TÜRKİYE VE AZERBAYCAN EĞİTİM SİSTEMLERİNDE ÖĞRETMEN ÖZERKLİĞİNE İLİŞKİN OKUL YÖNETİCİLERİ VE ÖĞRETMEN GÖRÜŞLERİ

Öz

Bu araştırmanın temel amacı, Azerbaycan ve Türkiye eğitim sistemlerinde okul yöneticileri ve öğretmenlerin öğretmen özerkliği kavramına ilişkin görüşlerini belirlemektir. Araştırmada, Türkiye ve
Azerbaycan eğitim sistemlerinde öğretmen özerkliğinin (otonomisinin) anlamı, öğretmenlerin özerk davranabileceği alanlar ve öğretmenlerin özerk, bağımsız davranmalarının ve meslekleri ile ilgili kararlar almalarının önündeki engeller karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Bu çalışma nitel araştırma yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri 2014-2015 döneminde Türkiye’de Sinop’ta, Azerbaycan’da Bakü’de kamu okullarında yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Araştırmanın örneklemi, kolay ulaşılabilir durum örneklemesi yöntemiyle seçilmiştir. Araştırmaya Bakü merkezindeki devlet okullarından 15 sınıf öğretmeni ve 5 yönetici; Sinop merkezindeki devlet okullarından 15 sınıf öğretmeni ve 5 yönetici olmak üzere toplam 40 öğretmen ve yönetici katılmıştır. Araştırmanın verileri betimsel ve içerik analizi ile analiz edilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre, Azerbaycan ve Türkiye’de öğretmen ve yöneticiler öğretmen özerkliği kavramını genellikle öğretmenin sınıf içindeki öğretim etkinlikleri ile ilgili görev ve sorumluluklarına göre tanımlamış, okul içi diğer faktörlerde kararlara katılma düşük düzeyde kalmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Öğretmen otonomisi
• okul yöneticisi
• müfredat
• karar
• Türkiye
• Azerbaycan

OPINIONS OF SCHOOL ADMINISTRATORS AND TEACHERS ON THE TEACHER AUTONOMY IN AZERBAIJAN AND TURKEY EDUCATIONS SYSTEM

Öz

The main objective of this study is to shed light on the administrators’ and teachers’ perceptions of teacher autonomy in Azerbaijani and Turkish educational system. In the study, the meaning of teacher autonomy, areas where teachers are able to act in an autonomous manner and the obstacles related to teacher autonomy were comparatively studied. Qualitative research model was used in this study. Data was collected by means of the interviews conducted between 2014 -2015 academic years in Baku, Azerbaijan and Sinop, Turkey. The sampling of the research was selected by means of easy access case sampling method. A total of 40 participants including 15 class teachers and 5 administrators from the state schools in Baku Azerbaijan and 15 class teachers and 5 administrators from Sinop, Turkey state schools provided support for the research. According to the findings analysed by the descriptive and content analysis, teachers and administrators in Azerbaijan and Turkey have defined the concept of teacher autonomy in terms of the teachers’ duties and responsibilities during the in-class educational activities and the factors related to in class educational activities are in low levels.

Anahtar Kelimeler

• Teacher autonomy
• school administrator
• curriculum
• decision
• Turkey
• Azarbaıjan