THE RELATIONSHIP BETWEEN SELF-DIRECTED LEARNING READINESS, METACOGNITIVE AWARENESS AND LOCUS OF CONTROL AND AMONG TEACHER CANDIDATES

Öz

The aim of the study is to determine the relationship between self-directed learning readiness levels, metacognitive awareness and locus of control of teacher candidates in different departments at Education faculty according to some variables. The sample of the study is 300 teacher candidates at different departments of Uludag University Faculty of Education. To collect data 3 scales were used. The first scale “self-directed learning readiness” was developed by Fisher and colleaoques (2001). The second “Meta Cognitive Awareness Levels Scale ” was developed by Schraw and Dennison (1994) and the last was developed by Rotter (1966) for the Locus of Control of teacher candidates. The results of the significant difference (p <.01), between self-directed learning readiness scores due to academic achievement and monthly income of metacognitive awareness scores were significantly different at Science and Mathematics departments (p < .01). Also there was a positive significant difference between self-directed learning readiness levels and metacognitive awareness and academic achievement (p <0 .01) was determined to be a significant relationship in a positive direction.

Anahtar Kelimeler

• Teacher Self-directed learning readiness
• Meta Cognitive Awareness
• Locus of Control

ÖĞRETMEN ADAYLARININ ÖZYÖNETİMLİ ÖĞRENMEYE HAZIRBULUNUŞLUKLARI, BİLİŞ ÖTESİ FARKINDALIKLARI VE DENETİM ODAKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİLER

Öz

Araştırmanın amacı farklı branşlarda eğitim gören öğretmen adaylarının özyönetimli öğrenmeye hazırbulunuşluk düzeylerinin, biliş ötesi farkındalıklarının ve denetim odaklarının incelenmesi arasındaki ilişkilerin belirlenmesi ve bazı değişkenlere göre karşılaştırılmasıdır. Araştırmaya, Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesinin farklı bölümlerinde okuyan toplam 300 öğretmen adayı katılmıştır. Araştırmada Fisher ve arkadaşları (2001) tarafından geliştirilen Özyönetimli Öğrenmeye Hazırbulunuşluk Ölçeği, Schraw ve Dennison (1994) tarafından geliştirilmiş biliş ötesi farkındalık envanteri ve Rotter (1966) tarafından geliştirilen İç-Dış Kontrol Odağı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğretmen adaylarının özyönetimli öğrenmeye hazırbulunuşluk düzeyi puanları arasında akademik başarı düzeylerine ve aylık gelir düzeylerine göre anlamlı bir farklılık olduğu (p < .01), öğretmen adaylarının biliş ötesi farkındalık puanlarının Fen Bilgisi ve Matematik bölümleri lehine anlamlı biçimde farklılaştığı (p < .01) belirlenmiş ve adayların özyönetimli öğrenmeye hazırbulunuşluk düzeyleri, bilişötesi farkındalıkları ile akademik başarı düzeyleri arasında ( p < .01) olumlu yönde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Öğretmen Özyönetimli Öğrenme Hazırbulunuşluğu
• Biliş Ötesi Farkındalık
• Denetim Odağı

Kaynakça

1. Adame DD, Johnson TC & Cole SP. (1989). Physical fitness, body image, and locus of control in college freshman men and women. Percept Mot Skills. Apr;68(2):400-2.
2. Akbulut,E. (2006). Müzik eğitimi anabilim dalı öğrencilerinin denetim odaklarına ilişkin algıları. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26,( 3), 171-180
3. Akın, A. (2006). Başarı amaç oryantasyonları ile bilişötesi farkındalık, ebeveyn tutumları ve akademik başarı arasındaki ilişkiler. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sakarya.
4. Akın, A. ve diğerleri. (2007). Biliş ötesi farkındalık envanteri’nin türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Educational Sciences: Theory & Practice, 7(2). 655-680
5. Aktürk,A.O ve Şahin,A. (2011). Üstbiliş ve bilgisayar öğretimi Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi,31, 383-40.
6. Alkan F & Emine E. (2014) The relationship between metacognitive awareness, teacher selfefficacy and chemistry competency perceptions. Procedia - Social and Behavioral Sciences (143) 778 – 783
7. Alisinanoğlu, F. (2003). Çocukların denetim odağı ile algıladıkları anne tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 1(1),97.
8. Bağçeci,B., Döş,B. & Sarıca,R. (2011) İlköğretim öğrencilerinin üstbilişsel farkındalık düzeyleri ile akademik başarısı arasındaki ilişkinin incelenmesi, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 8 (16), 551-566.

