Araştırma Makalesi

FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ

Cilt: 10 Sayı: 1 30 Haziran 2022
PDF İndir
TR EN

FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ

Öz

Bu çalışmada, iki farklı lokasyonda (Kahramanmaraş ve Şanlıurfa), iki bakla çeşidinin (Salkım ve Fontes) altı farklı bitki yoğunluğunda (40x15, 40x20, 50x15, 50x20, 60x15, 60x20), tane kalite kriterleri incelenmiştir. Deneme tesadüf blokları deneme desenine göre faktöryel düzende kurulmuştur. Deneme sonucu bakla çeşitlerinin kül, yağ, nem, protein ve nişasta değerleri sırasıyla % 3.47-3.80, % 1.02-1.84, % 10.10-11.60, % 25.95-31.37 ve % 41.06-45.16 arasında değişmiştir. Korelasyon analizinde nişasta ile kül özellikleri hariç diğer özelliklerin birbirleri ile ilişkilerinin önemli olduğu belirlenmiştir. Ayrıca özellikler arası etkileşimin anlamlılık düzeyinin faktörlere göre değişiklik gösterdiği belirlenmiştir. PCA (Principle Component Analysis) sonuçlarında her lokasyonun ayrı gruplar oluşturduğu ve gruplar içinde incelenen örneklerin özelliklerinin baskınlık durumuna göre dağılım gösterdiği kaydedilmiştir. Genel olarak Şanlıurfa lokasyonunda tüm özelliklere ait değerlerin Kahramanmaraş lokasyonundaki örneklere ait değerlere nazaran daha yüksek olduğu görülmüştür. Çeşitlerin yağ, nem ve protein özelliklerinde önemli farklar tespit edilmiştir. Salkım çeşidinin Fontes'e göre sadece yağ özelliğinde daha yüksek olurken, nem ve protein özelliklerinde önemli derecede düşük olduğu belirlenmiştir. Sıra arası ve sıra üzeri mesafelerde tüm özelliklere ait farklılıkların ise önemsiz olduğu kaydedilmiştir. Bu sonuçlara göre, kullanılan çeşitlerin ve bitki yoğunluklarının lokasyonlara göre kalite kriterlerini önemli ölçüde etkilediği anlaşılmıştır. Kalite kriterleri birçok faktör tarafından etkilenmektedir. Kullanmış olduğumuz analizler sonucu korelasyon analizi ve PCA uygulamalrında birden çok faktörlü çalışmaların tek bir platformda değerlendirilebileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adekiya, A. O., Agbede, T. M., Aboyeji, C. M., Dunsin, O., Ugbe, J. O., 2017. Green manures and NPK fertilizer effects on soil properties, growth, yield, mineral and vitamin C compositi.on of okra (Abelmoschus esculentus (L.) Moench). J. Saudi Soc. Agric. Sci. (in press). doi: 10.1016/j.jssas.2017.05.005.
  2. Anonim, 2018a. Kahramanmaraş Meteoroloji Müdürlüğü Kayıtları. Kahramanmaraş. Erişim tarihi: 02.02.2021.
  3. Anonim, 2018b. Şanlıurfa Meteoroloji Müdürlüğü Kayıtları. Şanlıurfa. Erişim tarihi: 02.02.2021.
  4. Baloch, K., Rizwan, S., Mahmood, K., Jan, M.H., Hussain, J., Shah, A., Khan, I., Mehmood, Z., Iqbal, S., Azam, M., Sajjad, A., 2017. Biochemical and trace elements composition of faba bean (Vicia faba L.) cultivated in Panjgur and Kech districts of Balochistan. Pure and Applied Biology (PAB), 6(3), 981-988. 10.19045/bspab.2017.600104.
  5. Bezmen, M., 2019. Samsunda Yetiştirilen Bakla (Vicia faba L.) Genotiplerinde Çiçekte L-DOPA(L-3, 4-Dihydroxyphenylalanine) İçeriği Ve Tarımsal Özellikler İle İlişkisi. OMÜ Fen Bilimleri Enst. Yüksek Lis. Tezi, Samsun.
  6. Cazzato, E., Tufarelli, V., Ceci, E., Stellacci, A. M., Laudadio, V., 2012. Quality, yield and nitrogen fixation of faba bean seeds as affected by sulphur fertilization. Acta Agric. Scand. Sect. B: Soil Plant Sci. 62, 732–738. doi: 10.1080/09064710.2012.698642.
  7. Crépon, K., Marget, P., Peyronnet, C., Carrouée, B., Arese, P., Duc, G., 2010. Nutritional value of faba bean (Vicia faba L.) seeds for feed and food. Field Crops Research, 115: 329-339. 10.1016/j.fcr.2009.09.016.
  8. Daryanto, S., Wang, L., Jacinthe, P. A., 2017. Global synthesis of drought effects on cereal, legume, tuber and root crops production: A review. Agricultural Water Management, 179, 18-33.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

15 Aralık 2021

Kabul Tarihi

22 Nisan 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 10 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Zulkadir, G., İdikut, L., & Çapar, Y. E. (2022). FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ. ADYUTAYAM Dergisi, 10(1), 11-24. https://izlik.org/JA75DM64AP
AMA
1.Zulkadir G, İdikut L, Çapar YE. FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ. ADYUTAYAM. 2022;10(1):11-24. https://izlik.org/JA75DM64AP
Chicago
Zulkadir, Gülay, Leyla İdikut, ve Yunus Emre Çapar. 2022. “FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ”. ADYUTAYAM Dergisi 10 (1): 11-24. https://izlik.org/JA75DM64AP.
EndNote
Zulkadir G, İdikut L, Çapar YE (01 Haziran 2022) FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ. ADYUTAYAM Dergisi 10 1 11–24.
IEEE
[1]G. Zulkadir, L. İdikut, ve Y. E. Çapar, “FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ”, ADYUTAYAM, c. 10, sy 1, ss. 11–24, Haz. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA75DM64AP
ISNAD
Zulkadir, Gülay - İdikut, Leyla - Çapar, Yunus Emre. “FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ”. ADYUTAYAM Dergisi 10/1 (01 Haziran 2022): 11-24. https://izlik.org/JA75DM64AP.
JAMA
1.Zulkadir G, İdikut L, Çapar YE. FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ. ADYUTAYAM. 2022;10:11–24.
MLA
Zulkadir, Gülay, vd. “FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ”. ADYUTAYAM Dergisi, c. 10, sy 1, Haziran 2022, ss. 11-24, https://izlik.org/JA75DM64AP.
Vancouver
1.Gülay Zulkadir, Leyla İdikut, Yunus Emre Çapar. FARKLI BİTKİ SIKLIĞI VE ÇEVRE ŞARTLARINDA YETİŞTİRİLEN BAKLA ÇEŞİTLERİNE AİT TANELERİN BAZI KİMYASAL ÖZELLİKLERİ. ADYUTAYAM [Internet]. 01 Haziran 2022;10(1):11-24. Erişim adresi: https://izlik.org/JA75DM64AP