STÜDYO DAİRELERDEKİ YAŞAM TARZINI “DAİRE” PROGRAMI ÜZERİNDEN ANLAMAK

Öz

Ev, bireylerin barınma ihtiyacına hizmet etmenin dışında konumu ve nitelikleriyle toplumsal anlamı olan bir mekandır. Merkezi konumu ve minimal bir yaşam tarzıyla işlevsel olan stüdyo daireler günümüzde çoğunlukla genç profesyonellerin tercihi olmaktadır. Yaşam tarzı ve ev tipolojisi arasındaki ilişkiyi inceleyen bu çalışma çevrimiçi video ve sosyal medya platformu olan Youtube platformundaki “Daire” kanalında yer alan videolar içerisindeki stüdyo dairelerde yaşayan insanların yaşam tarzını anlamaya odaklanmaktadır. Stüdyo dairelerde yaşayan kişilerin videoları onların evlerini, dekorasyon fikirlerini ve yaşam tarzlarını anlamaya elverişli olması sebebiyle nitel araştırma yöntemine göre dizayn edilmiştir. Veri toplama tekniği olarak doküman analizi kullanılmıştır. Betimsel analiz sonucunda eve atfedilen anlam ve kıymet, stüdyo dairede yaşama nedenleri, stüdyo dairede yaşam tarzı olmak üzere üç temaya ulaşılmıştır. Çalışmanın bulguları stüdyo dairelerin barınma mekânı olmanın ötesinde kültürel ve ekonomik sermayenin sembolik göstergesi haline geldiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• stüdyo daire
• ev
• yaşam tarzı
• mekân sosyolojisi.

UNDERSTANDING THE LIFESTYLE IN STUDIO APARTMENTS THROUGH THE ‘APARTMENT’ PROGRAMME

Öz

A house is a place that serves the housing needs of individuals, but it also has social significance due to its location and characteristics. Studio apartments, which are functional with a central location and a minimal lifestyle, are mostly preferred by young professionals today. This study, which examines the relationship between lifestyle and house typology, focuses on understanding the lifestyle of people living in studio apartments in the videos on the ‘Daire’ channel on YouTube, an online and social media platform. The study was designed according to the qualitative research method since the videos of the people living in studio apartments are suitable for understanding their homes, decoration ideas, and lifestyles. Document analysis was used as a data collection technique. The descriptive analysis resulted in three themes: the meaning and value attributed to the home, the reasons for living in a studio apartment, and and the lifestyle in a studio apartment. The findings of the study reveal that studio apartments have become a symbolic representation of cultural and economic capital beyond their function as living spaces.

Anahtar Kelimeler

• studio apartment
• house
• lifestyle
• sociology of space.

Kaynakça

1. Acar Göktepe, G. (2024). Modern Bir Toplumsal Tip: Koleksiyoncu Üzerine Bir Alan Araştırması. Yayınlanmamış doktora tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
2. Alver, K. (2007). Siteril Hayatlar Kentte Mekânsal Ayrışma ve Güvenlikli Siteler. Ankara: Hece Yayınları. Assmann, J. (2015). Kültürel bellek: Eski yüksek kültürlerde yazı, hatırlama ve politik kimlik. Çev., Tekin Ayşe. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
3. Aydın, D., & Büyükşahin Sıramkaya, S. (2014). “Neighborhood” concept and the analysis of differentiating sociological structure with the change of dwelling typology. Procedia- Social and Behavioral Sciences, 140, 260-269. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.04.418
4. Ayhan, D. (2022). Mekânsal Aidiyet Mekân Sosyolojisine Yeni Bir Bakış. Konya: Çizgi Kitabevi.
5. Ayata, S. (2017). Yeni Orta Sınıf ve Uydu Kent Yaşamı. Kültür Fragmanları: Türkiye’de Gündelik Hayat. (Haz. Kandiyoti D. ve Saktanber A.), ss. 37 – 56. İstanbul: Metis Yayınları.
6. Aytaç, Ö. (2006). Mekân(ın) Sosyolojisi: Toplumsallığın Yeniden Kuruluşu. Sosyoloji ve Coğrafya Sosyoloji Yıllığı 15. Ed: Ertan Eğribel, Ufuk Özcan, İstanbul: Kızılelma Yayınları.
7. Azmanoğlu, B.N., Karabina, İ.Z., Yalçınkaya, Ş. (2024). Pandemi sonrası evin anlamı. Artium, 12(2), 197- 209. https://doi.org/10.51664/artium.1447145
8. Bachelard, G. (2017). Mekânın Poetikası. İstanbul: İthaki Yayınları.

