Gümüşhane-Zigana Havzasının Agroforestry Uygulamaları Açısından Önemi

Öz

 Bu çalışma Gümüşhane ili Torul İlçesi Zigana köyünü içine alan Zigana havzasında gerçekleştirilmiştir. Çalışmada agroforestry uygulamalarına yönelik havzada bulunan doğal bitki türleri ile kültüre edilen tarla ve bahçe bitkileri ele alınmış, bunların arazi kullanım durumuna göre değerlendirilmesi yapılmıştır. Agroforestry sistemlerinin havzanın durumu dikkate alınarak uygulanabilirliği belirlenmeye çalışılmıştır. Zigana havzasında agroforestry modellerinin geniş uygulama potansiyeli olduğu, bunların başında silvopastoralizm gelmektedir. Bunu agrosilvikültür ve agrosilvopastoral uygulamalar izlemektedir. Mevcut sistemlerin farklı uygulamaları yanında kırsal kalkınmaya yönelik değişik agroforestry uygulamalarını da görmek mümkündür. Bunlar arasında odun dışı orman ürünleri (ODOÜ), kırsal turizm, arıcılık, vb. uygulamaları sayılabilir. Bu faaliyetlerin geleneksel olarak geçmiş dönemlerde yoğun olarak kullanıldığı, bugün ise çok az sayıdaki kişilerin bu potansiyeli değerlendirmeye devam ettiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak kırsal kalkınma ve sürdürülebilir arazi kullanımı bakımından agroforestry uygulamalarının havza bazında önemli potansiyele sahip olduğu, bunun bilgilendirme ve uygulamalı eğitimlerle desteklenmesi gerektiği ortaya koyulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Agroforestry,Gümüşhane,Havza

Kaynakça

1. Ayberk, S., 1988. Agroforestry Tanımı, Kapsamı, Uygulama ve Görüşler. Kavak ve Hızlı Gelişen Yabancı Tür Orman Ağaçları Araştırma Enstitüsü Dergisi, 2: 49-62.
2. Baytop, T., 1997. Türkçe Bitki Adları Sözlüğü. Türk Dil Kurumu Yayınları No: 578, Ankara. ISBN: 975-16-0542-3.
3. Çağlıyor, Z., 2009. Doğanın Sunduğu İlaçlar. Reader’s Digest. ISBN: 978-975-01758-8-6. İstanbul. 320s.
4. Çeken, H., Karadağ, T., Dalgın, T., 2007. Kırsal Kalkınmada Yeni Bir Yaklaşım Kırsal Turizm ve Türkiye’ye Yönelik Teorik Bir Çalışma. Artvin Çoruh Üniversitesi, Orman Fakültesi Dergisi, 8 (1): 1-14.
5. Esengün, K., Akça, H., Sayılı, M., 2002. Dağlık ve Ormanlık Alanlarda Kırsal Turizm Faaliyeti ve Sürdürülebilir Kırsal Kalkınma. I. Ulusal Ormancılık Kooperatifleri Sempozyumu, 22-23 Mart, Kastamonu.
6. OGM, 2016. Zigana Orman İşletme Şefliği, Ekosistem Tabanlı Fonksiyonel Orman Amenajman Planı (2016-2035). Orman Genel Müdürlüğü, Ankara.
7. Özhan, S., 2004. Havza Amenajmanı. İstanbul Üniversitesi Rektörlük Yayın No: 4510, İstanbul, 384s.
8. Öztan, Y., Okatan, A., 1985. Mera Amenajmanı. KTÜ Orman Fakültesi Yayın No: 8, Trabzon, 241s.

9. Öztekin, M., 2016. Zigana’nın Etnobotanik Özellikleri: Kullanılan Bitki İzinde. Zigana Doğa Okulu, 3: 6.
10. Sağkaya, A., Kamiloğlu, M.Y., 1987. Ormancılıkta Karma Sistemler. Orman Mühendisleri Odası, Yayın No:10. Ankara, 60s.
11. Sari, A., Arpacik, A., Başkaya, Ş., Gündoğdu, E., 2016. Effects of green road on wildlife In Eastern Karadeniz Mountains. 1st International Symposium of Forest Engineering and Technologies (FETEC 2016), 02-04 June 2016, Bursa.
12. Turna, İ., Acar, C., 2002. Doğu Karadeniz Bölgesi Kırsal Ev Bahçelerinin Agroforestry Uygulamalarındaki Yeri Ve Önemi. Tabiat ve İnsan Dergisi, 3: 29-36.
13. Turna, İ., 2013. Tarımsal Ormancılık (Agroforestry). KTÜ, Orman Fakültesi Ders Notları, Yayın No: 87. Trabzon, 148s.
14. Türker, Y.Ö., 2007. Ormancılıkta Ürün Kavramı. İstanbul Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, (Basılmamış) Yüksek Lisans Tezi, 73s.
15. URL:https://www.meteoblue.com/tr/hava/tahmin/modelclimate/kalkanl%C4%B1ge%C3%A7idi_t%C3%BCrkiye_744762 (Erişim tarihi: 7 Temmuz, 2017).
16. Usta, A., Kocamanoğlu, Y.O., Yılmaz, M., Bilgili, E., 2016. Gümüşhane-Zigana Mevkii'nde Ökseotu Bulaşmış Sarıçam (Pinus sylvestris L.) Orman Ekosistemlerinin Yerel Ekolojik Özelliklerinin Belirlenmesi. Bilinçli Sağlıklı Yaşam, 12: 377-391.
17. Yazar, M.K., 2011. Rize ve Trabzon Yöresi Kırsal Ev Bahçelerinin Agroforestry Potansiyeli Açısından Değerlendirilmesi. Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, (Basılmamış) Yüksek Lisans Tezi, 106s.