Glokalizasyonun Televizyon Dizilerine Yansıması ve Kültürel Çeviri: “Bahar ve Doctor Cha”

Yıl 2025, Cilt: 11 Sayı: 2, 672 - 691, 31.07.2025

Esra Yılmaz , Nurten Bingöl

https://doi.org/10.31592/aeusbed.1595931

Öz

Son yıllarda televizyon dünyasında dikkat çeken bir trend, uluslararası popüler kültürün etkisiyle yapılan uyarlama dizilerin artmasıdır. Bu uyarlamalar, orijinal eserlerin çeşitli kültürel ve dilsel bağlamlardan yeni izleyici kitlelerine ulaşmasını sağlar. Türkiye’deki uyarlama diziler, glokalizasyon sürecinin önemli bir parçasıdır. Bu diziler, küresel medyanın yerel kültürel bağlamlarda nasıl yeniden şekillendiğini ve adaptasyon süreçlerini gözler önüne serer. Glokalizasyon, uluslararası medya ürünlerinin yerel bağlamlara entegre edilmesi yoluyla kültürel kimliklerin korunmasını ve yeniden biçimlendirilmesini sağlar. Türkiye’deki uyarlama diziler bu sürecin canlı örnekleri olarak, küresel ve yerel kültürler arasındaki etkileşimin dinamiklerini anlamamıza yardımcı olur. “Bahar” ve “Doctor Cha” dizileri, bu trendin Türkiye ve Güney Kore’deki örneklerindendir. Her iki dizi de orijinal yapımların temalarını ve karakter yapılarını koruyarak, yerel kültürel özelliklerle harmanlanmış birer uyarlamadır. Ancak, bu dizilerin uyarlama süreçlerinde izlenen yollar ve ortaya çıkan sonuçlar, her iki ülkenin medya endüstrisinin ve toplumsal dinamiklerinin farklılıklarını yansıtmaktadır. Bu makalede her iki dizinin de aileye bakışı ve toplumsal cinsiyet rollerine bakışı karşılaştırılmıştır. Çalışmada, Bahar adlı dizinin yerelleşme süreçleri incelenerek adaptasyonun nasıl gerçekleştiği ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Glokalleşme , kültürel çeviri , uyarlama diziler , Bahar dizisi , Doctor Cha dizisi.

Reflection of Glocalization on Television Series and Cultural Translation: “Bahar and Doctor Cha”

Öz

A notable trend in the world of television in recent years has been the rise of adaptation series influenced by international popular culture. These adaptations allow original works to reach new audiences in a variety of cultural and linguistic contexts. Adaptation series in Türkiye are an important part of the glocalization process. These series reveal how global media are reshaped and adapted in local cultural contexts. Glocalization enables the preservation and reshaping of cultural identities through the integration of international media products into local contexts. As living examples of this process, adaptation series in Türkiye help us understand the dynamics of the interaction between global and local cultures. “Bahar” and “Doctor Cha” are examples of this trend in Türkiye and South Korea. Both series are adaptations that retain the themes and character structures of the original productions and blend them with local cultural characteristics. However, the paths followed in the adaptation processes and the outcomes of these series reflect the differences in the media industry and social dynamics of both countries. In this article, the view of both series on family, gender roles and the profession of doctor are compared. In the study, the localization processes of the TV series Bahar were examined to reveal how the adaptation took place.

Anahtar Kelimeler

Glocalization , cultural translation , adaptation series , Bahar TV series , Doctor Cha TV series

