Araştırma Makalesi

Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı

Cilt: 11 Sayı: Filistin Özel Sayısı 28 Şubat 2025
PDF İndir
TR EN

Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı

Öz

Bu çalışma, İsrail’in Askerî müdahaleleri, yerleşim politikaları ve eğitim altyapısının tahribatının Filistinli çocukların eğitim haklarına sistematik olarak verdiği zararı kapsamlı bir şekilde incelemektedir. Betimsel araştırma tasarımı benimsenerek ve nitel araştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilen çalışma, uluslararası raporlar, literatür taramaları ve ikincil veri analizlerine dayanmaktadır. Araştırmanın bulguları, Gazze ve Batı Şeria’daki çocukların eğitime erişimlerinde hem fiziksel hem de psikososyal engellerle karşılaştığını göstermektedir. Filistin genelinde 782.000’den fazla öğrencinin eğitime erişimden mahrum kaldığı ve Gazze’de 45.000’den fazla birinci sınıf öğrencisinin eğitim yılına başlayamadığı saptanmıştır. Ayrıca, 2023-2024 Askerî müdahaleleri sonucunda Gazze’de 180’den fazla okulun tamamen yıkıldığı, eğitim altyapısının %60’ının kullanılamaz hâle geldiği, bunun da öğrencilerin akademik başarılarını ve sosyo-ekonomik gelişimlerini olumsuz etkilediği tespit edilmiştir. Bir milyondan fazla çocuğun savaş travmaları, depresyon ve sosyal izolasyon gibi ciddi psikososyal sorunlar yaşadığı belirlenmiştir. Bu bulgular, çocukların eğitime tam katılım sağlayabilmeleri için yalnızca fiziksel altyapının onarımının yeterli olmadığını, ayrıca kapsamlı psikososyal destek programlarının da devreye alınması gerektiğini göstermektedir. Araştırma, uluslararası müdahalelerin çoğunlukla kısa vadeli çözümler sunduğunu ve kalıcı etki yaratmada yetersiz kaldığını ortaya koymaktadır. Eğitim altyapısının sürdürülebilir bir şekilde yeniden yapılandırılması ve psikososyal destek mekanizmalarının uzun vadeli olarak entegre edilmesi, Filistinli çocukların eğitim süreçlerine başarılı bir şekilde dâhil olmaları açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu çalışma, eğitim hakkı ihlallerinin yalnızca fiziksel altyapıyla sınırlı olmadığını, aynı zamanda çocukların psikososyal iyilik hâlleri ve eğitim süreçlerine entegrasyonlarının önemli olduğunu göstermektedir. Gelecekte yapılacak araştırmalarda, eğitimin hem fiziksel hem de psikososyal boyutlarının bütüncül bir yaklaşımla ele alınması ve uzun vadeli çözüm stratejileri geliştirilmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu araştırmada birincil veri kullanılmadığı ve yalnızca kamuya açık kaynaklardan elde edilen veriler temel alındığı için etik kurul onayına gerek duyulmamaktadır.

Kaynakça

  1. Abu-Lughod, L. (2016). Veiled sentiments: Honor and poetry in a Bedouin society. University of California Press.
  2. Ahmed, H. (2017). Approaches to providing psycho-social support for teachers and other school staff in protracted conflict situations (K4D Helpdesk Report). Institute of Development Studies. https://opendocs.ids.ac.uk/articles/report/Approaches_to_providing_psycho-social_support_for_teachers_and_other_school_staff_in_protracted_conflict_situations/26453977/1/files/48103834.pdf (Erişim Tarihi: 14.09.2024).
  3. Al Baraquoni, N., Qouta, S. R., Vänskä, M., Diab, S. Y., Punamäki, R. L. ve Manduca, P. (2020). It takes time to unravel the ecology of war in Gaza, Palestine: Long-term changes in maternal, newborn and toddlers’ heavy metal loads, and infant and toddler developmental milestones in the aftermath of the 2014 military attacks. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(18), 6698. https://doi.org/10.3390/ijerph17186698
  4. Alzaroo, S. ve Hunt, G. (2003). Education in the context of conflict and instability: The Palestinian case. Social Policy & Administration, 37(2), 165-180.
  5. Amnesty International. (2024). Israel’s deliberate and systematic destruction of Palestinian education in Gaza. https://www.amnesty.org/en/wp-content/uploads/2024/04/POL1072002024ENGLISH.pdf (Erişim Tarihi: 15.09.2024)
  6. B’Tselem. (16 Ocak 2019). Settlements. B’Tselem. 20 Ağustos 2024 tarihinde https://www.btselem.org/settlements adresinden erişilmiştir.
  7. BM. (1948). İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi. https://www.un.org/en/about-us/universal-declaration-of-human-rights (Erişim Tarihi: 25.09.2024).
  8. BM. (2024a, Ocak 24). UN agencies: End to conflict is imperative for a return to learning in Palestine. United Nations in Palestine. https://palestine.un.org/en/258658-un-agencies-end-conflict-imperative-return-learning-palestine (Erişim Tarihi: 15.09.2024).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitim Programları ve Öğretim (Diğer), Eğitim Üzerine Çalışmalar (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Şubat 2025

Gönderilme Tarihi

30 Ekim 2024

Kabul Tarihi

6 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 11 Sayı: Filistin Özel Sayısı

Kaynak Göster

APA
Kart, M. (2025). Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(Filistin Özel Sayısı), 87-105. https://izlik.org/JA49CJ89XK
AMA
1.Kart M. Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;11(Filistin Özel Sayısı):87-105. https://izlik.org/JA49CJ89XK
Chicago
Kart, Mehmet. 2025. “Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 11 (Filistin Özel Sayısı): 87-105. https://izlik.org/JA49CJ89XK.
EndNote
Kart M (01 Şubat 2025) Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 11 Filistin Özel Sayısı 87–105.
IEEE
[1]M. Kart, “Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 11, sy Filistin Özel Sayısı, ss. 87–105, Şub. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA49CJ89XK
ISNAD
Kart, Mehmet. “Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 11/Filistin Özel Sayısı (01 Şubat 2025): 87-105. https://izlik.org/JA49CJ89XK.
JAMA
1.Kart M. Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;11:87–105.
MLA
Kart, Mehmet. “Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 11, sy Filistin Özel Sayısı, Şubat 2025, ss. 87-105, https://izlik.org/JA49CJ89XK.
Vancouver
1.Mehmet Kart. Filistinli Çocukların Eğitim Haklarının Sistematik İhlali: Askerİ Müdahaleler, Yerleşim Politikaları ve Eğitim Altyapısının Tahribatı. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi [Internet]. 01 Şubat 2025;11(Filistin Özel Sayısı):87-105. Erişim adresi: https://izlik.org/JA49CJ89XK