ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNDE NOMOFOBİ DÜZEYLERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLERE GÖRE İNCELENMESİ

Öz

Bu çalışmada üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeyleri cinsiyet, sınıf düzeyi, telefonda geçirilen süre, telefon ekranını kontrol etme sayısı değişkenleri açısından incelenmiştir. Araştırmaya yaşları 18-42 arasında değişen 358 üniversite öğrencisi katılmıştır. Katılımcıların 289’u kadın (%80.7), 69’u (%19.3) erkektir. Veriler yüz yüze toplanmıştır. Normallik analizleri için çarpıklık ve basıklık değerleri incelenmiş ve verilerin normal dağılım gösterdiği ortaya çıkmıştır. Araştırma bulguları bağımsız örneklemler t testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ile incelenmiştir. Analiz sonuçlarına göre üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeylerinin orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Nomofobi düzeylerinin cinsiyet ve sınıf düzeyi değişkenine göre farklılık göstermediği, akıllı telefon kullanma süresi ve telefon ekranını kontrol etme sayısına göre farklılık gösterdiği ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Cinsiyet
• ekranı kontrol etme sayısı
• nomofobi
• sınıf düzeyi
• telefonda geçirilen süre
• üniversite öğrencisi.

Investigation of Nomophobia Levels in University Students According to Various Variables

Öz

In this study, nomophobia levels of university students were examined in terms of gender, class level, time spent on the phone, and the number of times they checked the phone screen. A total of 358 university students aged between 18-42 years participated in the study. 289 of the participants were female (80.7%) and 69 (19.3%) were male. Data were collected face-to-face. Skewness and kurtosis values were examined for normality analyses and it was found that the data were normally distributed. Research findings were analyzed with independent samples t-test and one-way analysis of variance (ANOVA). According to the results of the analyses, it was determined that the nomophobia levels of university students were at a moderate level. It was found that nomophobia levels did not differ according to gender and class level variables but differed according to the duration of smartphone use and the number of times they checked the phone screen.

Anahtar Kelimeler

• Gender
• number of screen checks
• nomophobia
• grade level
• time spent on the phone
• university student

Kaynakça

1. Adnan, M., & Gezgin, D. M. (2016). A modern phobia: Prevalence of nomophobia among College Students. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 49(1), 141-158. https://doi.org/10.1501/Egifak_0000001378
2. Aksoğan, M., & Atıcı, B. (2022). Üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeyleri ile akademik erteleme davranışları arasındaki ilişki. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(3), 519-530. https://doi.org/10.17556/erziefd.937544
3. Aksu, B. Ç., & Doğan, A. (2021). Çalışanların nomofobi düzeylerinin demografik değişkenler açısından incelenmesi ve bir araştırma. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 11(2), 483-508. https://doi.org/10.48146/odusobiad.927638
4. Aktaş, E., Donmez, E., Canıbeyaz, R., & Gedik, M. (2023). Üniversite öğrencilerinde mobil bağımlılık düzeyi ve problem çözme becerisinin incelenmesi. Fenerbahçe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 3(2), 188-204. https://doi.org/10.56061/fbujohs.1183929
5. Al-Mamun, F., Mamun, M. A., Prodhan, M. S., Muktarul, M., Griffiths, M. D., Muhit, M., & Sikder, M. T. (2023). Nomophobia among university students: Prevalence, correlates, and the mediating role of smartphone use between Facebook addiction and nomophobia. Heliyon, 9(3), e14284. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2023.e14284
6. Apak, E., & Yaman, Ö. M. (2019). Üniversite öğrencilerinde nomofobi yaygınlığı ve nomofobi ile sosyal fobi arasındaki ilişki: Bingöl Üniversitesi örneklemi. Addicta:The Turkish Journal on Addictions, 6, 609-627. http://dx.doi.org/10.15805/addicta.2019.6.3.0078
7. Arslantaş, S., & Öner, K. (2023). Üniversite öğrencilerinde görülen mobil telefon yoksunluğu endişesinin değerlendirilmesi; Teknolojisiz Doğa Gezisi Örneği. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 10(1), 90-102. https://doi.org/10.52880/sagakaderg.1198005
8. Atıcı, A. R., & Erbaş, M. K. (2021). Covid-19 sürecinde spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin nomofobi düzeylerinin incelenmesi. Aksaray University Journal of Sport and Health Researches, 2 (1), 50-61. https://acikerisim.aksaray.edu.tr/xmlui/bitstream/handle/20.500.12451/8637/atici-ali%20riza-2021.pdf?sequence=1&isAllowed=y

