Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri

Şüra Güzelküçük; Mustafa Türkyılmaz

doi:10.31592/aeusbed.660697

Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri

Öz

Bu araştırma, masallarda yer alan korku ve şiddet unsurlarını tespit edip değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Eserlerin incelenmesinde nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Eserlerin korku ve şiddet yönünden incelenmesinde hareket noktası olarak “cümle” kabul edilmiştir. Elde edilen verilerin çözümlenmesinde Türkçe eğitimi alan uzmanlarının görüşlerinden de yararlanılmış ve içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın veri kaynağını, ikisi dünya edebiyatından, dördü Türk edebiyatından toplam altı masal kitabı ve bu masal kitaplarında yer alan 480 masal oluşturmaktadır. Araştırmanın sonucunda, masal kitaplarında korku ve şiddet unsurları tespit edilmiştir. Kitaplarda yer alan şiddet türleri sınıflandırılmış yapılan değerlendirmede; yerli ve yabancı masal kitaplarında en fazla karşılaşılan şiddet türlerinin sözel şiddet ve fiziksel şiddet olduğu bulunmuştur. Bu sıralamayı duygusal şiddet ve cinsel şiddet türlerinin takip ettiği görülmüştür. Araştırma sonucunda elde edilen verilere göre Türk edebiyatında yer alan masallardaki şiddet unsurlarının, dünya edebiyatında yer alan masallardan daha fazla olduğu belirlenmiştir. Masal kitaplarındaki şiddet ve korku unsurlarının kullanım sıklığı karşılaştırıldığında; korku içeren unsurların, şiddet içeren unsurlardan az olduğu sonucuna ulaşılmıştır. İçeriğinde en fazla korku unsuru bulunan masalın Andersen Masalları olduğu, en az korku unsuru bulunan masalın ise, Aisopos Masalları olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Aktan, O., ve Aydın, F. (2018). Çocuk kitaplarına yansıtılan şiddet: 100 Temel Eser örneği. Düzce Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(2), 92-109.
Akyüz, E. (2000). Ulusal ve uluslararası hukukta çocuğun haklarının ve güvenliğinin korunması. Ankara: Millî Eğitim Basımevi.
Alpöge, G. (2003). ‘‘Çocuk Edebiyatına Yansıyan Şiddet: Kitaptaki Şiddetle Televizyondaki Şiddetin Karşılaştırılması’’, Çocuk Edebiyatına ve Çocuk Hekimliğine Yansıyan Şiddet Sempozyumu Bildirileri içinde. (s. 112-120). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü ve Tıp Fakültesi Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı.
Arıcı, A. F. (2004). Tür özellikleri ve tarihlerine göre Türk ve dünya masalları. A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 26, 159-169.
Berg, B., Lune, H. (2015). Qualitative research methods for the social sciences ınternational edition. Upper Saddle River, NJ: Pearson Education.
Bilkan, A. F. (2001). Masal estetiği. İstanbul: Timaş Yayınları.
Dağlıoğlu, E. ve Çakmak, Ö. (2009). Okul öncesi çocuklarına yönelik yayınlanan hikâye kitaplarının şiddet ve korku ögeleri açısından incelenmesi. Türk Kütüphaneciliği, 23(3), 510-534.
Fırat H. (2012). Okul öncesi dönem çocuklarına yönelik hazırlanan masal ve öykü kitaplarının korku ve şiddet öğeleri açısından incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Çanakkale.

