Amasya Eğitim Fakültesindeki Öğretmen Adaylarının Özyeterlilik İnançlarının Çeşitli Değişkenler Açısından Karşılaştırılması

Öz

Özyeterlik inancı bireylerin zor durumlarla mücadele etmesinde önemli bir faktördür. Özyeterlik inancıyla ilgili birçok alanda araştırmalar yürütülmektedir. Bu çalışmada Amasya üniversitesi eğitim fakültesinde öğrenim görmekte olan öğretmen adaylarının özyeterlik inançlarında cinsiyete, branşa ve ölçeğin alt boyutlarına göre farklılık olup olmadığının araştırılması amaçlanmıştır. Ölçeğin alt boyutları derse öğrenci katımlını sağlama, derste öğretimsel stratejileri kullanma ve sınıf yönetimi’dir. Çalışma Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesinde 2008-2009 öğretim yılında yürütülmüştür. Çalışmada ilişkisel tarama modeli uygulanmıştır. Araştırmanın evreni, Eğitim Fakültesi son sınıfta öğrenim gören 620 öğretmen adayıdır. Çalışmanın örneklemi ise 6 branştan 240 öğretmen adayıdır. Veriler, öğretmenlik özyeterlik ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 16.0 kullanılmış, bağımsız gruplar (cinsiyet) için t-testi ve branşlara ilişkin karşılaştırmalarda ise tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Öğretmen adaylarının özyeterlik inançlarında branşa ve cinsiyete göre anlamlı farklılık bulunmamıştır. Derse öğrenci katılımını sağlama alt boyutunda sosyal bilgiler ve matematik, Türkçe ve matematik branşlarında anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Öğretimsel stratejileri kullanma ve sınıf yönetimi boyutlarında öz yeterlik inanç düzeylerinde istatistiksel açıdan anlamlı bir fark bulunmamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Özyeterlik
• branş ve cinsiyet
• Amasya Eğitim Fakültesi

A COMPARISON OF THE SELF- EFFICACY BELIEFS OF TEACHER CANDIDATES IN TERMS OF DIFFERENT VARIABLES AT AMASYA UNIVERSITY FACULTY OF EDUCATION

Öz

Self-efficacy beliefs are an important factor in helping individuals to cope with difficult situations. The present research aims to investigate whether there are differences in the teacher candidates, who are students at Amasya University Faculty of Education, self-efficacy beliefs according to gender, branch, and the sub-dimensions of the scale. The sub-dimensions of the scale are ensuring student participation in the classroom, using teaching strategies, and classroom management. This study was conducted in the 2008-2009 academic year at Amasya University Faculty of Education. Relational screening model was used for the present study. The scope of the study consists of the participation of 240 teacher candidates from six different branches. Data was collected by the employment of a teacher self-efficacy scale. The SPSS 16.0 was used for data analysis, t-test was conducted for independent groups (gender) and variance analysis (ANOVA) was used for comparison among branches. The self-efficacy beliefs displayed no significant difference among the branches and gender. However, there was significant difference among the social studies and mathematics, Turkish and mathematics branches in the subdimension of ensuring student participation in the classroom. Statistically significant difference was not found in the sub-dimensions of using teaching strategies and classroom management. 

Anahtar Kelimeler

• Self-efficacy
• branch and gender
• Amasya Faculty of Education

Kaynakça

1. Akbaş, A., ve Çelikkaleli, Ö. (2006). Sınıf Öğretmeni Adaylarının Fen Öğretimi Öz-Yeterlik İnançlarının Cinsiyet, Öğrenim Türü ve Üniversitelerine Göre İncelenmesi, Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt 2, Sayı 1, ss. 98-110.
2. Akbulut, E. (2006). Müzik öğretmeni adaylarının mesleklerine ilişkin özyeterlik inançları, Yüzüncü Yıl Üni, Eğitim Fakültesi Dergisi, 3 (2), s. 24-33. http://efdergi.yyu.edu.tr.
3. Alabay, E. (2006). İlköğretim okulöncesi öğretmen adaylarının fen ile ilgili öz yeterlik inanç düzeylerinin incelenmesi, edu 7, cilt:2, Sayı 1.
4. Allinder, R. (1994). The relationship between efficacy and the instructional practices of special education teachers and consultants. Teacher Education and Special Education, 17, 86−95.
5. Ashton, P. T. (1984). Teacher efficacy: A motivational paradigm for effective teacher education. Journal of Teacher Education, 35(5), 28-32.
6. Aslan, O., ve Uluçınar Sağır, Ş. (2008). Fen ve teknoloji öğretmen adaylarının bilimsel tutumlarının, öz yeterlik inanç düzeylerinin ve etki eden faktörlerin belirlenmesi, http://ietc2008.home.anadolu.edu.tr/ietc2008/167.doc erişi tarihi: 02.02.2009.
7. Atay, D. (2007). Beginning teacher efficacy and the practicum in an EFL context Teacher Development, 11(2), 203–219.
8. Bandura, A. (1977). Self-Efficacy: Toward A Unifying Theory Of Behavioral Change, Psychogical Review. 84 (2), 191-215.