9. Aydın, M. K., & Kuş, M. (2023). Öğrencilerin telefonsuz kalma korkusunu (Nomofobi) inceleyen çalışmaların sistematik bir analizi. Journal of Computer and Education Research, 11 (21), 275-296. https://doi.org/10.18009/jcer.1233559
10. Aydın, M. K., & Kuş, M. (2023). Öğrencilerin telefonsuz kalma korkusunu (Nomofobi) inceleyen çalışmaların sistematik bir analizi. Journal of Computer and Education Research, 11 (21), 275-296. https://doi.org/10.18009/jcer.1233559.
11. Bak, G. (2019). X, Y ve Z kuşağında nomofobi: Nitel bir araştırma. Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Dergisi, 2 (5). 288-302. https://sobibder.org/index.php/sobibder/article/view/33
12. Bragazzi, N. L., & Del Puente, G. (2014). A proposal for including nomophobia in the new DSM-V. Psychology research and behavior management, 7, 155–160. https://doi.org/10.2147/PRBM.S41386
13. Burucuoğlu, M. (2017). Meslek Yüksekokulu öğrencilerinin nomofobi düzeyleri üzerinde bir araştırma. Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(2), 482-489. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/374273
14. Büyükçolpan, H. (2019). Üniversite öğrencilerinde nomofobi, bağlanma biçimleri, depresyon ve algılanan sosyal destek. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, O., Karadeniz, S., & Demirel, F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
15. Cain, J., & Malcom, D. R. (2019). An Assessment of Pharmacy Students' Psychological Attachment to Smartphones at Two Colleges of Pharmacy. American journal of pharmaceutical education, 83(7), 7136. https://doi.org/10.5688/ajpe7136
16. Çakmakcı, B. (2022). Hemşirelik fakültesi öğrencilerinde nomofobi, depresyon ve psikolojik iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Aydın.
17. Çilek, A., Özgüray, Ö., Demircan, S., Özgüray, A., & Demircan, N. (2023). Farklı kademelerde öğrenim gören öğrencilerin nomofobi düzeyleri, International Academic Social Resources Journal, http://doi.org/10.29228/ASRJOURNAL.68435
18. Deshpande, A. (2015). Mobile addiction and associated factors amongst youth, Indian Journal of Mental Health, 2(3), s. 244–248.https://indianmentalhealth.com/pdf/2015/vol2-issue-3/Mobile-Addiction-and-associated-factors-amongst-youth.pdf
19. Dixit, S., Shukla, H., Bhagwat, A., Bindal, A., Goyal, A., Zaidi, A. K., & Shrivastava, A. (2010). A study to evaluate mobile phone dependence among students of a medical college and associated hospital of central India. Indian journal of community medicine : official publication of Indian Association of Preventive & Social Medicine, 35(2), 339–341. https://doi.org/10.4103/0970-0218.66878
20. Edmonds, W. A., & Kennedy, T. D. (2013). Educational research: Quantitative, qualitative, and mixed approaches (5 ed.). Thousand Oaks: SAGE Publications.
21. Ejder Apay, S., Özdemir, S., Uslu, S., Güven, R. & Gürol, A. (2020). Üniversite Öğrencilerinde Nomofobi ve Sosyal Anksiyete Düzeylerinin Karşılaştırılması. Acibadem Universitesi Saglik Bilimleri Dergisi, 11(4): 701–705. https://doi.org/10.31067/0.2020.321
22. Erdem, H,, Kalkın, G., Türen, U., & Deniz, M. (2016). Üniversite öğrencilerinde mobil telefon yoksunluğu korkusunun (nomofobi) akademik başarıya etkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21 (3). https://dergipark.org.tr/tr/pub/sduiibfd/issue/24697/261196#article_cite
23. Erzincanlı, Y., Taş, H. G., Akbulut, G., Büladi Çubukçu, B., Ulaş, S., & Bayrakçeken, E.. (2023). Üniversite öğrencilerinin akıllı telefon bağımlılık düzeylerinin belirli değişkenlere göre değerlendirilmesi. İnönü Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Dergisi, 11(1), 1330-1343.https://doi.org/10.33715/inonusaglik.1221538