9. Baykara.K. (2011). Öğretmen adaylarının bilişötesi öğrenme stratejileri ile öğretmen yeterlik algıları üzerine bir çalışma, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 40,80-92
10. Biggs,J. (1988). The role of metacognition in enhancing learning. Australian Journal of Education, 32(2), 127-138.
11. Bonk, C. J., Lee, M. M., Kou, X., Xu, S., & Sheu, F.-R. (2015). Understanding the Self- Directed Online Learning Preferences,Goals, Achievements, and Challenges of MIT OpenCourseWare Subscribers. Educational Technology & Society, 18 (2), 349–368.
12. Boyer, N. & Kelly, M. (2005). Breaking The Institutional Mold: Blended Instruction, Self-Direction, And Multi-Level Adult Education. International Journal Of Self-Directed Learning. 2(1), 1-18.
13. Bransford, J. D., Brown, A. L. & Cocking, R. R. (1999). How people learn: Brain, mind, experience, and school. committee on developments in the science of learnig, Commission On Behavioral And Social Sciences And Education. National Research Council.
14. Buluş,M. (2011). Öğretmen adaylarında bireysel farklılıklar perspektifinden amaç yönelimleri, denetim odağı ve akademik başarı, Kuram Ve Uygulamada Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(2) ,529-546.
15. Cihanoglu M. O. ( 2012 ) Metacognitive awareness of teacher candidates, Procedia - Social and Behavioral Sciences 46 (4529 – 4533)
16. Dağ, İ. (1991). Rotter'in iç-dış kontrol odağı ölçeği (RİDKOÖ)’nin üniversite öğrencileri için güvenirligi ve geçerliği, Psikoloji Dergisi. 7 (26), 10-16
17. Darling-Hammond, L. (2000). Teacher quality and student achievement: A review of state policy evidence. Education Policy Analysis Archives, 8 (1), 1-44.
18. Delias, M.,& Jemigan, L.P. (1987). "Oceupational ıdentity status development and gender comparisons,Journal Of You1h And Adoleseence, 16,587-600.
19. Demirel M. & İlkay A. & Esed Y.(2015) An investigation of teacher candidates’ metacognitive skills, Procedia - Social and Behavioral Sciences 174 ,1521 – 1528
20. Dilci,T & Kaya,S. (2012). 4. ve 5. sınıflarda görev yapan sınıf öğretmenlerinin üstbilişsel farkındalık düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi SDÜ Fen Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 27, 247-267
21. Dilmaç,O. (2008). Görsel sanatlar öğretmen adaylarının denetim odaklarına ilişkin algılarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi, Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Dergisi, 20,1-14
22. Dinçyürek,S., Çağlar,M. & ,Birol,C. (2010).Atılganlık ve denetim odağı düzeyi: gelecek nesillere etkisi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 39, 142-150
23. Doğan,A. (2013) Üstbiliş ve üstbilişe dayalı öğretim, Middle Eastern & African Journal Of Educational Research, 3 ,(6)
24. Duman, B.(Ed). (2008). Öğretim ilke ve yöntemleri.Ankara: Maya Akademi, 1-125, 504- 532.
25. Dunslosky, J.& Thiede, K.W. (1998). What makes people study more? An evaluation of factors that affect self-paced study, Acta Psychologica 98, 37–56.
26. El-Glinay, A-H., & Abusaad, F. E. (2013). Self-directed learning readiness and learning styles among Saudi undergraduate nursing students. Nurse Education Today, 33, 1040–1044.
27. Erkmen,N & Çetin,M.Ç. (2007).Beden eğitimi öğretmenlerinin denetim odağının bazı değişkenlere göre incelenmesi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi,17,211-223
28. Evran,Ş.& Yurdabakan,İ. (2013).İlköğretim 6, 7 ve 8. sınıf öğrencilerinin bilişüstü farkındalık düzeylerinin incelenmesi, Eğitim Ve Öğretim Araştırmaları Dergisi 23(2),1
