Latife Tekin’in Para Gürültüsü Romanında Dijital Kapitalizmin Yansımaları

Öz

Yirmi birinci yüzyıl kapitalizmi, klasik sanayi kapitalizminin üretim merkezli örgütlenmesini aşarak iletişim teknolojileri, veri dolaşımı, finansallaşma ve dijital görünürlük ağları üzerinden işleyen yeni bir tarihsel evreye girmiştir. Bu dönüşüm, yalnızca ekonomik ilişkileri değil; zaman deneyimini, toplumsal bağları, bedensel algıyı ve öznenin kendilik duygusunu da yeniden yapılandırmaktadır. Latife Tekin’in Para Gürültüsü romanı, bu tarihsel kırılmanın edebî anatomisini sunan metinlerden biri olarak okunabilir. Bu çalışma, Para Gürültüsü romanını Christian Fuchs’un dijital kapitalizm ve dijital emek çözümlemeleri ile Jonathan Crary’nin internet kompleksi ve 7/24 kapitalizm eleştirileri bağlamında incelemektedir. Makalenin temel iddiası, romanın dijital kapitalizmi yalnızca finansal spekülasyonun ya da sosyal medya kültürünün temsili olarak değil; hafızayı, aile ilişkilerini, duygulanımı ve öznel deneyimi dönüştüren bütüncül bir iktidar rejimi olarak kurduğudur. Kikobaki, Beyzâna, İnciSuel, CoinIşığı, Bakaçyo ve AnalystAbi gibi figürler, dijital kapitalizmin farklı özne konumlarını temsil eder. Coin yayınları, takipçi kitlesi, çevrimiçi görünürlük savaşları ve çağdaş kapitalizmin ekonomi mantığı arasındaki bağlar görünür kılınır. Romanın dünyasında para, maddi gerçekliğin karşılığı olan bir değişim aracı olmaktan çıkarak gürültüye, dolaşıma, sezgiye ve kehanete dönüşmüştür. Bu bağlamda yazar romanda, para ve dijital yatırım kültürünü yalnızca ekonomik faaliyetler olarak temsil etmez; arzunun, korkunun, inanç biçimlerinin ve gündelik hayatın şekillendirilmesinde belirleyici olan ontolojik kuvvetler hâline getirir.

Anahtar Kelimeler

• Yeni Türk Edebiyatı
• Latife Tekin
• Para Gürültüsü
• dijital kapitalizm
• dijital emek
• dijital finansallaşma

Reflections of Digital Capitalism in Latife Tekin’s Novel Para Gürültüsü

Öz

Twenty-first-century capitalism has entered a new historical phase that transcends the production-centered organization of classical industrial capitalism and operates through communication technologies, data circulation, financialization, and networks of digital visibility. This transformation reshapes not only economic relations but also the experience of time, social bonds, bodily perception, and the subject’s sense of self. Latife Tekin’s Para Gürültüsü may be read as one of the literary texts that offers an anatomy of this historical rupture. This study examines Para Gürültüsü within the framework of Christian Fuchs’s analyses of digital capitalism and digital labor, alongside Jonathan Crary’s critiques of the internet complex and 24/7 capitalism. The central argument of the article is that the novel constructs digital capitalism not merely as a representation of financial speculation or social media culture but as a comprehensive regime of power that transforms memory, family relations, affect, and subjective experience. Characters such as Kikobaki, Beyzâna, İnciSuel, CoinIşığı, Bakaçyo, and AnalystAbi embody different subject positions within digital capitalism. Coin broadcasts, follower communities, online struggles for visibility, and contemporary capitalism render visible the connections between digital media practices and the logic of the contemporary economy. Within the world of the novel, money ceases to function as a medium of exchange corresponding to material reality; instead, it is transformed into noise, circulation, intuition, and prophecy. In this context, the author represents money and digital investment culture not merely as economic activities but as ontological forces that play a decisive role in shaping desire, fear, systems of belief, and everyday life.

Anahtar Kelimeler

• New Turkish Literature
• Latife Tekin
• Para Gürültüsü
• digital capitalism
• digital labor
• digital financialization

Kaynakça

1. Balık, M. (2011). Latife Tekin'in romancılığı. (Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü: Ankara.
2. Crary, J. (2015). 7/24: Geç Kapitalizm ve Uykuların Sonu. İstanbul: Metis Yayınları.
3. Crary, J. (2023). Yeryüzü Yakılıp Yıkılırken Dijital Çağdan Kapitalizm Sonrası Dünyaya. İstanbul: Metis Yayınları.
4. Debord, G. (1996). Gösteri Toplumu ve Yorumlar. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
5. Fidan, F. Z. (2013). Latife Tekin’in eserlerinde yoksulluğun farklı görünümleri. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(1), 500-511. https://izlik.org/JA65AA47SK
6. Fuchs, C. ( 2021). Dijital Kapitalizm Çağında Marx’ı Yeniden Okumak. İstanbul: NotaBene Yayınları.
7. Fügan, S., & Kars Tayanç, N. (2019). Parasosyal ili̇şki̇: kavramsal bi̇r çerçeve. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 2019(48), 257-277. https://izlik.org/JA64DX68MR
8. Karabulut, M., & Özpolat, H. (2018). Latife Tekin’in “Buzdan Kılıçlar” romanı üzerine bir tahlil denemesi. Edebi Eleştiri Dergisi, 2(2), 146-159. https://doi.org/10.31465/eeder.441379

9. Marx, K. (2011). Kapital 1. İstanbul: Yordam Kitap.
10. Tekin, L. (2018). Buzdan Kılıçlar. İstanbul: Can Yayınları.
11. Tekin, L. (2019). Muinar. İstanbul: Can Yayınları.
12. Tekin, L. (2026). Para Gürültüsü. İstanbul: Can Yayınları.