Kaynakça

• Adda, J. (2007). Ekonominin küreselleşmesi. (S. İneci, Çev.). (4. Baskı). İstanbul: İletişim Yayınları 818.
• Aksel, S. C. Y. (2011). Yerli dizi serüveninde 37. sezon, S. C. Yağcı, (Ed.). Beyaz camın yerlileri: dokunaklı öyküler - dokunulmaz gerçeklikler içinde (ss. 13-52). Kocaeli: Umuttepe Yayınları.
• Aile ve Toplum Hizmetleri Genel Müdürlüğü (ASAGEM). (2010). Türkiye'de Aile Değerleri Araştırması. https://ekutuphane.aile.gov.tr/media/grlnw1ay/t%C3%BCrkiye-de-aile-de%C4%9Ferleri-ara%C5%9Ft%C4%B1rmas%C4%B1.pdf adresinden 11.08.2024 tarihinde erişilmiştir.
• Asialogy. (2024). Kore dizileri. https://www.asialogy.com/kore-uyarlamasi-turk-dizileri/ adresinden 07.08.2024 tarihinde erişilmiştir.
• Bayram, Y. (2013). Küreselleşme sürecinde medya sektörünün değişen doğası ve Türk medya sektörüne yansımaları. Hak İş Uluslararası Emek ve Toplum Dergisi, 2(3), 234-261.
• Binark, M. (2018). Romantik düşler fabrikası Kore dramalarından Kore hükümetinin kültür politikasına. Varlık Dergisi, Ağustos, 85(1331), 75-80.
• Boenstitu. (2024). Cha (anlamı). https://boenstitu.com/blog/korece-isimler-ve-anlamlari. adresinden 18.07.2024 tarihinde erişilmiştir.
• Chalaby, J. K. (2015). Producing TV content in a globalized intellectual property market: the emergence of the international production model. Journal of Media Business Studies, 9(3), 19-39. https://doi.org/10.1080/16522354.2012.11073550.
• Çakır, M. (2014). Görsel kültür ve küresel kitle kültürü, Ankara: Ütopya.
• Çiçek, Z. (2014). Boşanmanın sosyolojik analizi: Denizli kenti örneği, Doktora Tezi, Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli.
• Dağtaş, B. (2008). Türkiye'de yaygın televizyonlarda tektipleşme ve diziler: tektipleşmiş bir zenginlik göstergesi olan lüks villaların düşündürdükleri. Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, (8), 161-185.
• Doğanay, M. M. ve Aktaş, M. K. (2021). Türkiye’de televizyon dizi sektörü. Marmara Üniversitesi Öneri Dergisi. 16 (56), 852-878. https://doi.org/10.14783/maruoneri.944236.
• Filmdizihaber. (2024) İzlenme rekoru kıran diziler. http://filmdizihaber.com/kore-dizlerinden-uyarlanan-ve-izlenme-rekoru-kiran-23-turk-dizisi/ adresinden 07.08.2024 tarihinde erişilmiştir.
• Friedman, T. L. (2000). The Lexus and the olive tree: Understanding globalization. Newyork: Farrar, Straus and Giroux.
• Geray, H. (1997). Emperyalizmin yeni masalı: küreselleşme, I. Kansu (Ed.). İletişim, bilgi toplumu ve küreselleşme içinde (ss.34-45). Ankara: İmge Kitapevi.
• Gezgin, S. (2005). Küreselleşmenin medya ve toplum üzerindeki etkileri (bölüm II). İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, (22), 9-12.
• Gündel, N. (2019). Küresel kültürün Türk televizyonlarına yansımaları: yabancı dizi dramaların yerel uyarlamaları. The Journal of Academic Social Science, 77(77), 205-230. DOI: 10.16992/ASOS.14098.
• Gündel, N. (2021). Güney Kore uyarlamalarının bir örneği olarak What Happens to My Family? ve Baba Candır dizilerinin kültürlerarası analizi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (44), 285-314. https://doi.org/10.30794/pausbed.784533.
• Hand. R. J. (2010). It must all change now: Victor Hugo’s Lucretia Borgia and adaptation, D. Cutchins, L. Raw, J. M. Welsh, ve J. Welsh (Ed.). in Redefining adaptation studies, (pp: 17-29). UK: Scarecrow Press.
• Horton, D. and Wohl, R. R. (1956). Mass communication and para-social interaction: Observations on intimacy at a distance, Psychiatry, 19(3), 215-229.
• Internet Movie Database. (2025). Bahar. https://www.imdb.com/title/tt31012986/?ref_=ttep_ov_i adresinden 22.07.2025 tarihinde erişilmiştir.
• Internet Movie Database. (2025). 1. Sezon oyuncuları ve bölümler. https://www.imdb.com/title/tt31012986/?ref_=ttep_ov_i adresinden 22.07.2025 tarihinde erişilmiştir.
• İçli, G. (2001). Küreselleşme ve kültür. CÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 25(2), 163-172.