24. Fox, J., & Moreland, J. J. (2015). The dark side of social networking sites: An exploration of the relational and psychological stressors associated with Facebook use and affordances. Computers in Human Behavior, 45, 168–176. https://doi.org/10.1016/j.chb.2014.11.083
25. Frassini, S., Giovannini, D., Biondi, A., Rocchi, M. B. L., Rasori, S., Nardella, N., & Capalbo, M. (2021). Nomofobia e le dimensioni dell’ansia da connessione: uno studio cross-sectional tra studenti e infermieri [Nomophobia and the connection anxiety dimensions: a cross-sectional study among students and nurses.]. Recenti progressi in medicina, 112(9), 587–593. https://doi.org/10.1701/3658.36423
26. Gezgin, D.M., Cakir O., & Yildirim, S. (2018). The relationship between levels of nomophobia prevalence and internet addiction among high school students: The factors influencing Nomophobia. International Journal of Research in Education and Science (IJRES), 4(1), 215-225. https://doi.org/10.21890/ijres.383153
27. Hoşgör, H., Tandoğan, Ö., & Gündüz-Hoşgör, D. (2017). Nomofobinin günlük akıllı telefon kullanım süresi ve okul başarısı üzerindeki etkisi: Sağlık personeli adayları örneği. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(46), 573-595. https://asosjournal.com/?mod=makale_tr_ozet&makale_id=34518#
28. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Hanehalki-Bilisim Teknolojileri-(BT)-Kullanim-Arastirmasi-2022-45587. https://mobisad.org/wp-content/uploads/rapor-2023.pdf 26.09.2024 tarihinde erişilmiştir.
29. Jahrami, H., Rashed, M., AlRasheed, M. M., Bragazzi, N. L., Saif, Z., Alhaj, O., BaHammam, A. S., & Vitiello, M. V. (2021). Nomophobia is Associated with Insomnia but Not with Age, Sex, BMI, or Mobile Phone Screen Size in Young Adults. Nature and science of sleep, 13, 1931–1941. https://doi.org/10.2147/NSS.S335462
30. Kalaskar, P. B. (2015). A study of awareness of development of NoMoPhobia condition in smartphone user management students in Pune city. ASM's International E-Journal on Ongoing Research in Management and IT. 10: 320–326.
31. Kalaycı, Ş. (2006). SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri (Ed.: Ş.Kalaycı). Asil Yayıncılık. King, A. L. S., Alexandre M. Valença and A. E. Nardi (2010). "Nomophobia: The Mobile Phone in Panic Disorder With Agoraphobia: Reducing Phobias Or Worsening Of Dependence?" Cognitive and Behavioral Neurology, 23(1), s.52–54, https://doi.org/10.1097/WNN.0b013e3181b7eabc
32. King, A. L. S., Valença, A. M., Silva, A. C. O., Baczynski, T., Carvalho, M. R., & Nardi, A. E. (2013). Nomophobia: Dependency on virtual environments or social phobia? Computers in Human Behavior, 29(1), 140–144. https://doi.org/10.1016/j.chb.2012.07.025
33. Köyönü, B., Eser, Ö., Özbal, A.F. & Ektirici, A. (2022). Eyvah Telefonum Kayboldu! Üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeylerinin incelenmesi. Kilis 7 Aralık Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 6 (2), 76-87. https://dergipark.org.tr/tr/pub/besbid/issue/74261/1184923#article_cite
34. Lee, S., Tam, C. L., & Chie, Q. T. (2014). Mobile phone usage preferences: The contributing factors of personality, social anxiety and loneliness. Social Indicators Research, 118(3), 1205–1228. https://doi.org/10.1007/s11205-013-0460-2
