TÜRKÇE ÖĞRETMEN ADAYLARININ MİLLÎ KÜLTÜR, EDEBİYAT, VATAN, BAYRAK’ KAVRAMLARINA İLİŞKİN BİLİŞSEL YAPILARI: KELİME İLİŞKİLENDİRME TESTİ UYGULAMASI

Öz

Bu araştırmanın amacı Süleyman Demirel Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi Anabilim dalında öğrenim görmekte olan öğretmen adaylarının ‘millî kültür, edebiyat, vatan, bayrak’ kelimeleri ile ilişkilendirdikleri kavramları ve kavram yanılgılarını tespit ederek onların bu yöndeki bilişsel yapılarını ortaya çıkarmaktır. Araştırmada yöntem olarak nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim (fenomenoloji) deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2023-2024 eğitim öğretim yılında Süleyman Demirel Üniversitesi Eğitim fakültesi Türkçe Öğretmenliği Anabilim dalında öğrenim görmekte olan 153 öğrenci oluşturmaktadır. Verilerin çözümlenmesinde kelime ilişkilendirme testinde (KİT) belli kesme noktası aralıklarıyla oluşmuş kavram ağları ve frekans-yüzde tabloları kullanılmıştır. Analizlerin sonucunda öğretmen adaylarının verilen kavramlar hakkında yeterli düzeyde bilgiye sahip oldukları görülmüştür. Onlara sunulan kavramlar ile ilgili kavram yanılgılarının olmadığı, ancak millî kültür, vatan, bayrak ve edebiyat kavramlarının onlarda çağrıştırdığı kelimelerin hem nicelik olarak az hem de bu kavramlar arası birbirini tekrar eden kelimeler olduğu gözlemlenmiştir. Bu bulgular ışığında, öğretmen adaylarının bu kavramlara dair daha derin ve geniş bir bilgi birikimi, donanım ve söz varlığı ile kendilerini daha iyi ifade edebilecekleri şekilde geliştirilmelerinin, yetiştirecekleri öğrencilere ve topluma yapacakları katkı göz önünde bulundurulduğunda önemli olduğu düşünülmektedir. Bu kavramların ve içeriklerinin önemi düşünüldüğünde buna dair çalışmaların programa ve derslere içselleştirilmesi öneri olarak sunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Türkçe öğretmen adayları
• kelime ilişkilendirme testi
• millî kültür
• edebiyat
• vatan
• bayrak

COGNITIVE STRUCTURES OF TURKISH TEACHER CANDIDATES REGARDING THE CONCEPTS OF 'NATIONAL CULTURE, LITERATURE, HOMELAND, FLAG': WORD ASSOCIATION TEST APPLICATION

Öz

The aim of this research is to identify the concepts and misconceptions that the prospective Turkish teachers studying in Süleyman Demirel University, Faculty of Education, Department of Turkish Education, associate with the words 'national culture, literature, homeland, flag' and to reveal their cognitive structures in this regard. As a method in the research, phenomenology pattern, one of the qualitative research methods, was used. The study group of the research consists of 153 students. Concept networks formed with certain cut-off points in the word association test and frequency-percentage tables were used to analyze the data. As a result of the analysis, it was seen that the teacher candidates had sufficient knowledge about the given concepts. It has been found that there are no misconceptions about the concepts presented to them, but the words that the concepts of national culture, homeland, flag and literature evoke in them are both few in quantity and words that repeat each other between these concepts. In the light of these findings, it is thought that it is important to develop teacher candidates with a deeper and broader knowledge of these concepts. Considering the importance of these concepts and their content, it is suggested that studies on these concepts be integrated into the program and courses.

Anahtar Kelimeler

• Turkish teacher candidates
• word association test
• national culture
• literature
• homeland
• flag

Kaynakça

1. Açıkgöz, F. N. (2019). Beşinci sınıf öğrencilerinin yıkıcı doğa olaylarına ilişkin algılarının kelime ilişkilendirme testi (KİT) kullanılarak incelenmesi (Yüksek Lisans Tezi, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü).
2. Akcay, B., Adiguzel, S., Tiryaki, A., & Yavuz, R. (2023). The Effect of Brain-Based Learning on Students’ Metacognitive Awareness. International Journal on Social and Education Sciences (IJonSES), 5 (3), 676-699.
3. Akman, Ö., & Koçoglu, E. (2016). Investigation 8th grade students secondary school cognitive structure about principles of Ataturk through word association test. Journal of Education and Training Studies , 4 (11), 151-162
4. Antonio, R. P. & Prudente, M. S. (2022). Effectiveness of Metacognitive Instruction on Students’ Science Learning Achievement: A Meta-Analysis. International Journal on Studies in Education (IJonSE), 4(1), 43-54.
5. Bahar, M., Johnstone, A.H. & Sutcliffe, R.G (1999). Investigation of biology students’ cognitive structure through word associatıon tests, mind maps and structural communication grids . Glasgow Üniversitesi (Birleşik Krallık).
6. Bahar, M. & Özatlı, N.S. (2003). “Kelime İlişkilendirme Yöntemi İle Lise 1. sınıf Öğrencilerinin Canlıların Temel Bileşenleri Konusundaki Bilişsel Yapılarının Araştırılması”. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 5(1),75-85.
7. Baker, C., Wuest, J. & Stern, P.N. (1992). Method Slurring: The Grounded Theory/ Phenomenology Example. Journal of Advanced Nursing, 17(11), 1355-1360.
8. Bertiz, Y. & Kocaman Karoğlu, A. (2020). Distance Education Students’ Cognitive Flexibility Levels and Distance Education Motivations International Journal of Research in Education and Science (IJRES), 6(4), 638-648.

