Araştırma Makalesi

Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi

Cilt: 24 Sayı: 2 24 Haziran 2024
PDF İndir
TR EN

Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi

Öz

Mezuniyet sonrası izlenecek kariyer yollarının belirlenmesi ve iş bulmak beliren yetişkinlik dönemindeki bireylerin yaşamındaki gelişimsel görevlerin en önemlisidir ve gençlerin kariyer stresi yaşamalarına yol açarak psikolojik iyi oluşlarına etki edebilmektedir. Bu çalışmanın amacı beliren yetişkinlik dönemindeki üniversite öğrencilerinin psikolojik iyi oluşlarının yordanmasında kariyer stresi, bilişsel esneklik ve algılanan sosyal desteğin rolünü incelemek, ayrıca kariyer stresi ile psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkide bilişsel esneklik ve algılanan sosyal desteğin yürütücü rolünü keşfetmektir. Bu amaç doğrultusunda çalışma, 2022 bahar yarıyılında Türkiye’deki çeşitli üniversitelerden 18-26 yaş aralığındaki 319 üniversite öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında veriler çeşitli platformlardan yapılan duyurular aracılığıyla çevrimiçi olarak toplanmıştır. Verilerin toplanması için kişisel bilgi formunun yanı sıra, kariyer stresi ölçeği, psikolojik iyi oluş ölçeği, bilişsel esneklik envanteri ve çok boyutlu algılanan sosyal destek ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde korelasyon katsayıları hesaplanmış, ayrıca, çoklu hiyerarşik regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçları, beliren yetişkinlerin psikolojik iyi oluşunda en güçlü yordayıcının kariyer stresi olduğunu, algılanan sosyal destek ve bilişsel esnekliğin psikolojik iyi oluşu anlamlı olarak yordadığını göstermektedir. Diğer yandan, çalışma bulguları algılanan sosyal destek ve bilişsel esnekliğin; kariyer stresi ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkide anlamlı bir yürütücü rol oynamadığını ortaya koymuştur. Söz konusu bulgular, bu alanda yapılacak sonraki araştırma ve uygulamalar açısından tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adyani, L., Suzanna, E., Safuwan, S., & Muryali, M. (2019). Perceived social support and psychological well-being among interstate students at Malikussaleh University. Indigenous: Jurnal Ilmiah Psikologi, 3(2), 98-104. https://doi.org/10.23917/indigenous.v3i2.6591
  2. Alioat, S. K. H., & El Keshky, M. E. S. A. (2020). Cognitive flexibility as the mediatör between unemployment anxiety and psychological wellbeing among university students with disabilities. JKAU/Arts and Humanities, 28, 299-321.
  3. Altunkol, F. (2011). Üniversite öğrencilerinin bilişsel esneklikleri ile algılanan stres düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Çukurova Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/
  4. Asıcı, E., & İkiz, F. (2015). A pathway to happiness: Cognitive flexibility. Mehmet Akif Ersoy University Educational Faculty Journal, 1(35), 191-211.
  5. Åslund, C., Larm, P., Starrin, B., & Nilsson, K. W. (2014). The buffering effect of tangible social support on financial stress: influence on psychological well-being and psychosomatic symptoms in a large sample of the adult general population. International Journal for Equity in Health, 13, 1-9. https://doi.org/10.1186/s12939-014-0085-3
  6. Arnett, J. J. (2014). Emerging adulthood: The winding road from the late teens through the twenties (2nd ed.). Oxford University Press.
  7. Beiter, R., Nash, R., McCrady, M., Rhoades, D., Linscomb, M., Clarahan, M., & Sammut, S. (2015). The prevalence and correlates of depression, anxiety, and stress in a sample of college students. Journal of Affective Disorders, 173, 90-96. https://doi.org/10.1016/j.jad.2014.10.054
  8. Bewick, B., Koutsopoulou, G., Miles, J., Slaa, E., & Barkham, M. (2010). Changes in undergraduate students’ psychological well-being as they progress through university. Studies in Higher Education, 35(6), 633–645.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikoloji Eğitimi, Alan Eğitimleri (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

12 Haziran 2024

Yayımlanma Tarihi

24 Haziran 2024

Gönderilme Tarihi

17 Ağustos 2023

Kabul Tarihi

2 Nisan 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 24 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Demır, İ., Dalkılınç, G., & Karakaya, Ş. (2024). Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(2), 751-768. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2024..-1345101
AMA
1.Demır İ, Dalkılınç G, Karakaya Ş. Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi. BAİBÜEFD. 2024;24(2):751-768. doi:10.17240/aibuefd.2024.-1345101
Chicago
Demır, İlkay, Gökçen Dalkılınç, ve Şükran Karakaya. 2024. “Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 24 (2): 751-68. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2024. -1345101.
EndNote
Demır İ, Dalkılınç G, Karakaya Ş (01 Haziran 2024) Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 24 2 751–768.
IEEE
[1]İ. Demır, G. Dalkılınç, ve Ş. Karakaya, “Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi”, BAİBÜEFD, c. 24, sy 2, ss. 751–768, Haz. 2024, doi: 10.17240/aibuefd.2024..-1345101.
ISNAD
Demır, İlkay - Dalkılınç, Gökçen - Karakaya, Şükran. “Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 24/2 (01 Haziran 2024): 751-768. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2024. -1345101.
JAMA
1.Demır İ, Dalkılınç G, Karakaya Ş. Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi. BAİBÜEFD. 2024;24:751–768.
MLA
Demır, İlkay, vd. “Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 24, sy 2, Haziran 2024, ss. 751-68, doi:10.17240/aibuefd.2024. -1345101.
Vancouver
1.İlkay Demır, Gökçen Dalkılınç, Şükran Karakaya. Kariyer Stresi ile Psikolojik İyi Oluş Arasındaki İlişkinin Bilişsel Esneklik ve Algılanan Sosyal Destek açısından İncelenmesi. BAİBÜEFD. 01 Haziran 2024;24(2):751-68. doi:10.17240/aibuefd.2024. -1345101

Cited By