EN
TR
Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma
Öz
Bu araştırmanın amacı öğretmenlerin yüz yüze ve uzaktan eğitim bağlamında derse başlama sürecinde karşılaştıkları aksaklıkların belirlenmesi ve bu aksaklıklara yönelik geliştirdikleri çözüm stratejilerinin ortaya çıkarılmasıdır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden olgubilim (fenomenoloji) deseni benimsenmiş olup; verilerin toplanmasında görüşme tekniği kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme yöntemi ile belirlenmiş olup; 2020-2021 eğitim-öğretim yılında Türkiye’de görev yapan toplam on ortaokul matematik öğretmeninden oluşmaktadır. Elde edilen veriler ise betimsel ve içerik analizi birlikte kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, öğretmenler dersin başlangıcında aksaklıklar ile sıklıkla karşılaşmaktadır. Aksaklıkların daha çok öğrencilerden kaynaklanan aksaklıklar olduğu ve bu aksaklıklara yönelik geliştirilen stratejilerin de çoğunlukla öğrencilerden kaynaklanan aksaklıklara yönelik çözüm stratejileri olduğu ortaya çıkmıştır. Derse başlama sürecinde yaşanan aksaklıklar teması altında “akustik/sözlü yıkıcı davranışlardan kaynaklanan aksaklıklar”, “motorik huzursuzluklardan kaynaklanan aksaklıklar”, “agresif davranışlardan kaynaklanan aksaklıklar”, “öğrenme hevesi/motivasyonu eksikliğinden kaynaklanan aksaklıklar”, “sınıf kuralları ihlallerinden kaynaklanan aksaklıklar” ve “diğer” olmak üzere altı alt temaya ulaşılmıştır. Uzaktan eğitim bağlamında dersin başlangıcında yaşanan aksaklıklar teması altında ise “bağlantı/internet altyapısı sorunları ve teknik arızalardan kaynaklanan aksaklıklar”, “eğitime odaklanma/konsantrasyon sorunundan kaynaklanan aksaklıklar” ve “diğer” olmak üzere üç alt temaya ulaşılmıştır. Öğretmenlerin aksaklıklara verdikleri tepkiler çok çeşitlilik gösterse de öğretmenlerin en sık olarak derste dikkat çekici materyal ve görsel-işitsel araç-gereçlere yer verdiği ortaya çıkmıştır.
Anahtar Kelimeler
Etik Beyan
Bu makalede araştırma ve yayın etiği kurallarına, dergi yazım kurallarına, dergi etik kurallarına ve yayın ilkelerine uyulmuştur. Makale ile ilgili doğabilecek her türlü ihlallerde sorumluluk yazar(lar)a aittir. Makalenin etik kurul izni Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler Bilimsel Araştırma ve Yayın Etik Kurulu tarafınca 07.07.2022 tarih 2022/05/07 sayılı kararı ile alınmıştır. Ayrıca bilgilendirilmiş gönüllü onam formu katılımcılar tarafından imzalanmıştır. Bu çalışma, Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü bünyesinde hazırlanan bir seminer çalışmasının bir bölümünden üretilmiştir. Ayrıca çalışmanın bir kısmı III. Uluslararası Kapadokya Sosyal Bilimler Öğrenci Kongresi’nde sözlü bildiri olarak sunulmuş (özet bildiri/sözlü sunum), ancak tam metin olarak basılmamıştır.
Kaynakça
- Al Şensoy, S. ve Sağsöz, A. (2015). Öğrenci başarısının sınıfların fiziksel koşulları ile ilişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 16(3), 87-104.
- Atıcı, R. (2014). Sınıf kurallarının oluşturulmasında öğretmen ve öğrenci rolleri. International Journal of Social Science, 29, 475-484.
- Aykaç, M. ve Köğçe, D. (2020). Eğitsel oyunlar ile matematik öğretimi okul öncesi ve ilkokul kazanımları. Ankara: Pegem Akademi.
- Bloom, B. S. (2012). İnsan nitelikleri ve okulda öğrenme. Durmuş Ali Özçelik (Çev.). Ankara: Pegem Akademi.
- Brühne, T. und Sauerborn, P. (2023). Der Unterrichtseinstieg. Baltmannsweiler: Schneider Verlag Hohengehren.
- Çankaya, İ. ve Çanakçı, H. (2011). Sınıf öğretmenlerinin karşılaştıkları istenmeyen öğrenci davranışları ve bu davranışlarla başa çıkma yolları. Turkish Studies – International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 6(2), 307-316.
- Çetin, B. (2013). Sınıfta istenmeyen öğrenci davranışlarıyla ilgili sınıf öğretmenlerinin karşılaştıkları sorunlar ve çözüm önerileri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD), 14(1), 255-269.
- Demirel, Ö. (2012). Öğretim ilke ve yöntemleri. Öğretme Sanatı. Ankara: Pegem Akademi.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Öğretim Tasarımı, Eğitim Üzerine Çalışmalar (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Mart 2026
Gönderilme Tarihi
21 Nisan 2025
Kabul Tarihi
13 Mart 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 1
APA
Çiçek, Y., & Şimşek, H. (2026). Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(1), 394-413. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1680687
AMA
1.Çiçek Y, Şimşek H. Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;12(1):394-413. doi:10.31592/aeusbed.1680687
Chicago
Çiçek, Yasemin, ve Hüseyin Şimşek. 2026. “Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12 (1): 394-413. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1680687.
EndNote
Çiçek Y, Şimşek H (01 Mart 2026) Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12 1 394–413.
IEEE
[1]Y. Çiçek ve H. Şimşek, “Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 12, sy 1, ss. 394–413, Mar. 2026, doi: 10.31592/aeusbed.1680687.
ISNAD
Çiçek, Yasemin - Şimşek, Hüseyin. “Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12/1 (01 Mart 2026): 394-413. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1680687.
JAMA
1.Çiçek Y, Şimşek H. Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;12:394–413.
MLA
Çiçek, Yasemin, ve Hüseyin Şimşek. “Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 12, sy 1, Mart 2026, ss. 394-13, doi:10.31592/aeusbed.1680687.
Vancouver
1.Yasemin Çiçek, Hüseyin Şimşek. Öğretmenlerin Derse Başlama Sürecinde Yaşadıkları Güçlükler, Aksaklıklar ve Çözüm Stratejileri Üzerine Nitel Bir Çalışma. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Mart 2026;12(1):394-413. doi:10.31592/aeusbed.1680687