Araştırma Makalesi

Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger'in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi

Cilt: 12 Sayı: Aile Özel Sayısı 4 Mart 2026
PDF İndir
EN TR

Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger'in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi

Öz

Orhan Pamuk’un ilk romanı olan Cevdet Bey ve Oğulları (1982), bir ailenin üç kuşak boyunca geçirdiği sosyokültürel ve psikolojik dönüşümün romanıdır. 1905’ten 1970’lere kadar uzanan roman, bireylerin gündelik hayatlarını, içsel çatışmalarını, politik ve sosyo-kültürel koşulların psikolojilerine olan etkisini işler. Ancak roman sadece bireylerin koşullarını değil birbirleriyle olan bağlarını ve bir ailenin arka plandaki etkileşimlerini de ele alır. Bu yönleriyle roman bir ailenin çok katmanlı ilişkiler ağını kuşaklar boyunca ele alan bir romandır. Bu bağlamda romanın sunduğu ilişkiler, romanın Bert Hellinger'in aile dizimi yaklaşımı ile incelenmesini mümkün kılmaktadır. Bu çalışmada Orhan Pamuk’un Cevdet Bey ve Oğulları adlı romanı, Bert Hellinger’in “aile dizimi” (family constellations) yaklaşımı ışığında incelenmektedir. Hellinger’in sistemik aile terapisine dayanan teorisi; aidiyet, hiyerarşi, denge ve kader tekrarları gibi ilkeler çerçevesinde bir ailenin görünmeyen bağlarını analiz eder. Hellinger’in yaklaşımı, bireylerin yalnızca kendi yaşam deneyimlerinin değil, aynı zamanda ait oldukları aile sisteminin kolektif hafızasının da etkisi altında olduklarını öne sürer. Özellikle sistem içinde dışlanan ya da görmezden gelinen kişiler ile sırların, sonraki kuşaklarda bilinç dışı bir biçimde “temsil” edilebileceği iddia edilir. Cevdet Bey ve Oğulları romanı, Cevdet, Osman, Refik ve Ahmet adlı karakterlerin aile içindeki sistemik rollerine, duygularına ve bağlarına odaklanmıştır. Bu nedenle romanın karakterleri ve karakterler arası ilişkileriyle Hellinger’in kuramsal yapısı arasında yapısal bir ilişki kurulmuştur. Bu bağlamda romanın karakterleri, Hellinger’in aile dizimi yaklaşımındaki kavramlarla birlikte analiz edilecektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Acehan, A. (2022). Thomas Mann’ın Buddenbrooklar ile Orhan Pamuk’un Cevdet Bey ve Oğulları’nın edebiyat-ekonomi ilişkisi açısından değerlendirilmesi. Folklor Akademi Dergisi. 5(2), 284-310.
  2. Demir, F. (2009). Orhan Pamuk’un Masumiyet Müzesi romanında baba-oğul ilişkisi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 18(2), 145-155.
  3. Duman, N. (2020). Bert Hellinger ve aile dizimi terapisi. Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi, 2(2), 114-119.
  4. Hellinger, B., Weber, G. ve Beaumont, H. (1998). Love’s hidden symmetry: What makes love work in relationships? Phoenix, AZ: Zeig, Tucker and Theisen.
  5. Keleş, F. B., Avcı, M. A., Ak, M. ve Kesici, Ş. (2022). Genogram: examination of three generations of Cevdet Bey ve Oğulları. Journal of Teacher Education and Lifelong Learning. 4(2), 352-361.
  6. Özer, H. (2013). Cevdet Bey ve Oğulları’nda üç neslin ortak dramı: yalnızlık ve yabancılık. The Journal of Academic Social Science Studies. 6(7), 915-934.
  7. Pamuk, O, (2007), Babamın bavulu. İstanbul: İletişim Yayınları.
  8. Pamuk, O. (2019). Cevdet Bey ve oğulları. (7. bs). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türk Dili ve Edebiyatı (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

4 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

16 Kasım 2025

Kabul Tarihi

13 Şubat 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: Aile Özel Sayısı

Kaynak Göster

APA
Demir, B. (2026). Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger’in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(Aile Özel Sayısı), 187-202. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1824972
AMA
1.Demir B. Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger’in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;12(Aile Özel Sayısı):187-202. doi:10.31592/aeusbed.1824972
Chicago
Demir, Bilal. 2026. “Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger’in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12 (Aile Özel Sayısı): 187-202. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1824972.
EndNote
Demir B (01 Mart 2026) Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger’in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12 Aile Özel Sayısı 187–202.
IEEE
[1]B. Demir, “Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger’in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 12, sy Aile Özel Sayısı, ss. 187–202, Mar. 2026, doi: 10.31592/aeusbed.1824972.
ISNAD
Demir, Bilal. “Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger’in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 12/Aile Özel Sayısı (01 Mart 2026): 187-202. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1824972.
JAMA
1.Demir B. Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger’in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026;12:187–202.
MLA
Demir, Bilal. “Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger’in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 12, sy Aile Özel Sayısı, Mart 2026, ss. 187-02, doi:10.31592/aeusbed.1824972.
Vancouver
1.Bilal Demir. Cevdet Bey ve Oğulları Romanındaki Aile İlişkilerinin Bert Hellinger’in Aile Dizimi Yaklaşımıyla İncelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Mart 2026;12(Aile Özel Sayısı):187-202. doi:10.31592/aeusbed.1824972