Kültürel Göstergeler Bağlamında “Eylemlerimiz” Resminin Analizi

Öz

Özgün ve çok yönlü bir sanatçı olarak Cihat Burak, Çağdaş Türk Sanatı’nda önemli bir yer edinmiştir. Burak’ın sanat üretimleri; toplumsal gerçekçi, fantastik, gerçeküstücü gibi birbirinden bağımsız birçok terim ve tanımlama ile; seramik, resim, öykü gibi birçok sanat dalı ile sanat tarihine konumlanmıştır. Sanatçının kendine has üslubuyla toplumsal ve kültürel göstergeleri bir arada kullandığı eserleri, yakın geçmişe tanıklık edilmesine de olanak sağlar. 1971 yılında yapılmış “Eylemlerimiz” resmi de bunlardan biridir ve resim Burak’ın yaşadığı dönemin değişmekte olan eğlence kültürünü görünür kılmaktadır. Çalışmada Eylemlerimiz adlı eseri biçimsel ve anlamsal özellikleriyle, özellikle de toplumsal, kültürel göstergelere odaklanarak incelemek ve yorumlamak amaçlanmıştır. Bu bağlamda hem bilimsel hem de yaratıcı bir metin oluşturma beklentisi ile öncelikle, ilgili dönemin sanat çevresine, değişen kültürel olgulara değinilmiş, metinde kullanılacak inceleme yöntemleri belirtilmiş ve akabinde Eylemlerimiz adlı eser değerlendirilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Eylemlerimiz
• Cihat Burak
• Analiz
• Araştırıcı Sanat Eleştirisi
• Kültürel Simge

Analysis of The Painting “Our Actıons- Eylemlerimiz” in The Context of Cultural Signs

Öz

Cihat Burak is an important artist in the History of Turkish Painting Art, as he is an original and versatile artist. Burak's artistic productions have been positioned in the history of art with many independent terms and definitions such as social realism, fantasy, surrealism; and many branches of art such as ceramics, painting, and story. The artist's works, in which he uses social and cultural indicators together with his unique style, also allow us to witness the recent past. The painting “Eylemlerimiz (Our Actions)”, made in 1971, is one of the artworks of the artist that makes the entertainment culture of the period in which he lived visible. The aim of the study is to examine and interpret the work called Eylemlerimiz with its formal and semantic features, especially focusing on social and cultural indicators. In this context, with the expectation of creating a text that is both scientific and creative, first of all, the art environment of the relevant period and changing cultural phenomena are mentioned, the analysis methods to be used in the text are specified. Then, the relevant image was analyzed.

Anahtar Kelimeler

• Eylemlerimiz
• Cihat Burak
• Analysis
• Investigating Art Criticism
• Cultural Sign

Kaynakça

1. Arnheim, R.(2012). Görsel düşünme. (Çev. Rahmi Öğdül). İstanbul: Metis Yayınları.
2. Barrett, T (2020). Eleştiri. İstanbul: Hayalperest Yayınevi.
3. Başkan, S. (2014). Türk Resminde Yeni Eğilimler ve Kavramsallık Arayışları: 1960–1980. Zeitschrift für die Welt der Türken/Journal of World of Turks, 6(3), 99-114.
4. Boydaş, N. (2007). Sanat Eleştirisine Giriş. Ankara: Gündüz Eğitim ve Yayıncılık.
5. Burak, C. (1969). Türk Mimarisi “Restoran” Lokantasında. Mimarlık Dergisi, 74, Yıl 7.
6. Connor, S. (2015). Postmodernist Kültür. (Çev. Doğan Şahiner). İstanbul: YKY.
7. Çalıkoğlu L. (2007). “Cihat Burak Retrospektifi” Kataloğu. İstanbul: İstanbul Modern.
8. Eagleton, T. (2016). Kültür Yorumları. (Çev. Özge Çelik). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.

9. Erdentuğ, A. (1987). Yılbaşı Ağacı ve Noel Baba: Toplumumuzda Bir Kültürel Alıntı Örneği. BELLETEN, 51(200), 863-896.
10. Erinç, S. M. (2009). Resmin Eleştirisi Üzerine, Ankara: Ütopya Yayınevi.
11. Gottdıener, M. (2005). Postmodern Göstergeler (Çev. Erdal Cengiz). Ankara: İmge Kitabevi.
12. Gökhan, H. (2009). Semboller, Cilt 1. İstanbul: Dharma Yayınları.
13. Günay, V. D. & Parsa, A. F. & Sönmez Ö. (2012). Görsel göstergebilim: İmgenin anlamlandırılması. İstanbul: Es yayınları.
14. Gürbüz, G. C. (2024). Çağdaş Sanat Okumaları. Editör: Selda Mant Menay. Ankara: Akademisyen Yayınevi, 15-40.
15. Jensen, L. A.&Arnett, J. J.& McKenzie, J. (2011). Globalization and Cultural İdentity, Springer New York, 285-301.
16. Kahraman, H. B. (2007). Kitle Kültürü Kitlelerin Afyonu. İstanbul: Agora Kitaplığı.
17. Karaca, G. (2017). Yerellik ve Gelenekten Beslenen Evrensel-Çağdaş Sanat Anlayışı. İnönü Üniversitesi Kültür ve Sanat Dergisi, 3(2), 40-49.
18. Kristeva, J. (2007). Ruhun Yeni Hastalıkları (Çev. Tutal, N). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
19. Kuban D. (1969). Cihat Burak ya da Kişisel Yaşantının Sihri. Mimarlık Dergisi, 74, Yıl 7, Sayı 12.
20. Rifat, M. (2009). Göstergebilimin Abc’si. İstanbul: Say Yayınları.
21. Rifat, M. (2011). Homo Semioticus ve Genel Göstergebilim Sorunları. Yapı Kredi Yayınları.
22. Salderay, B.& Çıracıoğlu, Y. (2020). At Simgesinin Anlamı ve Süleyman Saim Tekcan Resimlerindeki Yansımaları. Sanat ve Tasarım Dergisi, (26), 101-114.
23. Taburoğlu, Ö. (2013). Resim, Söz ve Yazı, İmge Yaratmanın ve Bozmanın Yolları (1. baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
24. Turan, M. E.& Geçen, F. (2022). Kültürel Etkileşimin Sanatçı Yapıtlarına Etkileşim Örnekleri Ve Henri Matisse Örneklemi. Sanat ve Kültür Dergisi, Cilt/Volume 6 Sayı/Issue 2, 231-247.
25. Ulusoy, Ş. G., & İlhan, Ç. K. (2021). Toplumsal Değişim Bağlamında Arabesk Kültür ve Medya. Uluslararası Medeniyet Çalışmaları Dergisi, 6(2), 190-200.
26. Üner P. & Çalıkoğlu L. (2008). Cihat Burak Retrospektifi Üzerine Söyleşi. Sanat Dünyamız Dergisi, Sayı 106. İstanbul: YKY.