Araştırma Makalesi

Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi

Cilt: 4 Sayı: 2 31 Aralık 2018
PDF İndir
EN TR

Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi

Öz

GİRİŞ: Sağlık çalışanlarının iş tanımlarının belirsizliği nedeniyle ortaya çıkan aşırı iş yükü, çoğu kez uzun süre çalışmalarını gerektirmektedir. Tüm bunların sonucunda uzayan mesai saatleri ile çalışanlar kendilerine ve ailelerine yeterli zaman ayıramamakta ve sonuç olarak işkoliklik ve stres davranışları ortaya çıkabilmektedir. Sağlık kurumlarında verilen hizmetin gereği olarak dinamik yapısı, acil ve ertelenemez oluşu, yapılan hatanın genellikle geriye dönüşünün olmaması, hizmet sunma ve işin gerçekleştirilmesinin birbirine bağlı olması gibi nedenlerden dolayı, sağlık çalışanları daha fazla işkoliklik ve stresle yüz yüze kalabilmektedirler.

AMAÇ: Bu çalışmanın amacı, sağlık çalışanları arasında işkoliklik ve stres arasındaki ilişkileri; aynı zamanda işkoliklik ve stres düzeyinin cinsiyete, medeni duruma, yaş gruplarına ve yönetici pozisyonunu gibi değişkenlerine göre anlamlı olarak farklılık gösterip göstermediğini ortaya koymaktır.

YÖNTEM: Çalışmanın evrenini, İstanbul Sağlık Bilimleri Üniversitesi Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde görev yapan 150 sağlık çalışanı oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak demografik bilgilere yönelik olarak hazırlanan anket sorularının yanısıra, Akın ve diğerleri (2013) tarafından geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılan İşkoliklik Ölçeği  ve DASÖ’nün (Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği) kullanılmıştır. Anket, sağlık çalışanlarına 1-30 Nisan 2016 tarihleri arasında uygulanmıştır.

SONUÇ: Yapılan korelasyon analizinde, sağlık çalışanlarının işkoliklik ve stres düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna varılmıştır (p<0,05 rho=,332). İşkoliklik açısından kadın ve erkek sağlık çalışanları arasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır (p>0,05). Diğer taraftan, kadın ile erkek sağlık çalışanları arasında, stres düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık görülmüştür (p<0,05). Buna göre, kadınlar erkeklere göre daha stresli oldukları ortaya çıkmıştır. Bilindiği gibi, sağlık çalışanlarının büyük çoğunluğu kadınlardan oluşmaktadır. Sağlık hizmetlerinin kesintisiz olması, vardiyalı ve tatil/bayram günlerinde çalışma özellikle kadın çalışanlar üzerinde önemli bir stres oluşturduğu ile açıklanabilir. Öte yandan, kadınların annelik rolleri, ev sorumluluklarının da çalışma hayatı içinde erkeklere göre daha fazla stres kaynağı olabilmektedir. Yaş grupları arasında, stres düzeyleri bakımından istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar bulunmamıştır (p>0,05). Hastanedeki yönetici olan ile yöneticilik görevi olmayan sağlık çalışanları arasında işkoliklik açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Buna göre, hastanede yönetici pozisyonunda olmayan çalışanların, yönetici pozisyonu olan sağlık çalışanlara göre daha fazla işkolik olduğu ortaya çıkmıştır. 

