İlkokul Yönetici ve Öğretmenlerinin Uzman Öğretmenlik/Başöğretmenlik Eğitimlerine İlişkin Görüşleri

Öz

Bu çalışmanın amacı ilkokul yönetici ve öğretmenlerinin uzman öğretmenlik/başöğretmenlik eğitimlerine ilişkin görüşlerini ortaya koymaktır. Çalışmada nitel araştırma yöntemleri arasında yer alan olgubilim yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2022-2023 eğitim öğretim yılı birinci döneminde Bolu merkez ilçede kamuya bağlı ilkokullarda çalışan uygun örnekleme yöntemi ile belirlenmiş 10 yönetici (müdür/müdür yardımcısı) ve 10 öğretmen oluşturmuştur. Araştırma verileri araştırmacı tarafından oluşturulmuş yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmış, içerik analizi ve betimsel analiz ile çözümlenmiştir. Çalışma sonucunda bütün katılımcıların çoğunlukla eğitimleri içerik yönünden “Çok kalabalık” bulduğu; ders sürelerini kariyer basamağı öğretmen olan yönetici ve öğretmenlerin genellikle “Uygun/yeterli” görürken kariyer basamağı uzman öğretmen olan yönetici ve öğretmenlerin ise genellikle “uzun” olarak dile getirdikleri anlaşılmıştır. Toplam ders süresini bütün katılımcıların genel olarak “uzun” olarak belirttiği; uygulamanın uzaktan olmasına yönelik öğretmen ve yöneticiler ile kariyer basamağı uzman olan öğretmenlerin “Mantıklı /iyi”, kariyer basamağı uzman olan yöneticilerin ise “Uygun değil” görüşünü sıklıkla dile getirdikleri anlaşılmıştır. Eğitimlerde ders veren eğitmenlere yönelik tüm katılımcıların “Yöntem ve teknik zayıf” görüşünü en fazla dile getirdikleri anlaşılmıştır. Uygulamanın zamanlamasına yönelik öğretmenler ve kariyer basamağı uzman olan yönetici ve öğretmenler “Zamanlama uygun değil”, yöneticiler ise “Zamanlama uygun” görüşlerini en çok dile getirmişlerdir. Yönetici ve öğretmenlerin eğitimlerin etkili ve verimli olmasına ilişkin görüşlerinin farklı temalarda toplandığı; “Uzman öğretmenlik belli kriterlere göre olmalı”, Ders veren eğitmenlerin seçimine özen gösterilmeli”, “Her bölüm sonu online sınav olmalı”, “Sınav olmamalı”, “Herkes alanıyla ilgili eğitim almalı” görüşlerinin öne çıkan görüşler olduğu sonucuna ulaşılmıştır

Anahtar Kelimeler

• Öğretmen
• uzman öğretmen
• yönetici

Primary School Administrators’ and Teachers’ Views on Expert Teacher/Head Teacher Training

Öz

The aim of this study is to examine the primary school administrators’ and teachers’ views on expert teacher/head teacher training. The phenomenology method, which is one of the qualitative research methods, was used in the study. The study group of the research consisted of 10 administrators (principal / vice principal) and 10 teachers who are working at public primary schools in the central district of Bolu during the first term of the 2022-2023 academic year. The participants were chosen on the basis of the convenience sampling method. Research data were collected with a semi-structured interview form created by the researcher and analyzed with content analysis and descriptive analysis. Results of the study showed that all the participants mostly found the training “Too crowded” in terms of content. It has been understood that while the administrators and teachers who are at a teacher career level generally consider it "appropriate/adequate", the administrators and teachers who are at an expert teacher career level generally reported it as "long". It was found that all participants generally defined the total course duration as “long”. Regarding the distance nature of the courses, teachers, administrators, and teachers who are at an expert teacher career level often consider it as "Reasonable / good", and administrators who are at an expert career level reported it as "Not suitable". It was understood that the most expressed opinion by the participant teachers regarding the instructors of the training is "Weak in terms of method and technique". Regarding the timing of the application, teachers, administrators, and teachers who are at an expert career level mostly reported "The timing is not appropriate", and the administrators stated, "The timing is appropriate". It was found that the administrators’ and teachers’ opinions on the effectiveness and efficiency of training are accumulated under different themes, and the most prominent views in the study were "Expert teachership should be based on certain criteria", “The selection of the instructors in the training should be paid attention to", "There should be an online exam at the end of each section", "There should be no exams", "Everyone should receive training in their own fields of study".