35. Olcay, A. & Esen, M. (2021). Seyahat acentesi çalışanlarının nomofobi düzeylerinin belirlenmesi üzerine bir araştırma. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi, 24 (1), 72- 98. https://doi.org/10.34189/tfd.24.01.004
36. Öz, H., & Tortop H. S. (2018). Üniversite okuyan genç yetişkinlerin mobil telefon yoksunluğu korkusu (nomofobi) ile kişilik tipleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yeni Medya Elektronik Dergisi, 2(3), 146-159. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ejnm/issue/38604/447997?publisher=aydin#article_cite
37. Özsavran M., Kuzlu Ayyıldız T., & Denizer A., (2023). Üniversite öğrencilerinin telefonla oyun oynama alışkanlıklarının nomofobi düzeyi ve uykululuk durumuna etkisi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi/Journal of Higher Education and Science, 13(3), 465-474. https://doi.org/10.5961/higheredusci.1318302
38. Özsavran, M., &Ayyıldız, T. (2022). Üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeyleri ile okul başarısı arasındaki ilişki. Bağımlılık Dergisi, 23 (2):130-138. https://doi.org/10.51982/bagimli.929464.
39. Polat, R. (2017). Dijital hastalık olarak nomofobi. Yeni Medya Elektronik Dergi, 1(2), 164- 172. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/410708
40. Przybylski, A.K, Murayama, K., & De Haan, C. R. (2013). Motivational, emotional, and behavioral correlates of fear of missing out. Comput Human Behav, 29(4):1841-1848. https://doi.org/10.1016/j.chb.2013.02.014
41. Ramazanoğlu, M. (2020). Öğretmen adaylarının nomofobi düzeylerinin belirlenmesi. EKEV Akademi Dergisi, (81), 247-263.https://dergipark.org.tr/tr/pub/sosekev/issue/72156/1161484
42. Salehan, M., & Negahban A. (2013), Social networking on smartphones: when mobile phones become addictive. Computers in Human Behavior, 29(6), 2632–2639. https://doi.org/10.1016/j.chb.2013.07.003
43. Tamura, H., Nishida, T., Tsuji, A., & Sakakibara, H. (2017). Association between Excessive Use of Mobile Phone and Insomnia and Depression among Japanese Adolescents. International Journal of Environmental Research and Public Health, 14(7), 701. https://doi.org/10.3390/ijerph14070701
44. Tavolacci, M.P., Meyrignac, G., Richard, L., Dechelotte, P., & Ladner, J. (2015). Problematic use of mobile phone and nomophobia among French college students. European Journal of Public Health, 25 (3), 206. https://doi.org/10.1093/eurpub/ckv172.088
45. Uysal, Ş., Özen, H., & Madenoğlu, C. (2016). Social phobia in higher education: The influence of nomophobia on social phobia. The Global eLearning Journal, 5 (2), 1–8. https://www.researchgate.net/publication/302411001_Social_Phobia_in_Higher_Education_The_Influence_of_Nomophobia_on_Social_Phobia
46. Yıldırım, C., & Correia, A. P. (2015). Exploring the dimensions of nomophobia: Development and validation of a self-reported questionnaire. Computers in Human Behavior, 49, 130- 137. https://doi.org/10.1016/j.chb.2015.02.059
47. Yıldırım, C., Sumuer, E., Adnan, M., & Yıldırım, S. (2016). A growing fear: Prevalence of nomophobia among Turkish college students. Information Development, 32(5), 1322- 1331. https://doi.org/10.1177/02666669155990
48. Yıldırım, O. (2019). Ergenlerde akıllı telefondan yoksun kalma korkusu (nomofobi) ile sosyodemografik değişkenler, temel psikolojik ihtiyaçlar, sürekli kaygı ve mutluluk arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Malatya
49. Yılmaz, M., Köse, A., & Doğru, Y. B. (2018). Akıllı telefondan yoksun kalmak: Nomofobi̇ üzerine bir araştırma. AJIT-E: Academic Journal of Information Technology, 9(35), 31-47. https://doi.org/10.5824/1309-1581.2018.5.003.x