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akdağ, F & Yuksel M. (2010). İnsan Kaynakları Yönetimi Açısından İşkoliklik ve Algılanan Stres İlişkisinde Kontrol Odağının Rolü”, Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 2 (1), 47-55. Available from March 2016: http://www.sobiad.org/ejournals/dergi_ybd/arsiv_2010.html Akduman, C., Akduman, G., Simsek Yüksekbilgili, N. & Yüksekbilgili, Z. (2015). ASM'lerde Görev Yapan Çalışanlar Üzerinde Karşılaştırmalı Bir İşkoliklik Araştırması. AHEKON 2015, 6. Uluslararası Katılımlı Aile Hekimliği Kongresi (04-08 Kasım), AHEKON, Antalya. Akın, A., & Cetin, B. (2007). The Depression, Anxiety and Stress Scale (DASS): The Study of Validity and Reliability, Educational Science: Theory and Practice, 7, 241-268. Akın, A., Hamedoglu, M.A., Saricam, H., Akın, U., Kılıc, M., Ozendir, D., & Bayrakcı, E. (2013). The validity and reliability of the Turkish version of thWorkaholism Scale. 2 nd International Symposium on Chaos, Complexity and Leadership 17-19 December 2013, Ankara-Turkey. Andreassen, C.S., Hetland, J., & Pallesen, S. (2014). Psychometric assessment of workaholism measures. Journal of Managerial Psychology, 29 (1), 7-24. [viewed 23 March 2016]. Available from: http://www.emeraldinsight.com/doi/full/10.1108/JMP-05-2013-0143 Balcı, A. (1993). Job Stress Scale of the University Teaching Staff, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi (Journal of the Faculty of Educational Sciences), Ankara University, 26 (1), 315-334. Bardakci S, & Baloglu, M. (2012). Workaholism Trends of School Administrators Who Work in Primary and Secondary Education Institutions, Eğitim ve Bilim Dergisi [Journal of Education and Science), 37(164), 46. Bayraktaroglu, S., Yılmaz S.E, & Çetinel E. (2015). An Evaluation on the Workaholism Behavior in the Context of Human Resources Management, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15 (15), 117. Çelikkol, A. (2001). Mental Health in Contemporary Business Life, Istanbul: Alfa Publishing Distribution, Ceylan, A., & Ulutürk, H.H. (2006). Relationship between Role Uncertainty, Role Conflict, Job Satisfaction and Performance, Journal of Dogus University, 7 (1), 48- 58. Çınar, S. (2010). Determination of Stressors Perceived by Nursing Students and Methods Used Thereby. Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim ve Sanatı Dergisi, Sempozyum Özel Sayısı (Maltepe University Journal of Nursing Science and Art, Special Issue of Symposium), 252-255. Clark, M.A., Michel, J.S., Zhdanova, L., Pui, S.Y., & Baltes, B.B. (2016). All Work and No Play? A Meta-Analytic Examination of the Correlates and Outcomes of Workaholism. Journal of Management, 42, (7),1836-1873. Erkmen, N., & Çetin, Ç. (2008). Relations of Physical Education Teachers' Styles of Coping with Stress with Some Variables. Selcuk University Social Sciences Institute Journal, 9, 231-242. [viewed 18 March 2016]. Available from: http://dergisosyalbil.selcuk.edu.tr/susbed/issue/view/20/showToc Harpaz, I., & Snir, R. (2015). Heavy work investment: Its nature, sources, outcomes, and future directions. New York: Routledge. Ince, M., Gül, H., Oktay, E., & Candan, H. (2015). An application in the health sector on the effects of workaholic behaviors on the quality of life of work. The Journal of Academic Social Science, 3, (13), 40-59. Naktiyok, A., & Karabey, C.N. (2005). Workaholism and Burnout Syndrome. Ataturk University İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi (Journal of Economics and Administrative Sciences), 19 (2), 179-198. Porter, G. (2001). Workaholic tendencies and the high potential for stress among co-workers. International Journal of Stress Management, 8,147-164. Oates, W.E. (1968). On Being A Workaholic, Pastoral Psychology,; cited by Ayşen Temel, Workaholism in Organizations and Workaholic Employees, İş, Güç Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, 8, (2),104-127. Shimazu, A., Schaufeli, W.B., Kamiyama, K., & Kawakami, N. (2015). Workaholism vs. work engagement: The two different predictors of future well-being and performance. International Journal of Behavioral Medicine, 22, 18-23. Simsek, M.S. (2005). Yönetim ve Organizasyon, Günay. Konya: Ofset Yayıncılık. Sunter, A.T., Canbaz, S., Dabak, S., Oz, H & Peksen, Y. (2006). Pratisyen Hekimlerde Tükenmişlik, İşe Bağlı Gerginlik ve İş Doyumu Düzeyleri. Genel Tıp Dergisi, 16 (1), 9-14. Tansu, M. (2009). An Analysis of the Relationship Between Organizational Stress Sources and Job Satisfaction and an Application in the Health Sector, Yıldız Technical University, Institute of Social Sciences, Istanbul, (Unpublished Master's Thesis). Tengilimoglu, D., Isık, O., & Akbolat, M. (2015). Sağlık Kuruluşları Yönetimi, Ankara: Nobel Akademi. van Wijhe, C. (2012). Understanding Workaholism About the role of affect and cognitions, Publishing: Ipskamp Drukkers BV, Enschede. The Netherlands [viewed 17 July, 2017] Available from, http://www.wilmarschaufeli.nl/publications/Schaufeli/PhD/PhD%20Corine%20van%20Wijhe%202012.pdf

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Sema Oğlak
ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ
Türkiye

Esin Durmaz Bu kişi benim
Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2018

Gönderilme Tarihi

2 Kasım 2017

Kabul Tarihi

25 Aralık 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 4 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Oğlak, S., & Durmaz, E. (2018). Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4(2), 112-122. https://doi.org/10.31592/aeusbed.348856
AMA
1.Oğlak S, Durmaz E. Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2018;4(2):112-122. doi:10.31592/aeusbed.348856
Chicago
Oğlak, Sema, ve Esin Durmaz. 2018. “Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 4 (2): 112-22. https://doi.org/10.31592/aeusbed.348856.
EndNote
Oğlak S, Durmaz E (01 Aralık 2018) Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 4 2 112–122.
IEEE
[1]S. Oğlak ve E. Durmaz, “Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 4, sy 2, ss. 112–122, Ara. 2018, doi: 10.31592/aeusbed.348856.
ISNAD
Oğlak, Sema - Durmaz, Esin. “Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 4/2 (01 Aralık 2018): 112-122. https://doi.org/10.31592/aeusbed.348856.
JAMA
1.Oğlak S, Durmaz E. Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2018;4:112–122.
MLA
Oğlak, Sema, ve Esin Durmaz. “Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 4, sy 2, Aralık 2018, ss. 112-2, doi:10.31592/aeusbed.348856.
Vancouver
1.Sema Oğlak, Esin Durmaz. Hastanede Görev Yapan Sağlık Çalışanlarının Stres Ve İşkoliklik Düzeylerinin Demografik Değişkenler Ve Mesleki Statüleri Açısından İlişkisi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Aralık 2018;4(2):112-2. doi:10.31592/aeusbed.348856

Cited By