TR
EN
Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki
Öz
Bu araştırmanın amacı sınıf öğretmenlerinin algılarına göre okulun mekanik ve organik örgüt yapısı ile öğretmen liderliği arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın verileri 2021-2022 eğitim öğretim yılında Bolu Merkez ilçede bulunan 15 devlet ilkokulunda görev yapan 274 sınıf öğretmeninden elde edilmiştir. Araştırmanın verileri Freund ve Drach-Zanavy (2007) tarafından geliştirilen, Conley ve You (2014) tarafından okul örgütlerine uyarlanan ve Cerit (2015) tarafından Türkçe’ye uyarlanan “Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı Ölçeği” ve Beycioğlu ve Aslan (2010) tarafından geliştirilen “Öğretmen Liderliği Ölçeği” kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde aritmetik ortalama ve standart sapma, Pearson Korelasyon testi ve çoklu regresyon testi kullanılmıştır. Araştırmada sınıf öğretmenlerinin, okullarının mekanik örgüt yapısından daha çok organik örgüt yapısına sahip olduğunu düşündükleri ortaya çıkmıştır. Öğretmenler kurumsal gelişmenin sağlanabilmesiyle ilişkili liderlik davranışlarını yüksek düzeyde, kendileri ve meslektaşlarının mesleki gelişimlerini gerçekleştirmeye ve meslektaşlarla iş birliği yapmaya ilişkin liderlik davranışlarını ise çok yüksek düzeyde yerine getirdikleri görüşünde oldukları bulunmuştur. Öğretmen liderliği ile mekanik okul yapısı arasında negatif ve orta düzeyde, öğretmen liderliği ile organik okul yapısı arasında pozitif ve orta düzeyde anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Mekanik okul yapısı sınıf öğretmenlerinin öğretmen liderliğine ilişkin algısının negatif ve anlamlı, organik okul yapısı sınıf öğretmenlerinin öğretmen liderliğine ilişkin algısının pozitif ve anlamlı yordayıcısı olduğu bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Adler, P. S., & Borys, B. (1996). Two types of bureaucracy: Enabling and coercive. Administrative Science Quarterly, 41(1), 61-89. https://doi.org/10.2307/2393986
- Ambrose, M. L., & Schminke, M. (2003). Organization structure as a moderator of the relationship between procedural justice, interactional justice, perceived organizational support, and supervisory trust. Journal of Applied Psychology, 88(2), 295–305. https://doi.org/10.1037/0021-9010.88.2.295
- Angelle, P. S., & DeHart, C. A. (2016). Comparison and evaluation of four models of teacher leadership. Research in Educational Administration and Leadership, 1(1), 85-118. https://doi.org/10.30828/real/2016.1.4
- Asgari, A., Silong, A. D., Ahmad, A., & Samah, B. A. (2008). The relationship between transformational leadership behaviors, organizational justice, leader-member exchange, perceived organizational support, trust in management and organizational citizenship behaviors. European Journal of Scientific Research, 23(2), 227-242.
- Barth, R. S. (1990). Improving schools from within: Teachers, parents, and principals can make the difference. Jossey-Bass Inc., Publishers, 350 Sansome Street, San Francisco, CA 94104-1310.
- Beachum, F., & Dentith, A. M. (2004, September). Teacher leaders creating cultures of school renewal and transformation. The Educational Forum, 68 (3), 276-286. Taylor & Francis Group. https://doi.org/10.1080/00131720408984639
- Bellibaş, M. Ş., Gümüş, S., & Kılınç, A. Ç. (2020). Principals supporting teacher leadership: The effects of learning‐centred leadership on teacher leadership practices with the mediating role of teacher agency. European Journal of Education, 55(2), 200-216. https://doi.org/10.1111/ejed.12387
- Beycioğlu, K. (2009). İlköğretim okullarında öğretmenlerin sergiledikleri liderlik rollerine ilişkin bir değerlendirme (Hatay ili örneği). [Doktora tezi, İnönü Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Alan Eğitimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
25 Mart 2023
Gönderilme Tarihi
10 Aralık 2022
Kabul Tarihi
22 Mart 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 23 Sayı: 1
APA
Yılmaz, B., & Cerit, Y. (2023). Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(1), 190-212. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2023..-1217297
AMA
1.Yılmaz B, Cerit Y. Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki. BAİBÜEFD. 2023;23(1):190-212. doi:10.17240/aibuefd.2023.-1217297
Chicago
Yılmaz, Büşra, ve Yusuf Cerit. 2023. “Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 23 (1): 190-212. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2023. -1217297.
EndNote
Yılmaz B, Cerit Y (01 Mart 2023) Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 23 1 190–212.
IEEE
[1]B. Yılmaz ve Y. Cerit, “Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki”, BAİBÜEFD, c. 23, sy 1, ss. 190–212, Mar. 2023, doi: 10.17240/aibuefd.2023..-1217297.
ISNAD
Yılmaz, Büşra - Cerit, Yusuf. “Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 23/1 (01 Mart 2023): 190-212. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2023. -1217297.
JAMA
1.Yılmaz B, Cerit Y. Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki. BAİBÜEFD. 2023;23:190–212.
MLA
Yılmaz, Büşra, ve Yusuf Cerit. “Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 23, sy 1, Mart 2023, ss. 190-12, doi:10.17240/aibuefd.2023. -1217297.
Vancouver
1.Büşra Yılmaz, Yusuf Cerit. Okulun Mekanik ve Organik Örgüt Yapısı ile Öğretmen Liderliği Arasındaki İlişki. BAİBÜEFD. 01 Mart 2023;23(1):190-212. doi:10.17240/aibuefd.2023. -1217297
Cited By
MEDIATING ROLE OF WORK ENGAGEMENT AND MODERATING ROLE OF ORGANIZATIONAL STRUCTURE IN THE EFFECT OF DARK LEADERSHIP ON PSYCHOLOGICAL CONTRACT
Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.36543/kauiibfd.2023.030Özel Eğitim Öğretmenlerinin İş Birliğine Yönelik Bilişsel Yapılarının Tespit Edilmesi
Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.19171/uefad.1386453Öğretmenlerin İletişim Becerileri ile Öğretmen Liderliği Algıları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi
https://doi.org/10.33206/mjss.1548776