Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi
Öz
Ortaokul öğrencilerinin dijital oyun bağımlılıklarının, dijital oyun oynama motivasyonu ve akademik erteleme davranışı ile olan ilişkisini araştırmak amacıyla yapılan bu çalışma, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında, 619 ortaokul öğrencisinden toplanan veriler ile gerçekleştirilmiştir. İlişkisel tarama modeli ile yapılan araştırma kapsamında verilerin toplanmasında; dijital oyun bağımlılığı ölçeği, dijital oyun oynama motivasyonu ölçeği, akademik erteleme davranışı ölçeği ve kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde ise; ilişkisiz örneklemler için tek faktörlü varyans analizi, betimsel istatistikler, basit korelasyon ve ilişkisiz örneklemler için t-testi kullanılmıştır. Çalışma grubundaki öğrencilerin dijital oyun bağımlılığı ölçeğinden aldıkları puanların ortalaması 53.08 olarak hesaplanmış olup, ortalama puanlarının 49 ile 72 puan aralığında yer aldığı dikkate alındığında, dijital oyun bağımlılığı düzeylerinin riskli grupta yer aldığı görülmüştür. Bulgular, erkek öğrencilerin dijital oyun bağımlılık düzeylerinin kız öğrencilere kıyasla daha yüksek olduğunu göstermiştir. Öğrencilerin dijital oyun bağımlılığı ölçeğinden aldıkları puanlar arasında, sınıf düzeyine göre de anlamlı bir farklılık bulunmuşken, kardeş sayısı ve sosyo-ekonomik düzeyin ise anlamlı bir etkisi bulunmamıştır. Ayrıca, öğrencilerin dijital oyun bağımlılığı ölçeğinden aldıkları puanlar ile dijital oyun oynama motivasyonu ve akademik erteleme davranışı ölçeklerinden aldıkları puanlar arasında; orta düzeyde, pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler olduğu saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Açıkgöz, S. (2024). Lise öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığı ile psikolojik ihtiyaçları ve beş faktör kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Bursa Uludağ Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bursa. Akbaba, D. ve Çetinkaya Yıldız, E. (2024). Üniversite öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığını yordamada yaşantısal kaçınma, ait olma ve psikolojik iyi oluşun rolü. Bağımlılık Dergisi, 25(1), 31–42. https://doi.org/10.51982/bagimli.1269225
- Akkaya, Ç. (2022). Adolesan dönemi çocuklarda fiziksel aktivite düzeyi ile dijital oyun bağımlılığı ve özgüven ilişkisinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sivas.
- Aktaş, B. (2018). Ortaokul öğrencilerinde internet ve dijital oyun bağımlılığının psikolojik sağlamlık ve saldırganlıkla ilişkisi. Yüksek Lisans Tezi, Kafkas Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Kars.
- Arslan, A. (2020). Üniversite öğrencilerinin dijital bağımlılık düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. International e-Journal of Educational Studies (IEJES), 4(7), 27-41. https://doi.org/10.31458/iejes.600483
- Aslan, C. (2022). Lisanslı sporcular ile sedanter bireylerin dijital oyun bağımlılığı açısından karşılaştırılması (Ağrı ili örneği). Yüksek Lisans Tezi, Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Ağrı.
- Avcı, İ. C. (2020). Ergenlerde dijital oyun bağımlılığı ve iletişim becerileri arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi, Çağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mersin.
- Avnik, Y. A. (2024). Üniversite öğrencilerinin dijital oyun bağımlılıkları ile e-spora katılım motivasyonları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Gelişim Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul.
- Aydın Özgür, E. (2019). 2018 yılında Edirne Merkez ilçe ve merkeze bağlı köylerde 10-14 yaş arası ortaokul öğrencilerinde dijital oyun bağımlılığı, buna etki eden faktörler ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesi. Yüksek Lisans Tezi, Trakya Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Edirne.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Eğitim Teknolojisi ve Bilgi İşlem
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Kasım 2025
Gönderilme Tarihi
31 Temmuz 2025
Kabul Tarihi
25 Kasım 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 11 Sayı: 3
APA
Ürkmez, G., & Olpak, Y. Z. (2025). Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(3), 910-929. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1754985
AMA
1.Ürkmez G, Olpak YZ. Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;11(3):910-929. doi:10.31592/aeusbed.1754985
Chicago
Ürkmez, Gürkan, ve Yusuf Ziya Olpak. 2025. “Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 11 (3): 910-29. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1754985.
EndNote
Ürkmez G, Olpak YZ (01 Kasım 2025) Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 11 3 910–929.
IEEE
[1]G. Ürkmez ve Y. Z. Olpak, “Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 11, sy 3, ss. 910–929, Kas. 2025, doi: 10.31592/aeusbed.1754985.
ISNAD
Ürkmez, Gürkan - Olpak, Yusuf Ziya. “Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 11/3 (01 Kasım 2025): 910-929. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1754985.
JAMA
1.Ürkmez G, Olpak YZ. Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2025;11:910–929.
MLA
Ürkmez, Gürkan, ve Yusuf Ziya Olpak. “Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 11, sy 3, Kasım 2025, ss. 910-29, doi:10.31592/aeusbed.1754985.
Vancouver
1.Gürkan Ürkmez, Yusuf Ziya Olpak. Ortaokul Öğrencilerinin Dijital Oyun Bağımlılıklarının Dijital Oyun Oynama Motivasyonu ve Akademik Erteleme Davranışı ile İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Kasım 2025;11(3):910-29. doi:10.31592/aeusbed.1754985