COVID-19 Pandemisi Sürecinde Sosyal Devletin İşlevselliği: Türkiye’de Vefa Sosyal Destek Gruplarının Toplumsal Bütünleşme Ve Dayanışma Üzerindeki Rolü

Öz

Bu çalışma, yapısal işlevselci kuram çerçevesinde, Vefa Sosyal Destek Grupları gibi alt sistemlerin kriz dönemlerinde toplumsal sistemi sürdürmek ve toplumsal bütünleşmeyi güçlendirmek için nasıl yeni işlevler üstlendiğini incelemektedir. Araştırmanın temel amacı, pandemi sürecinde devlet-toplum etkileşimini, dayanışma ağlarının işlevselliğini ve sosyal devlet algısındaki değişimleri açıklamaktır. Ana hipotez, kriz dönemlerinde toplumsal sistemin sürekliliğinin alt sistemlerin uyumlu işlevleriyle sağlandığını öne sürmektedir. Alt hipotezler, sosyal destek mekanizmalarının devlete güveni güçlendirdiğini, dezavantajlı gruplarda dışlanma hissini azalttığını, hizmetlerin yeterliliği konusunda farklı algılar oluştuğunu ve dayanışmanın kurumsallaşmasının sosyal devlet politikalarına katkı sağladığını ileri sürmektedir. Araştırmada nitel yöntemler ve fenomenolojik tasarım kullanılmış, pandemi döneminde bu gruplardan destek alan Kırklareli’deki 15 kişiyle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Veriler içerik analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular, Vefa Sosyal Destek Gruplarının dayanışmayı ve toplumsal bütünleşmeyi güçlendirdiğini, ancak katılım ve hizmet çeşitliliğinin sınırlı olduğunu göstermektedir. Çalışma, bu tür dayanışma ağlarının kurumsallaştırılmasının sosyal devletin etkinliğini artıracağını ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Vefa Sosyal Destek Grupları
• Sosyal Devlet
• (Pandemi) Covid-19
• nitel araştırma

The Functionality of the Welfare State During the COVID-19 Pandemic: The Role of Vefa Social Support Groups in Social Cohesion and Solidarity in Turkey

Öz

This study, based on structural-functional theory, examines how subsystems, such as Vefa Social Support Groups, assume new functions during crises to maintain the social system and promote social integration. The main aim is to explain state-society interactions, the functionality of solidarity networks, and changes in welfare state perceptions during the pandemic. The primary hypothesis posits that the continuity of the social system in crises is ensured through the coordinated functions of subsystems. Sub-hypotheses suggest that social support mechanisms strengthen trust in the state, reduce feelings of exclusion among disadvantaged groups, create varied perceptions of service adequacy, and contribute to welfare state policies through institutionalized solidarity. The research employed qualitative methods with a phenomenological design. Semi-structured interviews were conducted with 15 individuals in Kırklareli who received support during the pandemic, and data were analyzed using content analysis. Findings indicate that Vefa Social Support Groups strengthened solidarity and social integration but had limited participation and service diversity. The study concludes that institutionalizing such networks can enhance the welfare state’s effectiveness during crises.

Anahtar Kelimeler

• Vefa Social Support Groups
• Covid-19
• Qualitative Research

Kaynakça

1. Bahar, H. İ. (2009). Sosyoloji (3. Baskı b.). Ankara: Usak Yayınları.
2. Baltacı, A. (2018). Nitel araştırmalarda örnekleme yöntemleri ve örnek hacmi sorunsalı üzerine kavramsal bir inceleme. Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 7(1), 231-274.
3. Barr, N. (2020).The economics of the welfare state. Oxford: Oxford Universty press.
4. Bulut, H. G. & Demir, M. (2022). COVID-19 pandemi sürecinde Türkiye'de uygulanan sosyal destek politikaları. 36-47. İşletme ve Girişimcilik Araştırmaları Dergisi, 2022(1). 36-47
5. Edlund, J. & Lindh, A. (2015, 11). The democratic class struggle revisited: the welfare state, social cohesion and political conflict. Acta Sociologica, 58(4). 311-328.
6. Esping-Andersen, G. (1990). The three worlds of welfare capitalism. Princeton, NJ: Princeton University Press.
7. Folkhalsomyndigheten. (2024). https://www.folkhalsomyndigheten.se/the-public-health-agency-of-sweden/communicable-disease-control/COVID-19/
8. Gauthier, G. R., Smit, J. A., Garcia, C., Garcia, M. A. & Thomas, P. A. (2021). Exacerbating ınequalities: social networks, racial/ethnic disparities, and the covıd-19 pandemic in the United States. Jurnals of Gerontology: Social Sciences, 76(3). 88–92.

9. Gov.uk. (2025). COVID-19 symptoms and what to do - NHS
10. Hall, P. A. & Soskice, D. (2001). An introduction to varieties of capitalism. The Institutional Foundations of Comparative Advantage/OUP.
11. Harvey, D. (2015). Neoliberalizmin Kısa Tarihi. (A. Onacak , Çev.) Sel Yayıncılık.
12. Heise, A. & Khan, A. S. (2019). The Welfare State and Liberal Democracy: A Political Economy Approach. World Review of Political Economy, 10(2). s. 220-245.
13. HRW. (2022). https://www.hrw.org/news/2020/06/29/protecting-economic-andsocial-rights-during-and-post-COVID-19
14. İçişleri Bakanlığı . (2020). https://www.icisleri.gov.tr/vefa-sosyal-destek-gruplari-6649461-haneye-ulasti
15. IFSW. (2020). https://www.ifsw.org/chinese-social-workers-actively-engaged-in-the-fight-against-the-corona-virus/.
16. Korpi, W. & Palme, J. (2003). New politics and class politics in the context of austerity and globalization: welfare state regress in 18 countries 1975–95. American Political Science Review, 97(3). 425-446.
17. Kushtanina, V. & Vinel, V. (2021). ‘Stay home’: age and gender frames and limits of residential family solidarities in the times of ockdown (a French example). European Socıetıes, 23(1). 564–575.
18. Phelan, J. C., Link, B. G. & Tehranifar, P. (2010). Social Conditions as Fundamental Causes of Health Inequalities:Theory, Evidence, and Policy Implications. Journal of Health and Social Behavior, 51, 28–40.
19. T.C. Resmî Gazete. (2020). COVID-19 Kapsamında Kamu Çalışanlarına Yönelik İlave Tedbirler https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2020/03/20200322M1-1.pdf
20. Rothstein, B. & Uslaner, E. M. (2005). All for all: equality, corruption, and social trust. World Politics, 58(1). 41-72.
21. Smith, N. (2025). Neoliberalism. The Editors of Encyclopaedia Britannica. https://www.britannica.com/money/neoliberalism
22. UN. (1948). Universal Declaration of Human Rights: https://www.un.org/en/about-us/universal-declaration-of-human-rights?ysclid=mggrg960mo948701057
23. WHO. (2021). https://www.who.int/about/accountability/results/who-results-report-2020-mtr/country-story/2021/iran
24. Yeşilay. (2020). https://www.yesilay.org.tr/tr/makaleler/pandemi-gunlerinde-dayanismanin-carpan-etkisi-vefa-sosyal-destek-grubu
25. Yıldırım, A. & Şimşek , H. (2018). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.