29. Flavell, J. H. (1999). Cognitive development: Children’s knowledge about the mind. Annual Review Psychology, 50, 21-45.
30. Fisher, M., King, J.& Tague, G. (2001). Development of a self-directed learning readiness scale for nurse education, Nurse Education Today,21(7),516-525.
31. Gan,Z. (2003). Self-directed language learning among university efl students in mainland china and hong kong: A Study of Attitudes, Strategies And Motivation (Hong Kong Polytechnic University) Unpublished dissertation thesis.. Retrieved from Proquest-Dissertation Abstract (AAT 3107448) 1-2.
32. Gearhart,D,L. (2003). The Effect Of Self-Directed Learning Skills on The Successful Completion of An Online Course.(Capella University,) Unpublished doctoral thesis. Retrieved from Proquest-Dissertation Abstract (AAT 3075773), 1-111.
33. Gökçearslan Ş & Ayfer A. (2015) The effect of locus of control on learners' sense of community and academic success in the context of online learning communities. Internet and Higher Education (27) 64–73.
34. Guglielmino, L. M. (1977). Development of the self-directed learning readiness scale. (University of Georgia). Published doctoral dissertation, International Dissertation Abstracts (38, 6467A).
35. Güvenç, E. (2012). Sınıf öğretmenlerinin sınıf yönetim biçemleri ve denetim odakları ,Buca Eğitim Fakültesi Dergisi (33)
36. Hollis, V. (1991). Self-Directed learning as a post basic educational continuum, British Journal of Occupational Therapy. 54(2), 45-48.
37. Husby, R.V. (2002). Teachers' perspectives on a self-directed staff development program based upon principles of action research (University of Georgia.) Unpublished doctoral thesis. Retrieved from Proquest-Dissertation Abstract. (AAT 0804232)1-2.
38. Kartal,T.,Kayacan,K. & Selvi.M.(2013).Öğretmen adaylarının bilimsel tutum ve bilişötesi öğrenme stratejilerine ilişkin farkındalık düzeylerinin çoklu değişkenler açısından incelenmesi , International Journal Of Social Science 6 (1), 913-939.
39. Kim, K. J. (2005). Adult learners motivation in self-directed e-learning (Indiana University, DAI-A 66/08). Unpublished doctoral thesis. Retrieved from Proquest-Dissertation Abstract.( AAT 3183486) 1-2.
40. Küçükkaragöz,H.,Akay,Y. & Canbulat,T. (2013). Rotter iç- dış kontrol odağı ölçeğinin öğretmen adaylarında geçerlik ve güvenirlik çalışması, İktisat Ve Girişimcilik Üniversitesi, Akademik Bakış Dergisi, Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler E-Dergisi, , Türk Dünyası Kırgız – Türk Sosyal Bilimler Enstitüsü, Celalabat – Kırgızistan
41. Li, S.T., Tancredi, D.J., Co, J. P., & West, D. (2010). Factors associated with successful self -directed learning using individualized learning plans during pediatric residency. Academic Pediatrics, 10(2), 124-130.
42. Mardziah, H,A. (2001). Self-Directed Learning. ED459458. 12-00 ERIC Digest. ARC Professional ERIC Clearinghouse on Reading, English, and Communication, 05.06.2014 tarihinde http://eric.ı̇ndiana.edu.ervices/ adresinden alınmıştır.
43. Mckay, M. A. (1999). A comparison of the effects of procedural and metacognition ınstruction on the transfer of computer software skills (University of Oklahoma). Unpublished Doctoral Dissertation. Norman, OK:.
44. Öngen,D. (2003) Denetim odağı algı ölçegi'nin geçerlik ve guvenırlık çalısması Kuram Ve Uygulamada Eğitim Yönetimi ,35, 436-447
