies in the Field of Entrepreneurship Bibliometric Analysis of Studies(The Bibliometric Analysis of National, and International Studies on Ethical Entrepreneurship). Journal of Business Research - Turk, 13(3), 2455–2472. https://doi.org/10.20491/isarder.2021.1271
12. Krishna, A. (2009). Sensory Marketing: Research on the Sensuality of Products (Vol. 1): Routledge Academic.
13. Krishna, A. (2012). An Integrative Review of Sensory Marketing: Engaging the Senses to Affect Perception, Judgment, and Behavior. Journal of Consumer Psychology, 22(3), 332-351.
14. McDougall, G. H., ve Snetsinger, D. W. (1990). Revising the Definition of Services: Benefits for Consumers and Marketers. Journal of the Academy of Marketing Science, 18(1), 7-13.
15. Pritchard, A. (1969). Statistical Bibliography or Bibliometrics? Journal of Documentation, 25, 348–349.
16. Schmitt, B. (2009). Experiential Marketing: How to Get Customers to Sense, Feel, Think, Act, and Relate to Your Company and Brands. Free Press.
17. Soars, R. (2009). Sensory Marketing and Its Potential Impact on Sales. Journal of Marketing Management, 25(5-6), 507-523.
18. Van Eck, N. J., & Waltman, L. (2010). Software survey: VOSviewer, a computer program for bibliometric mapping. Scientometrics, 84(2), 523–538. https://doi.org/10.1007/s11192-009-0146-3
19. Vieria, J. (2009). Creating Emotional Brand Connections with Sensory Marketing. International Journal of Market Research, 51(1), 25-39.
20. Zeren, D., & Kaya, N. (2020). Dijital Pazarlama: Ulusal Yazının Bibliyometrik Analizi. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(1), 35–52.
21. Zupic, I., & Čater, T. (2015). Bibliometric Methods in Management and Organization. Organizational Research Methods, 18(3), 429–472. https://doi.org/10.1177/1094428114562629