Araştırma Makalesi

DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ

Cilt: 27 Sayı: 2 24 Nisan 2023
PDF İndir
TR EN

DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ

Öz

İngiliz anayasal sistemi, anayasa hukuku teorisinde her daim önemli örneklerden biri olagelmektedir. Söz konusu sistemi anlamak gayreti de bu çalışmanın temelini oluşturmaktadır. Bunun için öncelikle sistemin en kendine özgü yanlarından olan yazısız anayasayı anlamak başlangıç noktasıdır. Bu anayasa, mevzuat, önemli içtihatlar, anayasal teamüller ve birçok konvansiyondan oluşmakta ve özünde kısmen yazılı ancak tamamen kodifiye edilmemiş bir teamül düzenini barındırmaktadır. Dolayısıyla sistemin anayasal kaynaklarını ortaya koymak da bu anlamak gayretinin aşamalarındandır. İlaveten sistemin yazılı ayağını da oluşturan ve tarihsel düzlemde karşımıza çıkan temel anayasal metinlerin incelenmesi de gerekmektedir. Bu kendine özgü sistemin üzerine inşa edildiği “Parlamento Egemenliği” ve “Hukukun Üstünlüğü” ilkeleri de İngiliz anayasa hukukundaki özgün anlamları ile ortaya konulmalıdır. İşte bu sebep ve çerçevede çalışmada, yaşayan bir enstrüman olan organik anayasa, 21. Yüzyılın İngiltere’ye getirdiği siyasi ve toplumsal nedenlerle geçirmekte olduğu dönüşümle ele alınacak ve zamanla çok ırklı ve çok kültürlü bir şekle evrilen İngiltere’de AB’ye üye olma, yetki devirleri, AB’den ayrılma gibi pek çok köklü olay neticesinde yazılı anayasaya süregelen bir eğilimin mevcudiyeti tartışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

İngiliz Anayasal Sistemi, Yazısız Anayasa, Anayasal Teamül, Parlamento Egemenliği, Hukukun Üstünlüğü

Kaynakça

  1. George Burton Adams, “The Origin of the English Constitution, II”, The American Historical Review, 13(4), 1908, s. 713- 730.
  2. Alder J, General Principles of Constitutional and Administrative Law, Palgrave Macmillan, 2002.
  3. Allard- Tremblay Y, “Proceduralism, Judicial Review and the Refusal to Royal Assent”, Oxford Journal of Legal Studies, 33(2), 2013, s. 379- 400.
  4. Anayurt Ö, Anayasa Hukuku Genel Kısım- Temel İlkeler, Kavram ve Kurumlar, 4. Bası, Seçkin Yayıncılık, 2021. Barnett H, Constitutional and Administrative Law, 5th edn., Cavendish Publishing, 2004.
  5. Batum S, Yılmaz D, Köybaşı S, Anayasa Hukuku- Temel Kavramlar ve Genel Esaslar, On İki Levha Yayıncılık, 2021.
  6. Beyazıt Ö, “Interpretation and Lawmaking by the Courts in English Common Law System”, Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, (6), 2015, s. 79- 95.
  7. Bhutia T K, “Provisions of Oxford”, Britannica, , Erişim Tarihi: 13 Ocak 2023. Blackburn R, “Britain’s Unwritten Constitution”, Magna Carta Today, British Library, 13 March 2015, , Erişim Tarihi 5 Ağustos 2022. Blackstone W, Commentaries on the Laws of England, A Strahan, 1809.
  8. Blaustein A, Flanz, G., (eds.), Constitutions of the Countries of the World, Oceana Publications, 1992. Bogdanor V, The New British Constitution, Hart Publishing, 2009. Bogdanor V, “The EU Referandum shows how the sovereignty of Britain’s people can now trump its Parliament”, The Telegraph, 26 Haziran 2016, , Erişim Tarihi 17 Ocak 2023. Bogdanor V, "Brexit and Our Unprotected Constitution”, The Constitution Society Report, The Constitution Society, 2018.
  9. Bradley A W and Ewing K D, Constitutional and Administrative Law, 14. Bası, Essex, Pearson Longman, 2007. Caird J S, “Legislating for Brexit: the Great Repeal Bill”, House of Commons Briefing Paper, No: 7793, 2 Mayıs 2017, , Erişim Tarihi 9 Eylül 2022. Çınarlı S, “İskoçya Yerinden Yönetim Deneyimine Genel Bir Bakış”, Ege Akademik Bakış, 11 (2), 2011, s. 299- 307.
  10. Delaney E F, “Judiciary Rising: Constitutional Change in the United Kingdom”, Northwestern University Law Review, 108/ 2, 2014, s. 543- 606. Derdiman R C, Anayasa Hukuku, 2. Bası, Alfa Akademi, 2011. De Smith S A, R Brazier, Constitutional and Administrative Law, Penguin Books, 1989.

Kaynak Göster

APA
Kama Işık, S. (2023). DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 27(2), 399-441. https://doi.org/10.34246/ahbvuhfd.1206335
AMA
1.Kama Işık S. DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ. HBV-HFD. 2023;27(2):399-441. doi:10.34246/ahbvuhfd.1206335
Chicago
Kama Işık, Sezen. 2023. “DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ”. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 27 (2): 399-441. https://doi.org/10.34246/ahbvuhfd.1206335.
EndNote
Kama Işık S (01 Nisan 2023) DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 27 2 399–441.
IEEE
[1]S. Kama Işık, “DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ”, HBV-HFD, c. 27, sy 2, ss. 399–441, Nis. 2023, doi: 10.34246/ahbvuhfd.1206335.
ISNAD
Kama Işık, Sezen. “DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ”. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 27/2 (01 Nisan 2023): 399-441. https://doi.org/10.34246/ahbvuhfd.1206335.
JAMA
1.Kama Işık S. DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ. HBV-HFD. 2023;27:399–441.
MLA
Kama Işık, Sezen. “DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ”. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, c. 27, sy 2, Nisan 2023, ss. 399-41, doi:10.34246/ahbvuhfd.1206335.
Vancouver
1.Sezen Kama Işık. DEĞİŞEN YÖNLERİYLE SUI GENERIS BİR ÖRNEK OLARAK İNGİLİZ ANAYASAL SİSTEMİ VE YAZISIZ ANAYASANIN GELECEĞİ. HBV-HFD. 01 Nisan 2023;27(2):399-441. doi:10.34246/ahbvuhfd.1206335