Araştırma Makalesi

İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi

Cilt: 22 Sayı: 3 22 Aralık 2023
  • Ali Atay *
  • Yasemin Özderin Özin
  • Dilara Turan Gökçe
  • Müge Büyükaksoy
  • Gamze Demirel
  • Meral Akdoğan Kayhan
  • Zeki Mesut Yalın Kılıç
  • Emin Altıparmak
PDF İndir
TR EN

İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi

Öz

Giriş ve Amaç: İmmünmodülatör ajanlar inflamatuvar bağırsak hastalığı tedavisinde önemli köşe taşlarından olup pürin sentezini inhibe eden azatioprin ve metotreksat başlıca kullanılmakta olan ajanlardandır. Bu ajanların yanıtsızlık veya yan etki profilleri nedeni ile her zaman efektif dozda kullanılmaları mümkün olmayabilir. Çalışmamızda immünmodülatör ajanların güvenlik profilinin değerlendirilmesi amacı ile tedavi kesilmesini gerektirecek yan etkilerin derlendiği 23 yıllık deneyimin sunulması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: 1999-2022 yılları arasında inflamatuvar bağırsak hastalığı tanısı ile takipli olan, halihazırda anti-tümör nekrozis faktör tedavisi almakta olup tedavi dozunda azatioprin veya metotreksat kullanım geçmişi olan hastalarda tedavi kesilmesini gerektirecek yan etkiler geriye dönük olarak incelendi. İmmünmodülatör ajanları tedavi dozunda almamış olan hastalar ile tedavi kesilmesini gerektirmeyecek durumların gözlendiği hastalar dışlandı. Bulgular: Çalışma grubu 310 Crohn hastalığı ve 100 ülseratif koliti olan hasta olmak üzere 410 hastadan oluşuyordu. 325 hastada azatioprin, 85 hastada metotreksat kullanım öyküsü mevcuttu. Hastaların ortalama yaşı 42.6 ± 13.4 yıl olup 257’si erkek (%62.6) idi. Azatioprin kullanım süresi Crohn hastalarında 4.2 ± 3.5 yıl, ülseratif kolit olan hastalarda 3.0 ± 2.6 yıl idi. Azatioprin kullanmış olan hastaların 18’inde (%5.5), metotreksat kullanmış olan hastaların 6’sında (%7) kesilmesini gerektirecek yan etkiler geliştiği tespit edildi ve yan etkilerin tamamı 2. derece yan etkilerden oluşmaktaydı. İmmünmodülatör ajanların tedavi bırakmayı gerektiren yan etki sıklığında iki grup arasında anlamlı fark saptanmadı (p: 0.59). Her iki tedavi grubunda da takip süresince tedavi ilişkili hematolojik veya solid organ malignitesi saptanmadı. Sonuç: İnflamatuvar bağırsak hastalığı tanısı ile takipli hastalarda azatioprin ve metotreksat yan etki profili göz önüne alındığında iki grup arasında anlamlı fark olmayıp tedavi süresince yakın takip ile güvenli kullanılabilecek ajanlardır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışma 16.08.2023 tarihinde Ankara Şehir Hastanesi Yerel Etik Kurulu’nun E1-21-3893 sayılı kararı ile onaylanmıştır. Araştırma protokolünde Helsinki Deklarasyon protokolüne uyulmuştur. Çalışmamızda Helsinki Deklerasyonu Prensiplerine uyulmuştur.