Anahtar Kelimeler

• Head Teacher
• Teacher
• expert teacher
• administrator

Kaynakça

1. Aday Öğretmenlik ve Öğretmenlik Kariyer Basamakları Yönetmeliği (2022). 18/09/2022 tarihinde https://www.resmigazete.gov.tr/ eskiler/2022 /05/20220512-3.htm
2. Aydın, B. (2007). Öğretmenlik mesleğindeki kariyer basamaklarına ilişkin öğretmen görüşleri ve bu görüşlerin bireysel değişkenlere göre incelenmesi [Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi ]. Dokuz Eylül Üniversitesi.
3. Bakioğlu, A., & Banoğlu, K. (2013). Öğretmenlikte Kariyer Basamakları Uygulamasına İlişkin Öğretmen Görüşlerinin Metaforlar ve Sosyal Ağ Analizi Yöntemiyle İncelenmesi. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 37 (37) , 28-55.
4. Bilen, M. (2002). Plandan uygulamaya öğretim (6. Baskı). Anı Yayıncılık.
5. Bozpolat, E., Uğurlu, C.T., Usta, H. G,. & Şimşek, A. S. (2016). Öğrenci ve Öğretim Elemanlarının Öğretim Yöntem ve Tekniklerine İlişkin Görüşleri: Nitel Bir Araştırma. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 27, 83-95.
6. Büyüköztürk, Ş. (2011). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı (15. Baskı). Pegem Akademi.
7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2014). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Pegem Akademi.
8. Cımbız, A. T., & Küçüker, E. (2015). Öğretmen Kariyer Basamakları Uygulamasının Okuldaki Etkilerine İlişkin Öğretmenlerin Görüşleri. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8 (38), 689-701.

