Children's Art Books as an Educational Tool in Art Education

Öz

In order to be grown up in a healthy way, children have to interact with the books which attract their attention and appropriate for their needs and perception levels. Because the works for children not only improve children’s imaginations and creativities but also these works are important factors for the development of the children’s mental, linguistic and communication skills. This situation is crucial especially for the fields of education such as visual arts education in which weekly training hours are limited and brings the children’s art books as a prominent need. Children's books - which are regarded as effective teaching tools in developed countries - is a special area surveyed with a scientific approach. In our country, there is increment in children’s books and book researches as well. However, it is seen that children’s books, especially in the field of art and education, are inadequate in terms of quantity and are not researched according to certain criteria. In this study, the formal and substantive features that the childrens’s art book should have will be presented. It is expected that the formal and substantive features which will be presented in this study will contribute to other reviewing studies in this area and to art educators and writers who are aspiring to write art books for children.

Anahtar Kelimeler

• Children’s art book,art education,educational tool

Proje Numarası

1301E006

Sanat Eğitiminde Eğitsel Bir Araç Olarak Çocuk Sanat Kitapları

Öz

Çocukların sağlıklı bir şekilde gelişmeleri için, onların ilgisini çeken, ihtiyaçlarına ve algı düzeylerine uygun kitaplarla etkileşimde olmaları gerekmektedir. Çünkü çocuklara yönelik yapıtlar, onların hayal güçlerini, yaratıcılıklarını geliştirdiği gibi zihinsel, dilsel ve iletişim becerilerinin gelişimi açısından da önemli bir etkendir. Bu durum özellikle görsel sanatlar eğitimi gibi haftalık ders saati anlamında kısıtlı eğitim alanları için büyük önem taşımakta ve sanat üzerine yapılmış çocuk kitaplarını önemli bir ihtiyaç konumuna getirmektedir. Gelişmiş ülkelerde etkili bir eğitsel araç olarak ele alınan çocuk kitapları, bilimsel yaklaşımla incelenen özel bir alandır. Ülkemizde de hem çocuk kitaplarında hem de bu kitapların incelendiği araştırmalarda bir artış söz konusudur. Bununla birlikte sanat ve eğitimi alanında çocuk kitaplarının hem nicelik açısından yetersiz olduğu hem de belli ölçütler doğrultusunda incelenmediği görülmektedir. Bu çalışmada nitelikli çocuk sanat kitaplarının sahip olması gereken biçimsel ve içeriksel özellikler ortaya konmaya çalışılmıştır. Saptanan bu özelliklerin çocuk sanat kitabı inceleme çalışmalarına ve çocuklara yönelik sanat kitabı yazmayı hedefleyen yazarlara ve sanat eğitimcilerine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Çocuk sanat kitabı,sanat eğitimi,eğitim aracı

Destekleyen Kurum

Anadolu Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu

Proje Numarası

1301E006

Kaynakça

1. Aşılıoğlu, E. (2011). Grafik sanatçılarının çocuk kitaplarının grafik tasarımına ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara
2. Aytekin, H. (2016). Çocuk ve gençlik edebiyatı. (1. baskı). Ankara: Anı Yayıncılık.
3. Demircan, C. (2006). TÜBİTAK çocuk kitaplığı dizisindeki kitapların dış yapısal ve iç yapısal olarak incelenmesi, Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2 (1), 12-27. Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/161002
4. Demirel, Ş. (2010). Edebi metinlerle çocuk edebiyatı. (1. baskı). Ankara: Pegem Akademi.
5. Dilidüzgün, S. (2005). Türkiye’de çocuk edebiyatına bakışlar ve çağdaş çocuk edebiyatı, Çocuk ve İlkgençlik Edebiyatı Kurultayı. İstanbul: Maltepe Üniversitesi No:25, 37-46.
6. Gönen, M. (2013). Çocuk edebiyatı. Ankara: Eğiten Kitap.
7. Gönen, M., Aydos, E. H., Şentürk, Ç., Karacan, G., Kahraman, C. ve Tuna, P. (2013). Resimli çocuk kitaplarının içerik ve fiziki özelliklerinin incelenmesi, Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/ pub/susbid/issue/17335/181022
8. Gönen, M., Katrancı, M., Uygun, M. ve Uçuş, Ş. (2011). İlköğretim birinci kademe öğrencilerine yönelik çocuk kitaplarının, içerik, resimleme ve fiziksel özellikleri açısından incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 36 (160), 250-265.

9. Güleç, H. ve Geçgel, H. (2006). Çocuk edebiyatı. (2. baskı). Ankara: Kök Yayıncılık.
10. Gürtuna, S. (2007). Çocuk ve sanat eğitimi: çocuğum sanatla tanışıyor. (4. baskı). İstanbul: Morpa Kültür Yayınları
11. Işıtan, S. (2014). Caillou çizgi film karakteri ile ilgili Türkçe resimli öykü kitaplarının biçimsel ve içerik özelliklerinin incelenmesi. İlköğretim Online, 13(1), 191‐204.
12. Kıbrıs, İ. (2010). Çocuk edebiyatı. (4. baskı). Ankara: Kök Yayıncılık.
13. Koyuncu, S. S. ve Kaptan, A. Y. (2005). Çocuk kitaplarında görsel anlatım ve tasarım sorunları. Hece Dergisi Çocuk Edebiyatı Özel Sayısı, Sayı: 104-105, 256-262.
14. Lukens, R. (2007). A Critical handbook of children's literature. (8th ed.). Boston : Pearson Allyn and Bacon.
15. Leite, M. I. (2004). Art books for children: lever or barrier to ımagination?, 2. International Conference on Imagination and Education. Canada. Retrieved from http://www.ierg.net /confs /2004/Proceedings/Leite_Maria_Isabel.pdf
16. MEB. (2012). 28409 Sayılı Millî Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliği.
17. Nas, R. (2004). Örneklerle çocuk edebiyatı. (2. baskı). Bursa: Ezgi Kitabevi.
18. Pitri, E. (2007). Art books for early childhood classroom communication, Art Education, 60(2), 33-39.
19. Russell, D. L. (2009). Literature for children: A short introduction. (6th ed.). Boston: Pearson/Allyn & Bacon.
20. Seven, S. (2010). Çocuk kitapları, edebi metinlerle çocuk edebiyatı. (Editör: Şener Demirel). (1. baskı). Ankara: Pegem Akademi.
21. Sever, S. (2012). Çocuk ve edebiyatı. (6. baskı). İzmir: Tudem Yayınları
22. Sever, S. (2007). Çocuk kitaplarında bulunması gereken temel özellikler, İlköğretimde Çocuk Edebiyatı. (Ed. Zeliha Güneş). Eskişehir: Anadolu Üniversitesi.
23. Sever, S. (2005). Çocukla yazınsal iletişim, Çocuk ve İlkgençlik Edebiyatı Kurultayı Bildirileri. Maltepe Üniversitesi, 11-12 Kasım 2005.
24. Şirin, M.R. (1998). 99 soruda çocuk edebiyatı. İstanbul: Çocuk Vakfı Yayın Evi.
25. Şirin, M. R. (2007). Çocuk edebiyatı kültürü (okuma alışkanlığı ve medya sarmalı). Ankara: Kök Yayıncılık.
26. Yalçın, A. ve Aytaş, G. (2011). Çocuk edebiyatı. (5. baskı). Ankara: Akçağ Yayınları.
27. Zengin, A. Y. ve Zengin, N. (2009). Eğitim fakülteleri için çocuk edebiyatı. (5. baskı). İstanbul: Truva Yayınları.