Araştırma Makalesi

Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi

Cilt: 58 Sayı: 2 29 Ağustos 2025
PDF İndir
EN TR

Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi

Öz

Amaç: Nefropatik sitinozis, CTNS genindeki biallelik patojenik varyantlar nedeniyle sistin taşınmasındaki bozukluktan kaynaklanan otozomal resesif kalıtımlı bir lizozomal depo hastalığıdır. Geç komplikasyonlar böbrek yetmezliği, nörobilişsel işlev bozukluğu ve iskelet sistemi tutulumudur. Tedavi, Fankoni sendromunun yaşam boyu semptomatik yönetimini, sistemik/lokal sisteamin ve böbrek yetmezliği durumunda renal replasman tedavilerini içerir. Bu çalışmada infantil nefropatik sistinozis tanılı hastalarda Sistinozise bağlı metabolik kemik hastalığının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Kırk bir infantil nefropatik sistinozis hastasının antropometrik ölçümleri ve öykü, laboratuvar bulguları, görüntüleme yöntemleri ile kemik sağlığı değerlendirildi. Bulgular: Hastaların ilk başvuruda 26’sının (%63.4), son başvuruda 30’unun (%73.2) boyu kısa idi. Üç erişkin hasta vardı ve hiçbiri hedef boyuna ulaşamamıştı. On bir hastada kemik ağrıları vardı. Dokuz hastada genu varum/valgum ve pectus karinatum deformiteleri saptandı. Bir hastada patolojik kemik kırığı vardı. Takipteki hastaların hiçbirinde skolyoz görülmedi. Son başvuruda 7 (%17.1) hastanın 25(OH)D vitamin değerleri yetersiz, 9 (%22) hastanın ise eksiklik düzeyinde ölçüldü. Kemik mineral yoğunluğu ölçümü (DEXA) değerlendirilmesi sonucunda hastaların %15’inin (3/20) osteopenisi ve %10’unun (2/20) osteoporozu olduğu ortaya çıktı. DEXA yapılan bir hasta erişkin yaştaydı ve osteopenisi mevcuttu. Çocukluk yaş grubundaki 19 hastadan ikisinde osteopeni, ikisinde osteoporoz saptandı. Sonuç: Sistinoziste erken tanı ve tedavi ile yaşam süresi artmış buna bağlı olarak gelişen komplikasyonlar daha fazla önem kazanmıştır. Bu komplikasyonlardan biri de yaşam kalitesinin azalmasına neden olan sistinozise bağlı metabolik kemik hastalığıdır. Sistinozis hastalarında kemik hastalığı için çok sayıda risk faktörü olmasına rağmen bu hastalarda iskelet bozukluklarının sıklığı ve şiddeti yeterince tanımlanmamıştır. Çalışmamız geniş bir sistinozis serisinde iskelet bulgularını göstermiştir. Anahtar kelimeler: Sistinozis, sistinozis metabolik kemik hastalığı, 25(OH)D vitamini

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Yoktur

Etik Beyan

Çalışma için Çukurova Üniversitesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan 10 Eylül 2021 tarih ve 114 no’lu toplantı numarası ile onay alınmıştır