Kaynakça

  1. 1. Molodecky NA, Soon IS, Rabi DM, et al. Increasing incidence and prevalence of the inflammatory bowel diseases with time, based on systematic review. Gastroenterology 2012;142:46-54.e42; quiz e30.
  2. 2. Peyrin-Biroulet L, Sandborn W, Sands BE, et al. Selecting Therapeutic Targets in Inflammatory Bowel Disease (STRIDE): Determining Therapeutic Goals for Treat-to-Target. Am J Gastroenterol 2015;110:1324-38.
  3. 3. Bryant R V, Brain O, Travis SPL. Conventional drug therapy for inflammatory bowel disease. Scand J Gastroenterol 2015;50:90-112.
  4. 4. Nielsen OH, Coskun M, Steenholdt C, Rogler G. The role and advances of immunomodulator therapy for inflammatory bowel disease. Expert Rev Gastroenterol Hepatol 2015;9:177-89.
  5. 5. Sharara AI. When to Start Immunomodulators in Inflammatory Bowel Disease? Dig Dis 2016;34:125-31.
  6. 6. Bär F, Sina C, Fellermann K. Thiopurines in inflammatory bowel disease revisited. World J Gastroenterol 2013;19:1699-706.
  7. 7. González-Lama Y, Taxonera C, López-Sanromán A, et al; Madrid Group for Study of Inflammatory Bowel Diseases (ENICMAD). Methotrexate in inflammatory bowel disease: a multicenter retrospective study focused on long-term efficacy and safety. The Madrid experience. Eur J Gastroenterol Hepatol 2012;24:1086-91.
  8. 8. AlAmeel T, Al Sulais E, Raine T. Methotrexate in inflammatory bowel disease: A primer for gastroenterologists. Saudi J Gastroenterol 2022;28:250-60.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Gastroenteroloji ve Hepatoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

22 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

30 Ağustos 2023

Kabul Tarihi

10 Ekim 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 22 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Atay, A., Özderin Özin, Y., Turan Gökçe, D., Büyükaksoy, M., Demirel, G., Akdoğan Kayhan, M., Kılıç, Z. M. Y., & Altıparmak, E. (2023). İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi. Akademik Gastroenteroloji Dergisi, 22(3), 142-149. https://doi.org/10.17941/agd.1405423
AMA
1.Atay A, Özderin Özin Y, Turan Gökçe D, vd. İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi. Akademik Gastroenteroloji Dergisi. 2023;22(3):142-149. doi:10.17941/agd.1405423
Chicago
Atay, Ali, Yasemin Özderin Özin, Dilara Turan Gökçe, vd. 2023. “İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi”. Akademik Gastroenteroloji Dergisi 22 (3): 142-49. https://doi.org/10.17941/agd.1405423.
EndNote
Atay A, Özderin Özin Y, Turan Gökçe D, Büyükaksoy M, Demirel G, Akdoğan Kayhan M, Kılıç ZMY, Altıparmak E (01 Aralık 2023) İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi. Akademik Gastroenteroloji Dergisi 22 3 142–149.
IEEE
[1]A. Atay vd., “İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi”, Akademik Gastroenteroloji Dergisi, c. 22, sy 3, ss. 142–149, Ara. 2023, doi: 10.17941/agd.1405423.
ISNAD
Atay, Ali - Özderin Özin, Yasemin - Turan Gökçe, Dilara - Büyükaksoy, Müge - Demirel, Gamze - Akdoğan Kayhan, Meral - Kılıç, Zeki Mesut Yalın - Altıparmak, Emin. “İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi”. Akademik Gastroenteroloji Dergisi 22/3 (01 Aralık 2023): 142-149. https://doi.org/10.17941/agd.1405423.
JAMA
1.Atay A, Özderin Özin Y, Turan Gökçe D, Büyükaksoy M, Demirel G, Akdoğan Kayhan M, Kılıç ZMY, Altıparmak E. İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi. Akademik Gastroenteroloji Dergisi. 2023;22:142–149.
MLA
Atay, Ali, vd. “İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi”. Akademik Gastroenteroloji Dergisi, c. 22, sy 3, Aralık 2023, ss. 142-9, doi:10.17941/agd.1405423.
Vancouver
1.Ali Atay, Yasemin Özderin Özin, Dilara Turan Gökçe, Müge Büyükaksoy, Gamze Demirel, Meral Akdoğan Kayhan, Zeki Mesut Yalın Kılıç, Emin Altıparmak. İnflamatuvar bağırsak hastalığı olan hastalarda immünmodülatör tedaviler güvenli mi? 23 yıllık tek merkez deneyimi. Akademik Gastroenteroloji Dergisi. 01 Aralık 2023;22(3):142-9. doi:10.17941/agd.1405423

Cited By