9. Demir, S. B. (2011). Öğretmen Kariyer Basamakları Uygulamasının Öğretmenler Tarafından Değerlendirilmesi. Eğitim ve İnsani Bilimler Dergisi: Teori ve Uygulama, 3, 53-80.
10. Demir, S. B., & Karadeniz, Y. (2010). Öğretmen Kariyer Basamakları Uygulamasının Farklı Kariyer Basamaklarında Bulunan Öğretmenler Tarafından Değerlendirilmesi, Uluslararası Öğretmen Yetiştirme Politikaları ve Sorunları Sempozyumu II (16–18 Mayıs 2010), Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
11. Ekiz, D. (2009). Bilimsel araştırma yöntemleri. Anı Yayıncılık.
12. Elitaş, T. (2017). Uzaktan Eğitim Lisans Sürecinde Yeni İletişim Teknolojileri: Atatürk Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi [Yayınlanmamış Doktora Tezi]. Marmara Üniversitesi.
13. Erdoğmuş, N. (2003). Kariyer Geliştirme: Kuram ve Uygulama (1. Baskı). Nobel Yayınevi.
14. Göksoy, S., Sağır, M., & Yenipınar Ş. (2014). Öğretmenlik Uygulamasının Değerlendirilmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 13 (49), 443-446.
15. Gözütok, D. (2006). Öğretim ilke ve yöntemleri. Ekinoks Yayıncılık.
16. Gündoğdu, K., & Kızıltaş, E. (2008). Kariyer Basamaklarında Yükselme Sistemi ve Sınavına İlişkin Uzman Öğretmen Görüşleri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 55 (55) , 363-388.
17. https://www.cnnturk.com. 22/09/2022 tarihinde https://www.cnnturk.com/saglik/artan-bilgisayar-ve-telefon-kullanimi-goz-sagligini-tehdit-ediyor https://www.meb.gov.tr-a 19/09/2022 tarihinde https://www.meb.gov.tr/uzman-ve-basogretmenlik-egitimleri-basladi/haber/27025/tr
18. https://www.meb.gov.tr-b. 19/09/2022 tarihinde https://www.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/ 2022_05/ 13140058_SYnav_Takvimi.pdf?ysclid=l7ntnvww6p73450473
19. https://www.meb.gov.tr-c 19/09/2022 tarihinde https://www.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/ 2022_05/ 13140214 Yonerge_Ek-1.pdf
20. https://www.mebpersonel.com. 19/09/2022 tarihinde https://www.mebpersonel.com/meb-personel /milli-egitim-bakanligi-yayinladi-kariyer-basamaklarina-kac-kisi-h256726. html
21. https://www.oba.gov.tr. 23/09/2022 tarihinde https://www.oba.gov.tr/egitim/detay/uzman-ogretmenlik -egitim-programi-semineri-meb-personeli-286
22. https://www.osym.gov.tr. 21/09/2022 tarihinde https://www.osym.gov.tr/TR,8594/kbys-2005-ek-kbys-sorulari.html
23. https://www.resmigazete.gov.tr-a. 18/09/2022 tarihinde https://resmigazete.gov.tr/fihrist?tarih =2005-08-13
24. https://www.resmigazete.gov.tr-b. 18/09/2022 tarihinde https://www.resmigazete.gov.tr/ eskiler/2022 /05/20220512-3.htm
25. http://personel.meb.gov.tr. 12/09/2022 tarihinde http://personel.meb.gov.tr/kilavuzlar/kariyer_ degerlendirme_kilavuz.pdf
26. İşman, A. (2008). Uzaktan eğitim. Pegem Akademi.
27. Kaplan, İ., & Gülcan, M. G. (2020). Öğretmen Kariyer Basamaklarının Oluşturulmasına İlişkin Görüşlerin İncelenmesi: Karma Yöntem Araştırması. Gazi Eğitim Bilimleri Dergisi, 6 (3), 380-406. https://dx.doi.org/110.30855/gjes.2020.06.03.007
28. Kart, C. (2009). Hasan Ali Yücel’den Günümüze Bilim ve Eğitim Politikaları. Çağdaş Eğitim Dergisi, 361, 37-41.
29. MEB (2006). 2007 Yılı Bütçesine İlişkin Rapor. Devlet Kitapları Müdürlüğü Basımevi.
30. Moore, M. G., & Kearsley, G. (2011). Distance education: A systems view of on line learning (what'snew in education) (3rd ed.). Boston, MA: Wadsworth Publishing.
31. Ocak, G. (2007). Yöntem ve Teknikler. G. Ocak. (Ed.). Öğretim İlke ve Yöntemleri. (s.213-282). Pegem A Yayıncılık.
32. Özdemir, M. (2010). Nitel Veri Analizi: Sosyal Bilimlerde Yöntembilim Sorunsalı Üzerine Bir Çalışma. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi,11 (1), 323-343.
33. Özkan, R. (2005). Birey Ve Toplum Gelişiminde Öğretmenlik Mesleğinin Önemi. Milli Eğitim Dergisi, 33 (166).
34. Perreaton, H., Creed, C., & Robinson, B. (2001). Teacher education through distance learning: Technology-curriculum-cost-evaluation. UNESCO. Higher Education Division, Teacher Education Section.
35. Sezgin Nartgün, Ş. & Ural, İ. (2007). Kariyer Basamaklarında Yükselme Uygulamasına İlişkin Öğretmen Görüşleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi ,7 (2), 129-149.
36. Taşlıbeyaz, E., Karaman, S., & Göktaş, Y. (2014). Öğretmenlerin Uzaktan Hizmet İçi Eğitim Deneyimlerinin İncelenmesi. Ege Eğitim Dergisi, 1 (15), 139-160.
37. Tok, T. N. (2007). Etkili Öğretim İçin Yöntem ve Teknikler. A. Doğanay (Ed.). (s.161-214). Öğretim İlke ve Yöntemleri. Pegem A Yayıncılık.
38. Tosun, İ., & Yengin Sarpkaya, P. (2014). Öğretmenlerin Kariyer Basamaklarına İlişkin Görüşleri. Turkish Studies, 9 (5), 1971-1985.
39. Türnüklü, A. (2000). Eğitim Bilim Araştırmalarında Etkin Olarak Kullanılabilecek Nitel Bir Araştırma Tekniği: Görüşme Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi. Eğitim Yönetimi, (24), 543-559.
40. Uşun, S. (2006). Uzaktan eğitim. Nobel Yayın Dağıtım.
41. Ültay, E., Akyurt, H., & Ültay, N. (2021). Sosyal Bilimlerde Betimsel İçerik Analizi. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, (10), 188-201.
42. Yıldırım, A., & Şimşek H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (8.Baskı). Seçkin Yayıncılık.
43. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (Genişletilmiş 9.Baskı). Seçkin Yayıncılık.
44. Yiğit, N., & Altun, T. (2011). Bir Hizmet İçi Eğitim Kursunun Etkililiği: Öğretim Yöntem ve Teknikleri. Milli Eğitim Dergisi, 189, 117-130.