9. Baudrillard, J. (2017). Sessiz Yığınların Gölgesinde. Çev., Oğuz Adanır. Ankara: Doğu Batı Yayınları.
10. Baudrillard, J. (2024). Tüketim Toplumu. Çev., Ferda Keskin-Hazal Deliceçaylı. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
11. Bauman, Z. (2017). Kimlik. Çev., Mesut Hazır. Ankara: Heretik Yayınları.
12. Bourdieu, P. (2015). Ayrım Beğeni Yargısının Toplumsal Eleştirisi. Çev., Derya Fırat-Günce Berkkurt. Ankara: Heretik Yayınları.
13. Cater, D., Tunalilar, O., White, D. L., Hasworth, S., & Winfree, J. (2021). “Home is Home:” Exploring the Meaning of Home across Long-Term Care Settings. Journal of Aging and Environment, 36(3), 321–338. https://doi.org/10.1080/26892618.2021.1932012
14. Chapman, J. A., Robertson, M. (1999). Home as a private space: some adolescent constructs. Journal of Youth Studies, 2(1), 23-43. https://doi.org/10.1080/13676261.1999.10593022
15. Chen, W., Wu, X., & Miao, J. (2019). Housing and subjective class ıdentification in urban China. Chinese Sociological Review, 51(3), 221–250. https://doi.org/10.1080/21620555.2019.1601012
16. Cohen, (2011). Lifestyle Travellers: Backpacking as a way of life. Annals of Tourism Research, 38(4). 1535-1555. https://doi.org/10.1016/j.annals.2011.02.002
17. Cohen, S.A., Duncan, T. & Thulemark, M. (2013). Lifestyle Mobilities: The Crossroads of Travel, Leisure and Migration. Mobilities, 10(1), 155-172. https://doi.org/10.1080/17450101.2013.826481
18. Daire. Daire [YouTube Kanalı]. 01.04.2025, https://www.youtube.com/@daire_
19. Fairhurst, E. (1998). Home: Public or private space?. Community, Work & Family, 1(2), 201-203. https://doi.org/10.1080/13668809808414712
20. Gamba, F., Cattain, S. (2021). Urbans rituals as spaces of memory and belonging: A Geneva case study. City, Culture and Society, 24, 1-10. https://doi.org/10.1016/j.ccs.2021.100385
21. Giddens, A. (2014). Mahremiyetin Dönüşümü. Çev., İdris Şahin. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
22. Giddens, A. (2019). Modernite ve Bireysel Kimlik Geç Modern Çağda Benlik ve Toplum. Çev., Ümit Tatlıcan. Ankara: Say Yayınları.
23. Goffman. E. (2014). Günlük Yaşamda Benliğin Sunumu. İstanbul: Metis Yayınları.
24. Görgülü, T. (2003). “İstanbul'da Çeşitlenen Konut Üretim Biçimleri ve Değişen Konut Alışkanlıkları.” Mimar.İst Dergisi, 3(7), 50-56.
25. Gürbilek, N. (2020). Vitrinde Yaşamak 1980’lerin Kültürel İklimi. İstanbul: Metis Yayınları.
26. Habermas, J. (2015). Kamusallığın Yapısal Dönüşümü. Çev., Mithat Sancar-Tanıl Bora. İstanbul: İletişim Yayınları.
27. Halbwachs, M. (2017). Kolektif bellek. Çev., Banu Barış. İstanbul: Heretik Yayınları.
28. Harvey, D. (2015). Umut Mekânları. Çev., Zeynep Gambetti. İstanbul: Metis Yayınları.
29. Harvey, D. (2022). Sermayenin Mekânları Eleştirel Bir Coğrafyaya Doğru. Çev., Deniz Koç-Kıvanç Tanrıyar-Başak Kıcır-Seda Yüksel. İstanbul: Sel Yayıncılık.
30. Hatcher, D., Chang, E., Schmied, V. & Garrido, S. (2019). Exploring the perspectives of older people on the concept of home. Journal of Aging Research, 1–10. https://doi.org/10.1155/2019/2679680
31. Hooks, B. (2015). Yearning: Race, Gender and Cultural Politics. London: Routledge.
32. Işık, O. (1996). 1980 sonrası Türkiye’de Kent ve Kentleşme. Cumhuriyet Dönemi Türkiye Ansiklopedisi Yüzyıl Biterken 13. ss. 782- 801. İstanbul: İletişim Yayınları.
33. Koçak Turhanoğlu, F.A., Çetin, O.B. (2023). Toplumsal Cinsiyet Bağlamında “Ev”in Anlamı ve Ev ile Kurulan İlişkinin Farklılaşması. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi. 26(1), 40-60. https://doi.org/10.18490/sosars.1290150
