Araştırma Makalesi

Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi

Sayı: 13 9 Eylül 2026
PDF İndir
TR EN

Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi

Öz

Giriş ve Hedefler Bu çalışmada, Aydın ili Kuyucak yöresinde yayılış gösteren kızılçam türünün dağılım modellemesi ve haritalaması gerçekleştirilerek meşcerelerinin mevcut durumunun ve bu durumu şekillendiren faktörlerin ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışma alanı, Büyük Menderes Ovası çevresinde yoğunlaşan arazi kullanım faaliyetleri ile dikkat çekmekte olup, orman ekosistemleri üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi önem arz etmektedir. Yöntemler Hedef türe ait 40 örnek alandan sadece var verileri toplanmıştır ve dağılım modellemesi ile haritalamasında MaxEnt tekniği kullanılmıştır. Bulgular Elde edilen modeli yükselti, vadi derinliği, profil eğriliği, yağışın mevsimselliği ve sıcaklık yükü değişkenleri yapılandırmıştır. Dağılım modeli incelendiğinde, kızılçamın düşük ve orta yükseltilerde daha yüksek uygunluk gösterdiği, sıcaklık yükünün orta değerlerinde optimum koşulların oluştuğu, yağışın mevsimselliğinde ise belirli bir aralığın uygunluk açısından öne çıktığı, buna karşılık bu değişkenlerin yüksek değerlerinde uygunluk belirgin biçimde azaldığı görülmüştür. Benzer şekilde, içbükey ve nispeten düzlük veya düze yakın araziler ile alt yamaçtaki araziler de uygun dağılım alanlarının olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, kızılçamın dağılımının yalnızca iklimsel koşullarla değil, topoğrafya ve buna bağlı gelişen su dengesi ile yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Sonuçlar Büyük Menderes Ovası ve çevresinde yoğunlaşan tarımsal faaliyetler ve arazi kullanımındaki değişimler, kızılçam meşcerelerinin dağılım alanlarını daraltmış ve meşcere verimliliğini olumsuz yönde etkilemiştir. Dolayısıyla, çalışma alanındaki kızılçam meşcerelerinin mevcut yapısının doğal ekolojik koşulların yanı sıra uzun süredir devam eden arazi kullanım baskılarının bir sonucu olarak şekillendiği belirlenmiştir. Bu bağlamda, benzer özelliklere sahip sahalarda ormancılık uygulamalarının yeniden değerlendirilmesi gerekmekte olup, özellikle üretim odaklı yaklaşımlar yerine ekosistem hizmetleri, biyolojik çeşitliliğin korunması ve karbon depolama kapasitesinin artırılmasına yönelik alternatif yönetim stratejilerinin ön plana çıkarılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı

Teşekkür

“Aydın – Horsunlu Yöresinde Kızılçamın Verimlilik Modellemesi” isimli projeye (Başvuru Numarası: 1919B012208771) desteklerinden dolayı TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programına teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. Aktaş, G., 2019. Aydın İli Nazilli ilçesi Oyukbaba dağındaki kestane (Castenea sativa L.) topluluklarının ekolojisi ve ekonomik önemi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balıkesir, Türkiye.
  2. Atalay, İ. 2008. Ekosistem ekolojisi ve coğrafyası. Çevre ve Orman Bakanlığı Yayınları. Meta Basım. Cilt II, 824s, İzmir.
  3. Baldwin, R. A. 2009. Use of maximum entropy modeling in wildlife research. Entropy, 11(4), 854-866. https://doi.org/10.3390/e11040854.
  4. Blaga, L. 2012. Aspects regarding the significance of the curvature types and values in the studies of geomorphometry assisted by GIS. Annals of the University of Oradea, Geography Series, 2012, 327-337.
  5. Boydak, M. 2004. Silvicultural characteristics and natural regeneration of Pinus brutia Ten. - a review. Plant Ecology, 171(1), 153-163.
  6. Boydak, M., Çaliskan, S. 2016. Effects of heat shock on seed germination of Turkish red pine (Pinus brutia). Bosque, 37(2), 327-333.
  7. Conrad, O., Bechtel, B., Bock, M., Dietrich, H., Fischer, E., Gerlitz, L., Wehberg, J., Wichmann, V., Böhner, J. 2015. System for automated geoscientific analyses (SAGA) v. 2.1. 4. Geoscientific model development, 8(7), 1991-2007. https://doi.org/10.5194/gmd-8-1991-2015.
  8. Çelik, H. 1991. Akarsuların (vadi) profil özellikleri ile eski tabanlar arasındaki ilişkiler üzerine araştırmalar. Journal of the Faculty of Forestry Istanbul University, 43(2), 101-130.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Orman Ekosistemleri, Orman Yetiştirme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

9 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

13 Mayıs 2026

Kabul Tarihi

4 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 13

Kaynak Göster

APA
Şentürk, Ö., & Keçelioğlu, H. (2026). Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi. Anadolu Orman Araştırmaları Dergisi, 13, 1943695. https://doi.org/10.53516/ajfr.1943696
AMA
1.Şentürk Ö, Keçelioğlu H. Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi. AOAD. 2026;(13):1943695. doi:10.53516/ajfr.1943696
Chicago
Şentürk, Özdemir, ve Hüseyin Keçelioğlu. 2026. “Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi”. Anadolu Orman Araştırmaları Dergisi, sy 13: 1943695. https://doi.org/10.53516/ajfr.1943696.
EndNote
Şentürk Ö, Keçelioğlu H (01 Eylül 2026) Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi. Anadolu Orman Araştırmaları Dergisi 13 1943695.
IEEE
[1]Ö. Şentürk ve H. Keçelioğlu, “Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi”, AOAD, sy 13, s. 1943695, Eyl. 2026, doi: 10.53516/ajfr.1943696.
ISNAD
Şentürk, Özdemir - Keçelioğlu, Hüseyin. “Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi”. Anadolu Orman Araştırmaları Dergisi. 13 (01 Eylül 2026): 1943695. https://doi.org/10.53516/ajfr.1943696.
JAMA
1.Şentürk Ö, Keçelioğlu H. Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi. AOAD. 2026;:1943695.
MLA
Şentürk, Özdemir, ve Hüseyin Keçelioğlu. “Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi”. Anadolu Orman Araştırmaları Dergisi, sy 13, Eylül 2026, s. 1943695, doi:10.53516/ajfr.1943696.
Vancouver
1.Özdemir Şentürk, Hüseyin Keçelioğlu. Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinin ekolojik ve mevcut durumunun değerlendirilmesi. AOAD. 01 Eylül 2026;(13):1943695. doi:10.53516/ajfr.1943696