45. Özdemir,A. (2007). Eğitim yöneticisi adaylarının sosyal becerilerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi, Kuram Ve Uygulamada Eğitim Yönetimi,50, 269-296
46. Özsoy.G. (2008) Üstbiliş, Türk Egitim Bilimleri Dergisi, 6(4), 713-740
47. Parkay, F.W., Greenwood, G., Olejnik, S., & Proller, N. (1988). A study of the relationships among teacher efficacy, locus of control, and stress. Journal of Research and Development in Education, 21 (4), 13-22.
48. Saracaloğlu,A.S.,Yenice,N. & Ozden,B. (2013). Fen bilgisi, sosyal bilgiler ve sınıf oğretmeni adaylarının oğretmen oz-yeterlik algılarının ve akademik kontrol odaklarının incelenmesi, Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 34 (2), 227-250
49. Sarıçoban A.(2015) Metacognitive Awareness of pre-service English Language Teachers in Terms of Various Variables, Procedia - Social and Behavioral Sciences 186, 664 – 669
50. Sarmasoğlu Ş.& Görgülü S.(2014). Self-Directed Learning Readiness Levels of Nursing Students. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 13–25
51. Serin N. B& Oguz S.& F. Sülen Ş (2010). Factors affecting the locus of control of the university students .Procedia Social and Behavioral Sciences (2) 449–452.
52. Schraw, G. & Dennison, S. (1994). Assessing metacognitive awareness. Contemporary Educational Psychology, (19)4,460-475
53. Smith, E. M., Ford, J. K. & Kozlowski, S. W. J. (1997). Building adaptive expertise: Implications for training design strategies, Training For A Rapidly Changing Workplace Washington, Dc: American Psychological Association (Pp.89- 118).
54. Sze-Yeng, F. & Hussian, R. (2010). Self-directed learning in a socioconstructivist learning environment. Procedia Social and Behavioral Sciences, 9, 1913- 1917.
55. Şahin,E. & Erden M.(2009) Özyönetimli öğrenmeye hazırbulunuşluk ölçeğinin (öyöhö) geçerlik ve güvenirlik çalışması. E-Journal of New World Sciences Academy (NWSA), 4 (3),695-706
56. Temel, F. & Aksoy, A. (1998). Anaokulu öğretmenlerinin denetim odağı ile ahlaki yargıları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 137.
57. Terzi ,A.R. (2013). Denetim odağı ve örgütsel vatandaşlık davranışı ilişkisi:üniversite öğrencileri üzerine araştırma, Eğitim ve Bilim Dergisi , 36(162)
58. Thomas,G.Reio. (2004). Prior knowledge, self-directed learning readiness, and curiosity: antecedents to classroom learning performance. International Journal of Self- Directed Learning. 1(1),18-25.
59. Toney, R. J. (2000). An ınvestigation of learner control and metacognition using a web- based training program. (Michigan State University) Unpublished Doctoral Dissertation. East Lansing Mı.
60. Tümkaya, S. (2000). İlkokul öğretmenlerindeki denetim odağı ve tükenmişlikle ilişkisi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8, 61-68
61. Vovides, Y. (2005). Investigating learning from hypermedia via the ımplementation of a computer-based metacognition training regimen and a hypermedia program. (The University Of Iowa).Unpublished Doctoral Dissertation. Iowa City, Ia:
62. Yağışan, N., Sünbül, A.M.& Yücalan, Ö.B. (2007). Müzik bölümü öğrencilerinin benlik imgeleri ve denetim odaklarının incelenmesi. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(22), 243-262
63. Yanılmaz, B.(1999). Öğretmen adaylarının denetim odağının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Trabzon.
64. Yenice N. & Burcu E.& Baris Ö. (2012) Relationship between self-efficacy perceptions of science teacher candidates and academic control focus. Procedia - Social and Behavioral Sciences (46) 4044 – 4049.