34. Lefebvre, H. (2016). Mekânın Üretimi. Çev., Işık Ergüden. İstanbul: Sel Yayıncılık.
35. Mharzi Alaoui, H.; Radoine, H.; Chenal, J.; Yakubu, H.; Bajja, S. (2022). Understanding the urban middle-class and ıts housing characteristics—Case study of Casablanca, Morocco. Urban Science, 6(32), 1-23. https://doi.org/10.3390/urbansci6020032.
36. Mulla, T., Kaluvilla, B., Zahidi, F., Sabbah, S., & Tantry, A. (2025). “Your house looks like that show…”: exploring consumers’ perceptions towards media-inspired home décor. Frontiers in Computer Science, 7, 1-13. https://doi.org/10.3389/fcomp.2025.1610053
37. Nora, P. (2022). Hafıza Mekânları. Çev., Mehmet Emin Özcan. Ankara: Doğu Batı Yayınları. https://doi.org/10.46743/2160-3715/2022.5044
38. Pathak, P., & Nahata, V. (2022). Study and design of dual utility space: Studio apartment in Indıan context. EPRA International Journal of Multidisciplinary Research, 8(8), 218-222. https://doi.org/10.36713/epra11068. Patton, M.Q. (2025). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri. Çev. Ed: Bütün M, Demir SB. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
39. Rebane, G. (2018). A ‘parlour of one’s own’? The YouTube room tour genre. Continuum Journal of Media& Culturel Studies. 33(1), 51-64. https://doi.org/10.1080/10304312.2018.1536968
40. Sankofa, N. (2023). Critical method of document analysis. International Journal of Social Research Methodology, 26(3), 745-757. https://doi.org/10.1080/13645579.2022.2113664
41. Silva, E., & Wright, D. (2009). Displaying desire and distinction in housing. Cultural Sociology, 3(1) 31- 50. https://doi.org/10.1177/1749975508100670.
42. Smitheram, J., & Nakai Kidd, A. (2024). A tiny home of one’s own. Journal of Material Culture, 29(1), 122–137. https://doi.org/10.1177/13591835231187555
43. Soluk, A., Yıldız, A. (2017). Ankara’da tek kişilik hane halkları için tasarlanmış küçük konutlar. International Refereed Journal of Design and Architecture, 10, 256-274. DOI: 10.17365/TMD.2017.1.002.x
44. Stebbins, R.A. (1997). Lifestyle as a Generic Concept in Ethnographic. Quantity and Quantity: International Journal of Methodology, 31(4), 347-360. https://doi.org/10.1023/A:1004285831689
45. Şentürk, Ü. (2016). Güncel Dipnotlar Bireyden Topluma Sosyolojik Dönüşümler. İstanbul: Siyasal Kitabevi.
46. Tuan, Y. (1977). Space and Place: The Perspective of Experience. Minneapolis: University of Minnesota Press. https://www.worldcat.org/title/space-and-place-the-perspective-of-experience/oclc/3126299
47. Ulusoy, M., Özkaynak, M. (2016). The Emergence of Studio Apartments. ICONARP International Journal of Architecture& Planning, 4(2), 130-141. https://doi.org/10.15320/ICONARP.2016.11
48. Urry, J. (2015). Mekânları Tüketmek. Çev., Rahmi G. Öğdül. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
49. Ünlü, S. (2014). Küreselleşen Dünyada yeni kentsel kurgular: stüdyo dairelerde yaşam. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
50. Wolcott, H.F. (1994). Transforming qualitative data: Description, analysis and interpretation. Newbury Park, CA: Sage.
51. Yelsalı Parmaksız, P. M. (2023). Gendered experiences during COVID-19 in Turkey and the meaning of home. Gender, Place & Culture, 31(12), 1735–1754. https://doi.org/10.1080/0966369X.2023.2272222
52. Yıldırım, A., Şimşek H. (2011). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
53. YouTube. 01.04.2025, https://www.youtube.com/?app=desktop&hl=tr