Student Perspectives on E-book Use in Open and Distance Learning: A Case Study at Anadolu University Open Education System

Öz

This study examines the use of e-books in open and distance learning environments within the Anadolu University Open Education System. This research adopted a case study approach and collected both qualitative and quantitative data. Data were collected from 1419 volunteer participants via an online form developed by the researchers. Qualitative data were analyzed using content analysis, while quantitative data were analyzed using descriptive and predictive statistics. The study's findings revealed that most participants used e-books in PDF, ePUB, and HTML5 formats on laptops, mobile phones, and desktop computers. Additionally, participants' e-book usage preferences showed a significant difference in terms of gender, though no significant difference was observed in relation to age, degree, or enrolment type. Furthermore, the findings showed that learners used e-book formats due to features such as the ability to search within the book, use it offline, print, use bookmarks, and use links. Participants' opinions on e-book use were grouped under nine themes: digital preference, print preference, limitations, satisfaction, cost, convenience, sensitivity, information, and other reasons. This study examines the use of e-books in open and distance learning environments within the Anadolu University Open Education System. This research adopted a case study approach and collected both qualitative and quantitative data. Data were collected from 1419 volunteer participants via an online form developed by the researchers. Qualitative data were analyzed using content analysis, while quantitative data were analyzed using descriptive and predictive statistics. The study's findings revealed that most participants used e-books in PDF, ePUB, and HTML5 formats on laptops, mobile phones, and desktop computers. Additionally, participants' e-book usage preferences showed a significant difference in terms of gender, though no significant difference was observed in relation to age, degree, or enrolment type. Furthermore, the findings showed that learners used e-book formats due to features such as the ability to search within the book, use it offline, print, use bookmarks, and use links. Participants' opinions on e-book use were grouped under nine themes: digital preference, print preference, limitations, satisfaction, cost, convenience, sensitivity, information, and other reasons. While participants generally preferred e-books due to factors such as accessibility, ease of use, cost, convenience, and environmental sensitivity, the findings also revealed that some participants preferred printed books due to habits, ease of note-taking, health considerations, portability, a lack of knowledge about e-books, and a lack of internet, software, and hardware. The study's findings are discussed, and suggestions for future research are presented.

Anahtar Kelimeler

• e-book
• digital book
• distance education
• open and distance learning
• open education system

Açık ve Uzaktan Öğrenmede E-kitapların Kullanımına İlişkin Öğrenci Görüşleri: Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Sisteminde Bir Durum Çalışması

Öz

Bu araştırmanın amacı, açık ve uzaktan öğrenme ortamlarında e-kitapların kullanım durumunu Anadolu Üniversitesi Açıköğretim Sistemi bağlamında incelemektir. Durum çalışması yaklaşımı benimsenen bu araştırmada hem nitel hem de nicel veriler toplanmıştır. Araştırma verileri, 1419 gönüllü katılımcıdan, araştırmacılar tarafından geliştirilen çevrimiçi form aracılığıyla toplanmıştır. Nitel veriler içerik analizi yöntemiyle, nicel veriler ise betimsel ve yordamsal istatistiklerle analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, katılımcıların çoğunluğunun PDF, ePUB ve HTML5 formatında sunulan e-kitapları dizüstü bilgisayarlar, mobil cihazlar ve masaüstü bilgisayarlar aracılığıyla kullandıklarını ortaya koymuştur. Ayrıca, katılımcıların e-kitap kullanım tercihleri cinsiyet değişkeni açısından anlamlı bir farklılık gösterirken yaş, öğrenim derecesi, program kayıt türü açısından anlamlı bir farklılık göstermemiştir. Ayrıca her üç e-kitap formatında da öğrenenlerin, kitap içinde arama yapma, çevrimdışı kullanım, yazdırma, yer imi ekleme ve bağlantı kullanımı gibi işlevsel özellikler nedeniyle bu formatları tercih ettikleri görülmüştür. Katılımcıların e-kitap tercihlerine ilişkin görüşleri; dijital tercih, basılı tercih, sınırlılıklar, memnuniyet, maliyet, elverişlilik, duyarlılık, bilgilendirme ve diğer nedenler olmak üzere dokuz tema altında toplanmıştır. Diğer taraftan katılımcılar e-kitapları; erişilebilirlik, kullanım kolaylığı, düşük maliyet, pratiklik ve çevreye duyarlılık gibi etkenler nedeniyle tercih ederken, bazı katılımcıların ise basılı kitapları; alışkanlık, not alma kolaylığı, sağlıkla ilgili kaygılar, taşınabilirlik, e-kitaplara ilişkin bilgi eksikliği, internet bağlantısı ve donanım/yazılım yetersizlikleri gibi nedenlerle tercih ettiği belirlenmiştir. Çalışmanın bulguları doğrultusunda ilgili literatürle karşılaştırmalı bir tartışma yapılmış ve gelecek araştırmalar için öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• e-kitap
• dijital kitap
• uzaktan eğitim
• açık ve uzaktan öğrenme
• açıköğretim sistemi

