Jips: Özellikleri, Çevresel Davranışları ve Toprak Islah Maddesi Olarak Kullanımı
Öz
Yarı-kurak ve kurak bölgelerdeki topraklarda yaygın olarak rastlanan ve günlük hayatımızda kullandığımız jips, basit kimyasal formülüne rağmen tam olarak anlaşılamamıştır. Jipsin doğada farklı koşullar altında oldukça farklı davranıyor olması bunun arkasındaki başlıca nedendir. Arazi ıslahından sanayiye kadar bir çok alanda kullanılan jipsin önemi giderek artmaktadır. Ülkemizde ve dünyanın bir çok yerinde yaygın olarak bulunan jipsli toprakların kendine özgü özellikleri ve kullanımlarındaki zorluklar bu mineralin daha iyi anlaşılmasını gerekli kılmaktadır. Diğer taraftan ıslah maddesi olarak kullanılan jipsin toprak fiziksel ve kimyasal özelliklerine olan etkisi ve bitkiler ve toprak canlılarını etkileme şekli henüz tam olarak anlaşılamamıştır. Bu makalede, jipsin özellikleri ve doğadaki davranışı anlatılmış ve toprak ıslahı ve bitki besleme amaçlı kullanımı tartışılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abrol, I.P., Yadav, J.S.P., Massoud, F.I. 1988. Salt-affected soils and their management. FAO Soils Bull. No:39.
- Acar, H., Serteser, A., Kargıoğlu., M. 2012. Afyonkarahisar’daki Jipsli Topraklar ile Bitki Örtüsü İlişkisi. AKÜ FEBİD 12 (2012) 021001(1-22).
- Alcordo, I.S., Rechcigl, J.E.1993. Phosphogypsum in agriculture: A review. Advances in Agronomy. 49: 55–118.
- Altay, T., Karakaya, M.Ç., Erkan, Y. 2007.Sivrihisar-Eskişehir Yöresinde Bulunan Farklı Şekillerdeki Jips Oluşumlarının Özellikleri ve Oluşum Koşulları. S.Ü. Müh.-Mim. Fak. Derg. 23: 1-2.
- Amezketa, E., Aragues, R., Bazol, R. 2005. Efficiency of sulfuric acid, mined gypsum and two gypsum byproducts in soil crusting prevention and sodic soil reclamation. Agronomy J. 97: 983-989.
- Anonim, 2001a. Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı Madencilik Özel İhtisas KomisyonuRaporu.EndüstriyelHammaddeler Alt Komisyonu Yapı Malzemeleri (Alçı-kireç-kum-çakıl-mıcır-boya Toprakları-tuğla Kiremit) Çalışma Grubu Raporu DPT: 2615 - ÖİK: 626 2001. Ankara.
- Anonim, 2015b. 13 Mart 2015. http://tr.wikipedia.org/wiki/Al%C3%A7%C4%B1ta%C5%9F%C4%B1
- Anonyoumus, 2012. http://wwwuser.gwdg.de/~kuzyakov/soils/Gypsisol-petric_Portugal.jpg
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Gülay Karahan
ÇANKIRI KARATEKİN ÜNİVERSİTESİ, ORMAN FAKÜLTESİ, PEYZAJ MİMARLIĞI BÖLÜMÜ
Türkiye
Sabit Erşahin
Bu kişi benim
ÇANKIRI KARATEKİN ÜNİVERSİTESİ, ORMAN FAKÜLTESİ, ORMAN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
15 Aralık 2016
Gönderilme Tarihi
3 Ocak 2017
Kabul Tarihi
1 Aralık 2016
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2016 Cilt: 2 Sayı: 1-2