9. Bandura, A. (1982). Self-efficacy Mechanism in Human Agency. American Psychologist, 37(2), 122-147
10. Bandura, A. (1994). Self-efficacy, In V.S. Ramachaudran(Ed.), Encyclopedia of Human Behavior. (4), 71-81. Newyork: Academic Press.
11. Bandura, A. (1989). Social cognitive theory. In R. Vasta (Ed.), Annals of child development. Vol.6. Six theories of child development (pp. 1-60). Greenwich, CT: JAI Press.
12. Bıkmaz, H. F. (2004). Sınıf Öğretmenlerinin Fen Öğretiminde Öz-yeterlik İnancı Ölçeği’nin Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması, Milli Eğitim Dergisi, 161
13. Caprara, G.V., Barbaranelli, C., Malone, S. Steca, P. & Malone, P.S. (2006). Teachers' selfefficacy beliefs as determinants of job satisfaction and students' academic achievement: A study at the school level, Journal of School Psychology, 44 (2006) 473–490
14. Çapa, Y., Çakıroğlu, J., Sarıkaya, H. (2005). Öğretmenlik Özyeterlik Ölçeği Türkçe Uyarlamasının Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Eğitim ve Bilim. 30(137), 74–81
15. Dembo, M.H. & Gibson, S. (1985). Teachers’ sense of efficacy: an important factor in school improvement, Elementary School Journal, 86 (2), 173-184.
16. Gerçek, C., Yılmaz, M., Köseoğlu, P., ve Soran, H. (2006). Biology Teaching Self-Efficacy Beliefs of the Teacher Candidates, Ankara University, Journal of Faculty of Educational Sciences, year: 2006, vol: 39, no: 1, 57-73.
17. Henson, R. K., Kogan, L. R., Vacha-Haase, T. (2001). A reliability generalization study of the teacher efficacy scale and related instruments, Educational and Psychological Measurement, 61 (3), 404-420.
18. Lin, H.L & Gorrell, J. (2001). Exploratory analysis of pre-service teacher efficacy in Taiwan, Teaching and Teacher Education, 17 (5), 623-635.
19. Linnenbrink, E.A. & Pintrich, P.R.(2003). The role of self-effıcacy beliefs ınstudent engagement and learning in the classroom, Reading & Writing Quarterly, 19(2), 119 – 137.
20. Pajares, F. (2002). Gender and Perceived Self-Efficacy in Self-Regulated Learning, Theory Into Practice, 42(2), 116-125.
21. Pajares, F. (2002). Overview of Social Cognitive Theory and of Self-efficacy.
22. Tracz, S.M & Gibson, S. (1986). Effects of efficacy on academic achievement, Paper presented at the Annual Meeting of the California Educational Research Association (Marina del Rey, CA, November 13-14). http://search.ebscohost.com /login.aspx?direct=true&db =eric&AN=ED281853&site=ehost-live 03.02.2009
23. Yılmaz, M., Köseoğlu, P., Gerçek, C. Ve Soran, H. (2004). Öğretmen Öz-Yeterlik İnancı, Bilim ve Aklın Aydınlığında Eğitim Dergisi, yıl:5 sayı: 58
24. Yılmaz-Tüzün, Ö ve Topçu, M.S. (2008). Relationships among Preservice Science Teachers’ Epistemological Beliefs, Epistemological World Views, and Self-efficacy Beliefs, Int. Journal of Science Education 30 (1), 65–85.