Kaynakça

1. Adeyemo, S. A., Adedoja, G. O., & Adelore, O., 2013. Mobile technology: Implications of its application on learning. Open Praxis, 5(3), 249-254. https://doi.org/10.5944/openpraxis.5.3.68
2. Alhammad, R., & Ku, H. Y. (2019). Graduate students’ perspectives on using e-books for academic learning. Educational media international, 56(1), 75-91. https://doi.org/10.1080/09523987.2019.1583460
3. Açıköğretim Sistemi (AÖS) Kılavuz (2024). 2024-2025 Öğretim Yılı Güz ve Bahar Dönemi Kayıt Yenileme Kılavuzu. Anadolu Üniversitesi. https://anadolu.edu.tr/uploads/anadolu/files/aof_kilavuz/66ebca8abc6fe.pdf adresinden 06.01.2025 tarihinde erişilmiştir.
4. Aydın, S., Öztürk, Ö., Özöğüt, Ö. & Güler, E. (2023). “Açıköğretim Sisteminde Öğrenme Ortamlarının Gelişimi ”. (Ed.), A.Z. Özgür, K. Çekerol, S. Koçdar, İ. Kayabaş, Açıköğretim ile 40 yıl Uygulamalar ve Araştırmalar içinde (133-172). Anadolu Üniversitesi, Eskişehir. https://doi.org/10.5281/zenodo.10259331
5. Baltacı, A. (2018). Nitel Araştırmalarda Örnekleme Yöntemleri ve Örnek Hacmi Sorunsalı Üzerine Kavramsal Bir İnceleme. BEÜ SBE Derg.,7(1), 231-274.
6. Bojiah, J., & Praveena, V. (2024). Evaluation of Student Preference for Printed Books and E-books: A Quantitative Study. Journal of Engineering Education Transformations, 38(1). https://doi.org/10.16920/jeet/2024/v38i1/24183
7. Bozkurt, A. & Bozkaya, M. (2015). Evaluation Criteria for Interactive E-Books for Open and Distance Learning. International Review of Research in Open and Distributed Learning, 16(5), 58–82. https://doi.org/10.19173/irrodl.v16i5.2218
8. Bozkurt, A., Okur, M. R., & Karadeniz, A. (2016). Use of digital books at academic level: Perceptions, attitudes and preferences of post-graduate students. International Journal of Human Sciences, 13(1), 663-673. https://doi.org/10.14687/ijhs.v13i1.3534

