Yeni Türk Medeni Kanunu Hakkında Bazı Düşünceler

1 Ocak 2002 tarihinde yürürlüğe giren Türk Medeni Kanunu, eski Medeni Kanunda pek çok değişiklik yapmıştır. Bu değişiklikler başta madde numaraları olmak üzere, birinci maddeden başlayarak, yürürlük maddesine kadar devam etmektedir. Değişiklikler yapılırken daha çok kadın erkek eşitliği dikkate alınarak, bu duruma uygun hükümlere yer verilmiştir. Dernekler Kanunu’ndaki pek çok hüküm Medeni Kanuna alınmıştır. Kanunda İsviçre hukukunda 1988 yılında kabul edilen “edinilmiş mallara katılma” rejimi, kanuni mal rejimi olarak kabul edilmiş; Türk hukukuna yeni bir kavram olarak “aile konutu” getirilmiştir. Evlilik içi nesep-evlilik dışı nesep ayrımına son verilmiştir. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması, eski kanunda olmayıp, yeni Kanunla getirilmiş bir kurumdur. Miras hukukunda da önemli değişikler yapılmıştır. Gerçekten de yeni düzenleme ile mahfuz hisse oranları azaltılarak, murisin tasarruf nisabının artırılmıştır. Aynı şekilde sağ kalan eşin mahfuz hissesinde, birinci zümrenin dışındaki mirasçılarla birlikte mirasçı olması halinde, önemli ölçüde artırıma gidilmiştir (m. 506). Miras hukukundaki zamanaşımı süreleri, yeni düzenleme ile hak düşürücü süre haline getirilmiş, ayrıca bunlardan bir kısmı kısaltılmıştır. Yeni Kanun’unda eşya hukukunda da önemli değişiklikler yapılmış, müşterek mülkiyet ve iştirak halinde mülkiyet konusunda yeni hükümler getirilmiştir. Taşınmaz mülkiyetinin olağanüstü zamanaşımı yoluyla iktisabında mülkiyet hakkının, şartların tamamlandığı anda kazanıldığına ilişkin Türk doktrininde hakim görüş aynen kabul edilmiş, taşınmaz rehninin yabacı para üzerinden kurulması sağlanmıştır. Yeni düzenlemedeki önemli değişikliklerden birisi de, yeni bir sicil oluşturularak, motorlu taşıt aracının zilyetliğinin devredilmeden de rehninin mümkün olmasıdır. Uygulamada “yed-i eminlik sözleşmesi ile ulaşılan sonuç, Kanunla giderilmiştir.

Turkish Civil Code applicable in 1 January 2002 made lots of amendment on the former Civil Code. Firstly, number of articles was amended entirely. While making amendment, equality of sex was taken concern and new rules were brought about that. Lots of rules in the Society Code were taken to Civil Code. Participation in the acquired property accepted by Swiss Law in 1988 was taken as statutory regime. The institution of family residence was brought to Turkish Law. Discrimination between children born during the marriage and those born outside of marriage was hereby ended. Limitation of freedom for guard was brought by the new Civil Code. Important amendment was also made in the Law of Succession. The reserved portion in the law of succession is hereby reduced, in order to extend the freedom to dispose of property left by the deceased. But the reserved portion of the surviving spouse inherits together wit parental except the first parental was increased importantly (Art.506). Law of property was also amended importantly. The new rules were brought in the subject of co-ownership and collective owership. The property right in the extraordinary prescription is owned at the time of completing conditions. In the new Civil Code, mortgage can be created on foreign exchange. The new register was created, so that vehicles can be mortgaged without transferring possession.