Sabri Esat’ın Şiirinin Atar ve Toplardamarları

Öz

Edebiyat ve tıp arasındaki ilişki çoğunlukla edebî metinlerde fizyolojik rahatsızlıkların ne derece yer bulduğu ve nasıl işlendiği üzerinden kurulur. Bununla birlikte mesleği hekimlik olan yazar ve şairlerin eserleri de zaman zaman tıbbî dikkatlerini ne amaçla ve hangi ölçüde yansıttıkları açısından ele alınmaktadır. Yedi Meşalecilerin önde gelen isimlerinden Sabri Esat [Siyavuşgil]’ın kısa soluklu şairliğinden sonra psikoloji alanında ilerlediği hatta İstanbul Üniversitesi’nde profesör unvanıyla ders verdiği bilinmektedir. Psikoloji her ne kadar doğrudan doğruya tıbbın bir parçası sayılmasa da onunla en sıkı ilişki içinde olan kültür bilimlerindendir. Yedi Meşalecilerin görüşlerini yansıtmakla beraber kendine has bir imaj dünyası da kuran Sabri Esat’ın, şiirlerine yön veren temel unsurlardan birinin psikolojik izlenimler olduğu ve bu izlenimlerin zaman zaman tıbbî terimler ve durumlarla ifade edildiği düşünülmektedir. Bu çalışmada, şiir yazmayı bıraktıktan sonra çeşitli kültürel meseleler üzerine yazmaya devam eden Sabri Esat’ın ilgili şiirleri, yazarın Yedi Meşale, Odalar ve Sofalar kitaplarından ve Meşale başta olmak üzere faaliyeti dönemindeki bazı süreli yayınlardan hareketle incelenecek; psikolojiyle olan ilişkisinden kaynaklandığı düşünülen dikkatlerle metinlerinde yer alan birtakım tıbbî terim, kavram ve durumların edebî metni kurmadaki işlev ve çağrışım değerleri üzerinde durulacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Sabri Esat Siyavuşgil
• Yedi Meşale
• Meşale
• Psikoloji
• Edebiyat ve Tıp

Arteries and Veins of Sabri Esat’s Poetry

Öz

The relationship between literature and medicine is mostly based on the extent to which physiological disorders take place in literary texts and how they are handled. In addition, the works of writers and poets whose profession is medicine can also be discussed in terms of how much they reflect their medical attention from time to time. It is known that Sabri Esat [Siyavuşgil], one of the leading names of the Yedi Meşaleciler, advanced in the field of psychology after his short-term poetry and even gave lectures as a psychology professor at Istanbul University. Although psychology is not directly a part of medicine, it can be considered as one of the cultural sciences that is most closely related to it. It is thought that one of the basic elements that directs the poems of Sabri Esat, who has created a unique image world while reflecting the views of the Yedi Meşaleciler, is psychological impressions and these impressions are sometimes expressed in medical terms and situations. In this study, Sabri Esat, who continued to write on various cultural issues after he stopped writing poetry, will be examined based on the author's books Yedi Meşale, Odalar ve Sofalar and some periodicals like Meşale during his activity period; with the attention that is thought to come from psychology, the function and connotation values of some medical terms, concepts and situations in the literary text constructing the will be emphasized.

Anahtar Kelimeler

• Sabri Esat Siyavuşgil
• Yedi Meşale
• Meşale
• psychology
• literature and medicine

Kaynakça

1. Çalmaz, Fatih (2013). Cumhuriyet’in kurucular kuşağından bir aydın: Sabri Esat Siyavuşgil. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
2. Doğan, Mehmet Can (2008). Türkiye’de şiir dergileri şairler mezarlığı (1909-2008). Hayal Yayınları.
3. Evrim, Selmin (1968). Hocam Sabri Esat Siyavuşgil ve onun iç dramı, Psikoloji Çalışmaları, (7), 6-10.
4. Fedai, Özlem (2009). Ziya Osman Saba ve Sabri Esat Siyavuşgil’in şiirlerinde aidiyet duygusu ve mekân düşüncesi. Turkish Studies, (4/8), 1229-1252.
5. Kaplan, Mehmet (1988). Şiir tahlilleri 2 – Cumhuriyet devri Türk şiiri. Dergâh Yayınları.
6. Kurt, Mustafa & Apaydın, Dinçer (2013). Meş’ale dergisi (1928). Kurgan Edebiyat.
7. [Moralı], Rıfat Ahmet & H. Süruri vd. (1931). Yediveren. İtimat Matbaası.
8. Necatigil, Behçet (1968). Bendeki Sabri Esat. Varlık, (728), 4.

9. [Siyavuşgil], Sabri Esat (1928). Maslûb. Meş’ale, (1), 7.
10. [Siyavuşgil], Sabri Esat & [Nayır] Yaşar Nabi, vd. (1928). Yedi Meş’ale. Muallim Ahmet Halit Kitaphanesi.
11. [Siyavuşgil], Sabri Esat (1929). Deniz Tutması. Servet-i Fünûn-Uyanış, (1690-5), 71.
12. [Siyavuşgil], Sabri Esat (1931). Şiryanlar ve Veritler. Muhit, (30), 7.
13. [Siyavuşgil], Sabri Esat (1933). Odalar ve sofalar. Muallim Ahmet Halit Kitaphanesi.
14. Siyavuşgil, Sabri Esat (1940). Folklor ve edebiyat. Psikoloji ve Terbiye Bahisleri. Bürhaneddin Matbaası.
15. Siyavuşgil, Sabri Esat (1949). Psikoloji ve edebiyat I. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, C. 3, (3-4), 449-476.