• Jung, E. (2019). Türkiyede Kore dizilerinin popüler olmasının nedenleri: uyarlanan Kore dizileri çerçevesinde bir analiz, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.
• Kara, A. Z. (2019). Türkiye’de adaptasyon diziler, yaratıcı emek gücü olarak senaristler ve senaryo süreçleri, Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
• Kitzinger, J. (1995). Qualitative research: Introducing focus groups. Bmj, 311(7000), 299-302.
• Kvale, S. (1996). Interviews: An introduction to qualitative research interviewing. CA: Sage Publications.
• Maral, T. (2023). Dijital gazeteciliğin dönüşümü ve haberin oyunlaştırılması. Yeni Medya(14), 39-55. https://doi.org/10.55609/yenimedya.1264458.
• Morley, D. ve Robins, K. (1997). Kimlik mekanları (küresel medya, elektronik ortamlar ve kültürel sınırlar). (2. Basım), (E. Zeybekoğlu, Çev.), İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
• Mutlu, E. (1995). İletişim sözlüğü. Ankara: Ark Yayınları.
• Naver, (2025). Uhm Jung-hwa'nın ateşli isyanı. https://m.entertain.naver.com/article/109/0004827025 adresinden 22.07.2025 tarihinde erişilmiştir.
• Özdemir, M. (2022). Uluslararası Medya ve Orta Doğu. İstanbul: Der Kitabevi.
• Özkent, Y. (2019). Küresel ve yerel kültür ilişkisi bağlamında televizyon dizileri. The Journal of Academic Social Science Studies, 11(64), 471-496. http://dx.doi.org/10.9761/JASSS7456.
• Pitout, M. (2007). Reception analysis: a qualitative investigation of the parasocial and social dimensions of soap opera viewing. Communication: South African Journal for Communication Theory and Research, 24(2), 65-82. https://doi.org/10.1080/02500169808537891.
• Robertson, R. (1998). Kültürel görecelik ve küresellik sorunu. Anthony D. King (Ed.). Kültür, küreselleşme ve dünya sistemi içinde (ss. 97-121). (G. Seçkin, Ü.H. Yolsal, Çev.). Ankara: Bilim ve Sanat.
• Robertson, R. (2011). Glokalleşme: zaman-mekan ve homojenlik-heterojenlik. Kaygı(17), 185-203.
• Sarı, Ü., Akyol, O. ve Ünlü, T. T. (2020). K-Dramaların Türk dramalarına etkisi üzerine bir inceleme. Turkish Studies-Social Sciences, 15(2), 349-364. http://dx.doi.org/10.29228/TurkishStudies.40082.
• Sayın, Ö. (2020). Aile sosyolojisi. Ankara: Doğu Batı Yayınları.
• Show Tv. (2024). Bahar. https://www.showtv.com.tr/dizi/tanitim/bahar/2941 adresinden 10.08.2024 tarihinde erişilmiştir.
• Straubhaar, J. (2003). Choosing national TV: Cultural capital, language, and cultural proximity in Brazil, M. G. Elasmar (Ed). The Impact of International Television: A Paradigm Shift içinde (ss. 77-110). New York: Routledge.
• Suiçmez, M. (2018). Oyun olmaktan çıkarak endüstrileşen futbolun televizyonla ilişkisi, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, (75), 551-559. DOI : 10.16992/ASOS.14030.
• Televizyon İzleme Araştırmaları Anonim Şirketi (TİAK). (2024). Televizyon İzleme Ölçümü 2020 Yıllığı. https://tiak.com.tr/upload/files/2020yillik.pdf adresinden 07.08.2024 tarihinde erişilmiştir.
• Tunç, A. (2010). Her Türk’ün kullandığı tek yerli malı: diziler. Birikim Sosyalist Kültür Dergisi, (256/257), 38-47.
• Tüzün Ateşalp, S. (2016). “Nitelikli televizyon”: medya profesyonellerinin perspektifinden Türk televizyon dizilerinde nitelik. İleti-ş-im, (25), 9-37. https://doi.org/10.16878/gsuilet.283029.
• Tüzün Ateşalp, S. T. ve Sejfula, M. (2022). K-dramalar ve Türkiye’de k-drama izleyicileri üzerine bir inceleme. Yeni Yüzyıl'da İletişim Çalışmaları, 1(5), 16-32.
• Vatandaş, C. (2011). Toplumsal cinsiyet ve cinsiyet rollerinin algılanışı. Istanbul Journal of Sociological Studies, (35), 29-56.
• Yüksel, A. (1999). Toplumsal cinsiyet olgusu ve Türkiye’deki toplumsal cinsiyet kalıplarının televizyon dizilerindeki yansımaları. Kurgu Dergisi, (16), 67-81.
• Wikipedia. (2024). Bahar (dizi). https://tr.wikipedia.org/wiki/Bahar_(dizi) adresinden 10.08.2024 tarihinde erişilmiştir.
• Wikipedia. (2024). Doctor Cha. https://tr.wikipedia.org/wiki/Doctor_Cha adresinden 10.08.2024 tarihinde erişilmiştir.