Türk Borçlar Kanunu’nun 603. Maddesinin Kıymetli Evrak Hukukunda Uygulanabilirliği - Avalde Eşin Rızası Aranmalı mı ?

Kanun koyucu 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun kefalete ilişkin hükümlerinde, mehaz İsviçre Borçlar Kanunu’nda ve 818 sayılı Borçlar Kanunu’nda karşılığı bulunmayan ve kefalet sözleşmesinin uygulama alanını genişleten 603’üncü madde hükmünü mevzuata dâhil etmiştir. Buna göre; eşin rızası da dâhil olmak üzere, kefil olma ehliyetine ve kefaletin şekline ilişkin hükümler, kişisel güvence verilmesine ilişkin olarak yapılan diğer sözleşmelere de uygulanacaktır. Böylece, mezkûr hükmün kapsamı belirsiz bir şekilde oldukça genişletilmiş ve kural olarak kişisel güvence sözleşmelerinin hepsinin madde lafzında geçen ek şartlara tâbi olduğu yönünde yorumların yapılmasına yol açılmıştır. Tam da bu noktada, mezkûr madde hükmünün Türk Ticaret Kanunu’nun Kıymetli Evrak Kitabı’nda düzenlenen aval kurumunu da kapsayıp kapsamadığı sorusu, öğretide ve yargı kararlarında farklı şekilde cevaplanmıştır. Kefalet bakımından mücerret ve daha ağır bir sorumluluk getirmesinin yanı sıra, kişisel güvence sözleşmesi niteliğini haiz olan aval için de söz konusu hükmün uygulanması gerektiği her zaman ve kolaylıkla söylenebilecek bir savdır. Hatta, ehliyetsizin korunmasına ilişkin kuralların, kambiyo senedinin tedavül gücünün ve işlem güvenliğinin korunması ihtiyaçlarına nazaran öncelikli olduğu ön kabulü karşısında, TBK m. 603 düzenlemesinin avali de kapsadığını ileri sürmek, sınırlı ölçekteki ilk bakışta mantıklı da gözükmektedir. Ancak söz konusu düzenlemeyi aval kurumu ile bağdaştırılabilmek ve kambiyo senedi üzerinde tatbik etmek imkân dâhilinde olmadığı gibi; aksi düşünce, TTK m. 701’in uygulama kabiliyetini ortadan kaldırmaktadır.

The Turkish Code of Obligations No: 6098 includes provisions in Article 603 expanding the scope of guarantee contracts, which are not covered by the Swiss Code of Obligations inspiring this code, or the repealed Turkish Code of Obligations No: 818. According to the new law, provisions regarding the legal capacity of the guarantor and the form of guarantee, including consent of a spouse, shall apply also to other contracts regarding personal guarantees. This law has created ambiguity with respect to the scope of the provisions on guarantee contracts and led to arguments that, in principle, all personal guarantees are subject to the additional conditions in these provisions. The question of whether the relevant provisions comprise also the surety contracts under the Turkish Commercial Code has been responded differently by academia and the courts. It could be fairly argued that the relevant provisions apply also to surety contracts, which imposes more burdensome obligations for guarantee, as it is also a personal guarantee in essence. Further, given that provisions regarding protection of individuals lacking legal capacity prevails upon the need to protect tradability and transaction security of bills of exchange, this argument prima facie appears to be plausible. This said, assessing these general provisions in the same context of security contracts, and applying them to bills of exchange is not practicable. Such an argument would prevent applicability of article 701 of the Turkish Commercial Code.