9. Bozkurt, A., Üzümcü, N. E., Erdoğdu, E., & Gümüş, S. (2019). Uzaktan eğitim ve dijital kitaplar. Dijital kitap teknolojisi, 93-111.
10. Budnyk, O., Kachak, T., Blyznyuk, T., Rostykus, N., & Boiko, H. (2021). Printed and e-book: problems of choice of modern students of the university. Revista Tempos e Espaços em Educação, 14(33), e15913-e15913. https://doi.org/10.20952/revtee.v14i33.15913
11. Casselden, B., & Pears, R. (2020). Higher education student pathways to ebook usage and engagement, and understanding: Highways and cul de sacs. Journal of Librarianship and Information Science, 52(2), 601-619. https://doi.org/10.1177/0961000619841429
12. Chen, C.C. & Tsai, Y.H. (2025). Effect of interactive e-book use on learning engagement, satisfaction and perceived learning. Education and Information Technologies. 1-33. https://doi.org/10.1007/s10639-025-13415-w
13. Çelik, E., Arslan, M., & Yıldırım, S. (2020). Açıköğretim Öğrencilerinin E-Kitap Kullanımlarının İncelenmesi. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 22(2), 333-347. https://doi.org/10.17556/erziefd.621520
14. Day, E. & Pienta, N. (2019). Transitioning to ebooks: Using interaction theory as a lens to characterize general chemistry students’ use of course resources. Journal of Chemical Education, 96(9), 1846-1857. https://doi.org/10.1021/acs.jchemed.9b00011
15. Doering, T., Pereira, L., & Kuechler, L. (2012). The use of e-textbooks in higher education: A case study (pp. 109–123). Berlin, Germany: E-Leader.
16. Elkatmış, M. (2021). Üniversite öğrencilerinin e-kitap okuma alışkanlıkları. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 9(4), 1081-1101. https://doi.org/10.16916/aded.935771
17. EODOPEN (2021). Users' experience of reading e-books – survey findings. https://eodopen.eu/news/7 adresinden 10.04.2022 tarihinde erişilmiştir.
18. Farid, G., Iqbal, S., Miraj, I., & Iftikhar, S. (2021). Accessibility, usage, and behavioral intention of print books and ebooks by medical students. Library Philosophy and Practice, 1-25.
19. Farinosi, M., Lim, C., & Roll, J. (2016). Book or screen, pen or keyboard? A cross-cultural sociological analysis of writing and reading habits basing on Germany, Italy and the UK. Telematics and Informatics, 33(2), 410-421. https://doi.org/10.1016/j.tele.2015.09.006
20. Foasberg, N. M. (2014). Student reading practices in print and electronic media. College & Research Libraries, 75(5), 705-723. https://doi.org/10.5860/crl.75.5.705
21. Güler, E. & Kuş, G. (2023). Açıköğretim Sisteminde Dijital Ders Kitapları. (Ed.), A.Z. Özgür, K. Çekerol, S. Koçdar, İ. Kayabaş, Açıköğretim ile 40 yıl Uygulamalar ve Araştırmalar içinde (295-312). Anadolu Üniversitesi, Eskişehir. https://doi.org/10.5281/zenodo.10259331
22. Hwang, J. Y., Kim, J., Lee, B., & Kim, J. H. (2014). Usage patterns and perception toward e-books: Experiences from academic libraries in South Korea. The Electronic Library. https://doi.org/10.1108/EL-11-2012-0150
23. Johnston, N., & Salaz, A. M. (2019). Exploring the reasons why university students prefer print over digital texts: An Australian perspective. Journal of the Australian Library and Information Association, 68(2), 126–145. https://doi.org/10.1080/24750158.2019.1587858
24. Karakoç Öztürk, B. (2021). Digital Reading and the Concept of Ebook: Metaphorical Analysis of Preservice Teachers’ Perceptions Regarding the Concept of Ebook. Sage Open, 11(2). https://doi.org/10.1177/21582440211016841
25. Kuromiya, H., Majumdar, R., Miyabe, G., & Ogata, H. (2022). E-book-based learning activity during COVID-19: engagement behaviors and perceptions of Japanese junior-high school students. Research and Practice in Technology Enhanced Learning, 17(1), 12. https://doi.org/10.1186/s41039-022-00184-0
