Araştırma Makalesi

Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri

Cilt: 12 Sayı: 1 11 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri

Öz

Dijital teknolojilerin yaygınlaşmasıyla birlikte aldatma davranışları yalnızca fiziksel ve yüz yüze etkileşimlerle sınırlı kalmayıp çevrim içi ortamlara da taşınmış; bu dönüşüm, sadakatsizlik olgusunun anlaşılmasında geleneksel yaklaşımların ötesine geçilerek dijital bağlamın özgün dinamiklerine odaklanılmasını gerekli kılmıştır. Dolayısıyla şimdiki araştırmanın amacı, yetişkin bireylerde çevrim içi aldatma davranışlarının kişilik özellikleri, bağlanma stilleri ve ilişki doyumu tarafından ne ölçüde yordandığını incelemektir. Araştırmanın katılımcılarını 18-49 yaş aralığında (Ort= 24.09) toplam 212 birey oluşturmaktadır. Veriler Sanal Aldatma Ölçeği, İlişki Değerlendirme Ölçeği, Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II ve Beş Faktör Kişilik Envanteri aracılığıyla toplanmıştır. Bulgular, çevrim içi aldatma davranışının kaçınan ve kaygılı bağlanma stilleri ile pozitif yönde; sorumluluk kişilik özelliği ve ilişkiden alınan doyumla negatif yönde ilişkili olduğunu göstermiştir. Ancak regresyon analizi sonuçlarına göre, bağlanma stilleri ve sorumluluk kişilik özelliği çevrim içi aldatmanın anlamlı yordayıcıları olarak öne çıkarken, ilişki doyumunun modele eklenmesi açıklanan varyansı anlamlı biçimde artırmamıştır. Bu bulgu, ilişki doyumunun çevrim içi aldatma üzerindeki etkisinin doğrudan değil, bağlanma örüntüleri aracılığıyla dolaylı olabileceğine işaret etmektedir. Kişilik özellikleri açısından yalnızca sorumluluk boyutunun anlamlı bir yordayıcı olması, çevrim içi aldatma davranışının dürtü kontrolü ve öz-denetim süreçleriyle yakından ilişkili olduğunu düşündürmektedir. Sonuç olarak, çevrim içi aldatma davranışının yalnızca ilişki doyumsuzluğuyla açıklanamayacağı; bireylerin bağlanma temelli ilişki şemaları ve kişilik yapılanmalarının bu davranışta önemli rol oynadığı görülmektedir. Bu bulgular, dijital bağlamda sadakat ihlallerinin anlaşılmasında çok boyutlu psikolojik modellerin gerekliliğine işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışma için Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Bilimsel Etik Değerlendirme Kurulu’ndan etik onay alınmıştır (20.10.2025 tarih ve 2025/95 sayılı karar). Tüm katılımcılardan bilgilendirilmiş onam alınmıştır.

Kaynakça

  1. Allen, E. S., & Atkins, D. C. (2012). The association of divorce and extramarital sex in a representative US sample. Journal of Family Issues, 33(11), 1477-1493.
  2. Allen, E. S., & Baucom, D. H. (2004). Adult attachment and patterns of extradyadic involvement. Family Process, 43(4), 467-488.
  3. Aviram, I., & Amichai-Hamburger, Y. (2005). Online infidelity: Aspects of dyadic satisfaction, self-disclosure, and narcissism. Journal of Computer-Mediated Communication, 10(3), JCMC1037.
  4. Barman, J. D., & Maheshwari, S. (2024). Relationship sustainability: Exploring the idea of sustainable marriages among Indian married couples. Personal Relationships, 31(4), 886-925. https://doi.org/10.1111/pere.12569.
  5. Bechara, A. (2005). Decision making, impulse control and loss of willpower to resist drugs: a neurocognitive perspective. Nature Neuroscience, 8(11), 1458-1463.
  6. Benet-Martínez, V., & John, O. P. (1998). Los Cinco Grandes across cultures and ethnic groups: Multitrait-multimethod analyses of the Big Five in Spanish and English. Journal of Personality and Social Psychology, 75(3), 729-750.
  7. Blow, A. J., & Hartnett, K. (2005). Infidelity in committed relatinships: A substantive review. Journal of Marital and Family Therapy, 31(2), 217-233.
  8. Bowlby, J. (1982). Attchment and loss: retrospect and prospect. American Journal of Orthopsychiatry, 52(4), 578-751.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Aile ve İlişkiler Sosyolojisi, Klinik ve Sağlık Psikolojisi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

11 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

19 Mart 2026

Kabul Tarihi

11 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Aydın, M. S., & Bayat, S. (2026). Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri. Aydın İnsan ve Toplum Dergisi, 12(1), 133-154. https://izlik.org/JA74XW62FW
AMA
1.Aydın MS, Bayat S. Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri. AYDINİNSAN. 2026;12(1):133-154. https://izlik.org/JA74XW62FW
Chicago
Aydın, Muhammed Sukru, ve Sayime Bayat. 2026. “Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri”. Aydın İnsan ve Toplum Dergisi 12 (1): 133-54. https://izlik.org/JA74XW62FW.
EndNote
Aydın MS, Bayat S (01 Haziran 2026) Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri. Aydın İnsan ve Toplum Dergisi 12 1 133–154.
IEEE
[1]M. S. Aydın ve S. Bayat, “Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri”, AYDINİNSAN, c. 12, sy 1, ss. 133–154, Haz. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74XW62FW
ISNAD
Aydın, Muhammed Sukru - Bayat, Sayime. “Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri”. Aydın İnsan ve Toplum Dergisi 12/1 (01 Haziran 2026): 133-154. https://izlik.org/JA74XW62FW.
JAMA
1.Aydın MS, Bayat S. Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri. AYDINİNSAN. 2026;12:133–154.
MLA
Aydın, Muhammed Sukru, ve Sayime Bayat. “Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri”. Aydın İnsan ve Toplum Dergisi, c. 12, sy 1, Haziran 2026, ss. 133-54, https://izlik.org/JA74XW62FW.
Vancouver
1.Muhammed Sukru Aydın, Sayime Bayat. Ekran Arkasındaki Sadakatsizlik: Kişilik, Bağlanma ve İlişki Doyumunun Çevrim İçi Aldatma Davranışı Üzerindeki Etkileri. AYDINİNSAN [Internet]. 01 Haziran 2026;12(1):133-54. Erişim adresi: https://izlik.org/JA74XW62FW


All site content, except where otherwise noted, is licensed under a Creative Common Attribution Licence. (CC-BY-NC 4.0)

by-nc.png