Grenby, M. O. (2008). Children’s literature. Edinburgh: Edinburgh University Press.
Gültekin, A. (2011). Çocuk ve gençlik edebiyatı yazıları. İstanbul: Erdem Yayınları.
Gündüz, Ü. (2005). Çocuk edebiyatında çeviri etkisi, uyarlamalar ve sorunları. Hece Dergisi Çocuk Edebiyatı Özel Sayısı, 136, 104-105.
Güney, N. (2014). The concept of violence in terms of 100 basic works that are recommended to be read in secondary schools. International Online Journal of Educational Sciences, 6(3), 706-721.
Kantarcıoğlu, S. (1991). Eğitimde Masalın Yeri. İstanbul: MEB Yayınları.
Kara, Ş. (2007). Fantastik çocuk kitaplarında uzamın imgesel işlevi ve şiddet. Cankaya University Journal of Arts and Sciences. 1 (7), 61-72.
Öztürk, H.E. (2008). Batı çocuk klasiklerinde temel değerler. İstanbul: Nar Yayınları.
Öztürk, M. ve Giren, S. (2016). Okul öncesi dönemdeki çocuklar için hazırlanan hikâye kitaplarındaki korku ve şiddet ögelerinin incelenmesi. TEKE Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 5(4), 2095-2108.
Özyer, N. (2002). Çocuk Kitaplarında Olumlanan Şiddet. Çocuk Edebiyatına ve Çocuk Hekimliğine Yansıyan Şiddet Sempozyumu (25-27 Nisan) Bildiri Kitabı İçinde. (s. 71-77). Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Karşılaştırmalı Edebiyat Bölümü ve Tıp Fakültesi Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı.
Sever, S. (2008). Çocuk ve edebiyat. İzmir: Tudem Yayıncılık.
Şen, S. (2003). Okulöncesi çocuklarının dil ve kavram gelişimlerine etkisi yönünden öykü ile masal kitaplarının incelenmesi. OMÜ Eğitim Fakültesi Dergisi, 29(2), 37-54.
Şimşek, T. (2002). Çocuk edebiyatı. Ankara: Rengarenk Yayınları.
Şirin, M. R. (2000). 99 soruda çocuk edebiyatı. İstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları.
Türkyılmaz, M., Kuş Z. (2014). İlköğretim 100 Temel Eserde Çocuk Hakları. Uluslararası Avrasya Sosyal Bilimler Dergisi, 5(15), 39-63.
Ünlüer, P. (2013). Masalların dini ve ahlaki değerler açısından incelenmesi (Billur Köşk Masalları Örneği). Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
Yalçın, A. ve Aytaş, G. (2003). Çocuk edebiyatı. Ankara: Akçağ Yayınları.
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Yörükoğlu, A. (2000). Değişen toplumda aile ve çocuk (6. Basım). İstanbul: Özgür Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Şüra Güzelküçük ^*
0000-0002-1034-5921
Türkiye

Mustafa Türkyılmaz
0000-0002-5509-2702
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Kasım 2020

Gönderilme Tarihi

17 Aralık 2019

Kabul Tarihi

13 Kasım 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 6 Sayı: 3

DOI

https://doi.org/10.31592/aeusbed.660697

IZ

https://izlik.org/JA85EW45ZZ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Güzelküçük, Ş., & Türkyılmaz, M. (2020). Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(3), 859-878. https://doi.org/10.31592/aeusbed.660697

AMA

1.Güzelküçük Ş, Türkyılmaz M. Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020;6(3):859-878. doi:10.31592/aeusbed.660697

Chicago

Güzelküçük, Şüra, ve Mustafa Türkyılmaz. 2020. “Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 (3): 859-78. https://doi.org/10.31592/aeusbed.660697.

EndNote

Güzelküçük Ş, Türkyılmaz M (01 Kasım 2020) Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6 3 859–878.

IEEE

[1]Ş. Güzelküçük ve M. Türkyılmaz, “Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri”, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 6, sy 3, ss. 859–878, Kas. 2020, doi: 10.31592/aeusbed.660697.

ISNAD

Güzelküçük, Şüra - Türkyılmaz, Mustafa. “Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 6/3 (01 Kasım 2020): 859-878. https://doi.org/10.31592/aeusbed.660697.

JAMA

1.Güzelküçük Ş, Türkyılmaz M. Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2020;6:859–878.

MLA

Güzelküçük, Şüra, ve Mustafa Türkyılmaz. “Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri”. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 6, sy 3, Kasım 2020, ss. 859-78, doi:10.31592/aeusbed.660697.

Vancouver

1.Şüra Güzelküçük, Mustafa Türkyılmaz. Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 01 Kasım 2020;6(3):859-78. doi:10.31592/aeusbed.660697

Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri

Masal Kitaplarında Yer Alan Korku ve Şiddet Ögeleri

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Türk ve Dünya Edebiyatından Eserlerin Doğal Dil İşlemeyle İncelenmesi

Dünya Klasiği Masallarındaki Çocuk İstismarı ve İhmali Durumunun İncelenmesi

ANDERSEN MASALLARI'NA FARKLI BİR BAKIŞ "ŞİDDET VE KORKU UNSURU"

Çocuk Kitaplarında “Şiddet” Sorunsalı: Okulöncesi-İlkokul ve Ortaokul Dönemi Kitaplarının İncelenmesi

Fiziksel Şiddet Kaygı Ölçeğinin Geliştirilmesi

Masalların Değer Aktarımındaki Rolü: Kız Kulesi Masalları

Otel Transilvanya Serisi’nin Şiddet Unsurları ve Şiddetsiz İletişim Modeli Kapsamında İncelenmesi