9. Borazan, İ. (2008). "Kavram yanılgısı ve çoklu zeka alanlarının ilişkilendirilmesine dayalı bir öğretimin kavram yanılgılarının giderilmesindeki etkisinin incelenmesi:" Dolaşım sistemi" örneği (Yüksek lisans tezi, Balıkesir Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü).
10. Bozdoğan, K. (2022) 5. Sınıf öğrencilerinin sosyal bilgiler dersine ilişkin bilişsel yapılarının incelenmesi. Türkiye Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 7(1), 37-54.
11. Cardellini, L. & Bahar, M. (2000). Monitoring the learning of chemistry through word association tests. Australian Chemistry Resource Book,19, 59-69.
12. Carey, S. (2009). Where our number concepts come from. The Journal of philosophy , 106 (4), 220-254.
13. Clark, H. H. (1970). Word associations and linguistic theory. New horizons in linguistics , 1 , 271-286.
14. Cakir, E., Ozturk, M.S., Unal, M. (2019). Interpainting as a Creating Method in Digital Illustration: Reinterpretations from Movie Scenes. Science, Education, Art and Technology Journal (SEAT Journal), 3 (2), 78-88.
15. Çelikkaya, T., & Şarlayan, R. (2019). Kavramsal değişim metinlerinin sosyal bilgiler dersindeki kavram yanılgılarının giderilmesine etkisi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 27(6), 2403-2412.
16. Çetinoğlu, N.(1996). “Cumhuriyet Kavramı ve Atatürk’ün Cumhuriyet Anlayışı”. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi 12 (36): 721-31.
17. Çifçi, S. (2009). Kelime çağrışımlarının cinsiyet değişkenine göre gösterdiği temel nitelikler üzerine bir deneme. Turkish Studies, 4(3).
18. Christensen, L. B., Johnson, R. B. & Turner, L. A. (2015). Araştırma Yöntemleri Desen ve Analiz. (A. Aypay, Çeviri Editörü). Anı Yayıncılık, Ankara.
19. Demirer, T., & Ören, F. Ş. (2020). 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin çevresel vatandaşlık ve ekolojik ayak izi, International Conference on Research in Education and Science www.icres.net May 18-21, 2023 Cappadocia, Turkiye www.istes.org 1022 kavramlarına ilişkin düşünceleri: Kelime ilişkilendirme örneği. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(1), 603-642.
20. Demirkaya, H., & Karacan, H. (2016). Ortaokul 6. sınıf öğrencilerinin sosyal bilgiler dersindeki bazı coğrafi kavramları anlama düzeyleri ve kavram yanılgıları. Uluslararası Alan Eğitimi Dergisi, 2(2), 38-57.
21. Deveci, H., Köse, T. Ç., & Bayır, Ö. G. (2014). Öğretmen adaylarının sosyal bilimler ve sosyal bilgiler kavramlarına ilişkin bilişsel yapıları: kelime ilişkilendirme testi uygulaması. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (16), 101-124.
22. Ercan, F., Taşdere, A. & Ercan, N. (2010). Kelime ilişkilendirme testi aracılığıyla bilişsel yapının ve kavramsal değişimin gözlenmesi. Journal of Turkish Science Education.
23. Erdener, E. (2009). Vygotsky’nin düşünce ve dil gelişimi üzerine görüşleri: Piaget’e eleştirel bir bakış. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi , 7 (1), 85-103.
24. Gökalp, Z. (1975). Türkçülüğün Esasları, İstanbul: Sebil Matbaacılık.
25. Hwang Y. S., Vrongistinos, K., Kim, J., & Min, A. E. (2021). Kindergarten children’s metacognitive selfregulated learning during and after watching other child’s problem-solving behaviors. V. Akerson & M. Shelley (Eds.) içinde, Proceedings of IConSES 2021- International Conference on Social and Education Sciences (pp. 178-183), Chicago, USA. ISTES Organization.
26. Işıklı, M., & Göz, A. T. N. L. (2011). Kelime İlişkilendirme Testi Aracılığıyla Öğretmen Adaylarının Atatürk İlkelerine Yönelik Bilişsel Yapılarının İncelenmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(1), 50-72. https://doi.org/10.12780/UUSBD82
27. İstifçi, İ. (2010). Playing With Words: A Study On Word Associatıon Responses. Journal of International Social Research, 3(10).
28. Kim, J. Y. & Anderson, T. N. (2023). The Efficacy of Metacognitive Reading Strategies in the College Classroom: Student Perception towards the Learning Experience. International Journal on Studies in Education (IJonSE), 5 (1), 1-14.
29. Klausmeier, H. J. (1992). Concept learning and concept teaching. Educational psychologist , 27 (3), 267-286.