Kaynakça

  1. 1. Nesterova G, Gahl WA. Cystinosis. In: Adam MP, Feldman J, Mirzaa GM, Pagon RA, Wallace SE, Amemiya A, editors. GeneReviews ® [Internet]. Seattle (WA): University of Washington, Seattle; 2001 Mar 22 [updated 2017 Dec 7]:1993–2024. PMID: 20301574.
  2. 2. Hohenfellner K, Rauch F, Ariceta G, Awan A, Bacchetta J, Bergmann C, et al. Management of bone disease in cystinosis: statement from an international conference. J Inherit Metab Dis. 2019;42(6):1019–1029. doi:10.1002/jimd.12134.
  3. 3. Neyzi O, Bundak R, Gökçay G, Günöz H, Furman A, Darendeliler F, et al. Reference values for weight, height, head circumference, and body mass index in Turkish children. J Clin Res Pediatr Endocrinol. 2015;7(4):280–293. doi:10.4274/jcrpe. 2183.
  4. 4. Munns CF, Shaw N, Kiely M, Specker BL, Thacher TD, Ozono K, et al. Global consensus recommendations on prevention and management of nutritional rickets. J Clin Endocrinol Metab. 2016;101(2):394–415. doi:10.1210/jc.2015-2175.
  5. 5. Lewiecki EM, Gordon CM, Baim S, Leonard MB, Bishop NJ, Bianchi ML, et al. International Society for Clinical Densitometry 2007 adult and pediatric official positions. Bone. 2008;43(7):1115–1121. doi:10.1016/j.bone.2008.08.106.
  6. 6. de Oliveira MA, Moraes R, Castanha EB, Prevedello A, Vieira Filho J, Bussolaro F, et al. Osteoporosis screening: applied methods and technological trends. Med Eng Phys. 2022;108:103887. doi:10.1016/j.medengphy.2022.103887. PMID: 36195368.
  7. 7. O’Connell N, Oh J, Arbeiter K, Büscher A, Haffner D, Kaufeld J, et al. Patients with infantile nephropathic cystinosis in Germany and Austria: a retrospective cohort study. Front Med (Lausanne). 2022;9:864554. doi:10.3389/fmed.2022.864554.
  8. 8. Haffner D, Leifheit-Nestler M, Alioli C, Bacchetta J. Muscle and bone impairment in infantile nephropathic cystinosis: new concepts. Cells. 2022;11(1):170.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çocuk Metabolizma Hastalıkları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

8 Ocak 2025

Kabul Tarihi

10 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 58 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kor, D., Duran Yılmaz, S., Bulut, F. D., Köşeci, B., Kara, E., Kaplan, İ., Burgaç, E., Tüzel Gündüz, N., & Önenli Mungan, H. N. (2025). Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi, 58(2), 71-75. https://doi.org/10.20492/aeahtd.1615823
AMA
1.Kor D, Duran Yılmaz S, Bulut FD, vd. Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi. 2025;58(2):71-75. doi:10.20492/aeahtd.1615823
Chicago
Kor, Deniz, Sonay Duran Yılmaz, Fatma Derya Bulut, vd. 2025. “Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi”. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi 58 (2): 71-75. https://doi.org/10.20492/aeahtd.1615823.
EndNote
Kor D, Duran Yılmaz S, Bulut FD, Köşeci B, Kara E, Kaplan İ, Burgaç E, Tüzel Gündüz N, Önenli Mungan HN (01 Ağustos 2025) Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi 58 2 71–75.
IEEE
[1]D. Kor vd., “Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi”, Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi, c. 58, sy 2, ss. 71–75, Ağu. 2025, doi: 10.20492/aeahtd.1615823.
ISNAD
Kor, Deniz - Duran Yılmaz, Sonay - Bulut, Fatma Derya - Köşeci, Burcu - Kara, Esra - Kaplan, İrem - Burgaç, Ezgi - Tüzel Gündüz, Nazmiye - Önenli Mungan, H. Neslihan. “Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi”. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi 58/2 (01 Ağustos 2025): 71-75. https://doi.org/10.20492/aeahtd.1615823.
JAMA
1.Kor D, Duran Yılmaz S, Bulut FD, Köşeci B, Kara E, Kaplan İ, Burgaç E, Tüzel Gündüz N, Önenli Mungan HN. Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi. 2025;58:71–75.
MLA
Kor, Deniz, vd. “Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi”. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi, c. 58, sy 2, Ağustos 2025, ss. 71-75, doi:10.20492/aeahtd.1615823.
Vancouver
1.Deniz Kor, Sonay Duran Yılmaz, Fatma Derya Bulut, Burcu Köşeci, Esra Kara, İrem Kaplan, Ezgi Burgaç, Nazmiye Tüzel Gündüz, H. Neslihan Önenli Mungan. Sistinozis Hastalarında İskelet Sağlığının Değerlendirilmesi: Çukurova Üniversitesi Deneyimi. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi. 01 Ağustos 2025;58(2):71-5. doi:10.20492/aeahtd.1615823