26. Letchumanan M., Mohamad, M., & Davrajoo, E. (2019). Understanding the reasons that hinder mobile e-book use of university mathematics students. Malaysian Journal of Mathematical Sciences, 13(2), 265-281.
27. Library Journal Research (2018). Academic Student Ebook Experience Survey. https://s3.amazonaws.com/WebVault/research/2018_AcademicStudentEbookExperience.pdf adresinden 13.04.2022 tarihinde erişilmiştir.
28. Lim, B. C. Y., Liu, L. W. L., & Hou, C. C. (2020). Investigating the effects of interactive e-book towards academic achievement. Asian Journal of University Education, 16(3), 78-88. https://ir.uitm.edu.my/id/eprint/114970/
29. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis. (2nd ed.). London: Sage.
30. Odabaş, H., Odabaş, Z. Y., & Binici, K. (2020). Dijital Bilgi Kaynakları ve Ortamlarının Üniversite Öğrencilerinin Okuma Davranışlarına Etkileri. Milli Eğitim Dergisi, 49(227), 89-116.
31. Olaniran, S. O., Duma, M. A. N., & Nzima, D. R. (2017). Assessing the Utilization Level of E-Learning Resources among ODL Based Pre-Service Teacher Trainees. Electronic Journal of e-Learning, 15(5), 384-394
32. Ozan Leylum, Ş., Odabaşı, H. F., & Kabakçı Yurdakul, I. (2017). Eğitim ortamlarında durum çalışmasının önemi. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi- Journal of Qualitative Research in Education, 5(3), 369-385. http://doi.org/10.14689/issn.2148- 2624.1.5c3s16m
33. Önder, I. (2010). E-Kitap ve dünyada elektronik kitap yayıncılığı. Türk Kütüphaneciliği, 25(1), 97-105.
34. Ravid, G., Kalman, Y. M., & Rafaeli, S. (2008). Wikibooks in higher education: Empowerment through online distributed collaboration. Computers in human behavior, 24(5), 1913-1928. https://doi.org/10.1016/j.chb.2008.02.010
35. Roesnita, I. & Zainab, A. W. (2013). The pattern of e-book use amongst undergraduates an Malaysia: A case of to know is to use. Malaysian Journal of Library & Information Science, 10(2), 1-23. https://doi.org/10.48550/arXiv.1301.5400
36. Smyth, S., & Carlin, A. P. (2012). Use and perception of ebooks in the university of Ulster: A Case Study. New Review of Academic Librarianship, 18(2), 176–205. https://doi.org/10.1080/13614533.2012.719851
37. Stake, R.E. (1995). The art of case study research. Thousand Oak, Sage.
38. Sun L. & Pan, C.E. (2021). Effects of the application of information technology to e-Book learning on learning motivation and effectiveness. Frontiers in Psychology, 12, https://doi.org/doi:10.3389/fpsyg.2021.752303
39. Tang, K. (2021). Paradigm shifts in e-book-supported learning: Evidence from the Web of Science using a co-citation network analysis with an education focus (2010–2019). Computers & Education, 175. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2021.104323
40. Tlili, A., Zhao, J., Yang, K., Wang, Y., Bozkurt, A., Huang, R., … Ashraf, M. A. (2022). Going beyond books to using e-books in education: a systematic literature review of empirical studies. Interactive Learning Environments, 32(5), 2207–2231. https://doi.org/10.1080/10494820.2022.2141786
41. Vassiliou, M., & Rowley, J. (2008). Progressing the definition of “e‐book”. Library hi tech, 26(3), 355-368. https://doi.org/10.1108/07378830810903292
42. Yin, R. K. (2003). Case study research: Design and method, (3rd ed.). Beverly Hills, CA: Sage.
43. Zhang, X., Tlili, A., Shubeck, K., Hu, X., Huang, R., & Zhu, L. (2021). Teachers’ adoption of an open and interactive e-book for teaching K-12 students Artificial Intelligence: a mixed methods inquiry. Smart Learning Environments, 8(1), 1–20. http://doi.org/10.1186/s40561-021-00176-5