30. Karaca, A., & Yalçınkaya, E. (2019). Yedinci sınıf öğrencilerinin çeşitli meslek grupları hakkındaki algılarının kelime ilişkilendirme testi (Kit) aracılığıyla incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi, (39), 1-21.
31. Kostova, Z., & Radoynovska, B. (2010). Motivating students’ learning using word association test and concept maps. Bulgarian Journal of Science & Education Policy , 4 (1).
32. Maddah, H. A. (2021). Educational leadership for development of structural plans, cultural diversity, curriculum standards, and faculty engagement. S. Jackowicz & I. Sahin (Eds.) içinde, Proceedings of IHSES 2021--International Conference on Humanities, Social and Education Sciences (ss. 151-163), New York, USA. ISTES Organization.
33. MEB (2019) Millî Eğitim Bakanlığı Türkçe dersi öğretim programı (1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. sınıflar).
34. MEB (2024) Millî Eğitim Bakanlığı Türkçe dersi öğretim programı (5, 6, 7 ve 8. sınıflar). Nakiboğlu, C. (2008). Using word associations for assessing nonmajor science students’ knowledge structure before and after general chemistry instruction: the case of atomic structure. Chem. Educ. Res.Pract, 9, 309-322.
35. Novak, J. D. (1987). Misconceptions and educational strategies in science and mathematics. proceedings of the international seminar (2nd, Ithaca, New York, July 26-29, 1987). Volume III.
36. Ozturk, O.T. (2023). Examination of 21st Century Skills and Technological Competences of Students of Fine Arts Faculty. International Journal of Education in Mathematics, Science, and Technology (IJEMST), 11 (1), 115-132.
37. Ozturk, M.S., Kinik, M., & Ozturk, M.U. (2023). Investigation of Technological Pedagogical and Content Knowledge (TPACK) Competencies of University Students. International Journal of Technology in Education (IJTE), 6 (3), 418-433.
38. Ozturk, M.S. & Susuz, M. (2023). The Investigation of Creativity Levels of Fine Arts Faculty Students. International Journal on Social and Education Sciences (IJonSES), 5 (4), 929 944.
39. Peifer, J. S., & Taasoobshirazi, G. (2022). Heightened Cognitive Empathy through Ethnic Identity and Intercultural Competence for Individuals with Historically Marginalized Identities. International Journal on Social and Education Sciences (IJonSES), 4 (2), 290- 306.
40. Polat, G. (2013). 9. sınıf öğrencilerinin çevreye ilişkin bilişsel yapılarının kelime ilişkilendirme test tekniği ile tespiti. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 7(1), 97-120.
41. Rogti, M. (2021). Prospects for Raising Critical Thinking Competency through Project-Based Learning in EFL Classroom. International Journal of Studies in Education and Science (IJSES), 2 (1), 46-58.
42. Rose, P., Beeby, J. & Parker, D. (1995). Academic rigour in the lived experience of researchers using phenomenological methods in nursing. Journal of Advanced Nursing. 21(6), 1123-1129.
43. Schmidith, H. J. (1997). Students’ Misconceptions Looking For a Pattern. John Wiley & Sons, Inc. Science education, 123 –135.
44. Seggie, F.N., Bayyurt, Y., (2015). Nitel Araştırma: Yöntem, Teknik, Analiz ve Yaklaşımlar. Ankara: Anı Yayıncılık.
45. Sözen, M., & Bolat, M. (2014). 11–18 yaş öğrencilerin ses hızı ile ilgili sahip oldukları kavram yanılgılarının belirlenmesi. Ondokuz Mayis University Journal of Education Faculty , 33 (2), 505-523.
46. Tokcan, H. (2015). Sosyal Bilgilerde Kavram öğretimi. 1. Baskı, Ankara : Pegem.
47. Turhan, M. (2003). Değişen Egemenlik Anlayışının Hak ve Özgürlüklerin Korunmasına Etkileri ve Türk Anayasa Mahkemesi. Anayasa Yargısı, 19(1).
48. Ünveren, D. (2018). Dil ve kültür aktarımında işlevsel bir araç olarak ders kitapları: Türkçe ders. Turkish Studies-Educational Sciences. 13 (27): 1575-1592.
49. Yazıcı, H. & Samancı, O. (2003). İlköğretim Öğrencilerinin Sosyal Bilgiler Ders Konuları İle İlgili Bazı Kavramları Anlama Düzeyleri, Milli Eğitim Dergisi, 158.
50. Yılmaz, K., & Çiviler, M. (2012). İlköğretim 6. sınıf sosyal bilgiler dersi “yeryüzünde yaşam” ünitesinde yer alan tarih kavramlarının öğretiminde karşılaşılan kavram yanılgıları üzerine bir eylem araştırması. Turkish History Education Journal, 1(1), 1-31.