Yıl 2017, Cilt 1 , Sayı 1, Sayfalar 15 - 22 2017-12-31

Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi

Zeliha Öztürk [1]


Halide Edip, döneminin medeniyeti ve onun problemleri üzerine düşünmüş ve çok sayıda eser üretmiş bir yazardır. Osmanlı Devleti’nin yeni bir medeniyetin eşiğinde hangi medeniyete dâhil olması ve nasıl bir medeniyet yaratması gerektiğine dair soru ve sorunlar birçok aydın gibi Halide Edip’in de üzerinde sık sık durduğu konulardandır. Halide Edip, yazar bir kadın olarak bu medeniyet mevzusunda kadın kahramanlarına önemli görevler yüklemiş ve yeni medeniyeti onlar üzerinden anlatmayı denemiştir. Halide Edip 1910 yılında yayımlanan romanı Seviyye Talip’te de bir medeniyet krizinden yola çıkmıştır. Batıda aldığı eğitimin karşılığını yerli medeniyette bulmaya çalışan Fahir’in bu arayışları hayatına dâhil olan kadınlar üzerinden anlatılır. Bu arayışlar aynı zamanda eski bir medeniyetten çıkmak üzere olan devletin yeni medeniyet arayışına paralellik gösteren bir çizgide ilerler. Halide Edip kahramanı Fahir’in önderliğinde romanın üç kadın karakteri üzerinden yeni ve eski medeniyetin imkânlarını sorgular. Yerli, Batılılaşmış ve Batılı olan bu kadınlar, toplumsal gelgitlerin, bunalımların, sorunların hem kaynağı hem de çözümü olarak görülür.

            Bu bildiride medeniyet problemlerine çözüm arayan bir aydın olarak Halide Edip’in Seviyye Talip adlı romanı, kadın ve medeniyet arasındaki ilişki üzerinden irdelenerek, dönemin medeniyet krizinin ve çözüm önerilerinin kadın kahramanlar ile ilişkisine açıklık getirilmesi amaçlanmaktadır.

Halide Edib Adıvar, kadın, medeniyet
  • Adıvar, Halide Edib (1973). Seviyye Talip. İstanbul: Atlas Kitabevi.
  • Adıvar, Halide Edib (2005). Mor Salkımlı Ev. İstanbul: Özgür Yayınları.
  • Adak, Hülya (2009). “Otobiyografik Benliğin Çok-Karakterliği: Halide Edib’in İlk Romanlarında Toplumsal Cinsiyet”. Kadınlar Dile Düşünce. İstanbul: İletişim Yayınları.161-178.
  • Aksoy, Nazan (2009). Kurgulanmış Benlikler-Otobiyografi, Kadın, Cumhuriyet. İletişim Yayınları: İstanbul.
  • Aksoy, Nazan (2012). “Halide Edip Adıvar’ın Seviyye Talip’inde Kadın Kimliğinde”. Türk Edebiyatına Eleştirel Bir Bakış-Berna Moran’a Armağan. İstanbul: İletişim Yayınları. 37-45.
  • Aytemiz Uygun, Beyhan (2001). Halide Edib Adıvar ve Feminist Yazın. Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Bilkent Üniversitesi.
  • Çalışlar, İpek (2010). Halide Edib - Biyografisine Sığmayan Kadın. İstanbul: Everest Yayınları.
  • Durakbaşa, Ayşe (2000). Halide Edib - Türk Modernleşmesi ve Feminizm. İstanbul: İletişim Yayınları.
  • Enginün, İnci (1989). Halide Edib Adıvar. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
  • Enginün, İnci (2007a). Halide Edib Adıvar’ın Eserlerinde Doğu Batı Meselesi. İstanbul: Dergâh Yayınları.
  • Enginün, İnci (2007b). “Türk Kadın Yazarları”, Yeni Türk Edebiyatı Araştırmaları. İstanbul: Dergâh Yayınları. 263-276.
  • Esen, Nükhet (2012). “Seviyye Talip’te Kadın Yazarın Sesi”. Modern Türk Edebiyatı Üzerine Okumalar. İstanbul: İletişim Yayınları. 163-169.
  • Moran, Berna (1987). “Sinekli Bakkal”, Türk Edebiyatına Eleştirel Bir Bakış I. İstanbul: İletişim Yayınları, l89-103.
  • Özkök, Seher (2011). “Halide Edib’in İlk Dönem Romanlarında Meşrutiyet Kadını”. Prof.Dr.Mine Mengi Adına Türkoloji Sempozyumu. Adana. 373-389.
  • Şahin, Veysel (2014). Bilge Kadının Aynadaki Yüzü Halide Edip Adıvar’ın Romanlarında Yapı ve İzlek. Ankara: Akçağ Yayınları.
  • Uğurcan, S. (2012). “Osmanlı Türk Romanında Kadın Tipleri (1870-1923)”. Edebiyatımız II Yazarlar, Meseleler. İstanbul: Dergâh Yayınları. 223-232.
  • Uysal, Zeynep (2006). “Bir Toplum Projesinin Peşinde Halide Edip Adıvar”, Doğu Batı Dergisi 35 (1): 87-109.
Konular Edebiyat
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Yazar: Zeliha Öztürk
Ülke: Turkey


Tarihler

Başvuru Tarihi : 19 Aralık 2017
Kabul Tarihi : 26 Aralık 2017
Yayımlanma Tarihi : 31 Aralık 2017

Bibtex @konferans bildirisi { akaded368495, journal = {Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi}, issn = {2618-6349}, eissn = {2618-6349}, address = {adeddergi@gmail.com}, publisher = {Mehmet ÖZDEMİR}, year = {2017}, volume = {1}, pages = {15 - 22}, doi = {10.34083/akaded.368495}, title = {Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi}, key = {cite}, author = {Öztürk, Zeliha} }
APA Öztürk, Z . (2017). Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi . Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi , 1 (1) , 15-22 . DOI: 10.34083/akaded.368495
MLA Öztürk, Z . "Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi" . Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi 1 (2017 ): 15-22 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/akaded/issue/33275/368495>
Chicago Öztürk, Z . "Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi". Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi 1 (2017 ): 15-22
RIS TY - JOUR T1 - Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi AU - Zeliha Öztürk Y1 - 2017 PY - 2017 N1 - doi: 10.34083/akaded.368495 DO - 10.34083/akaded.368495 T2 - Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 15 EP - 22 VL - 1 IS - 1 SN - 2618-6349-2618-6349 M3 - doi: 10.34083/akaded.368495 UR - https://doi.org/10.34083/akaded.368495 Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi %A Zeliha Öztürk %T Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi %D 2017 %J Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi %P 2618-6349-2618-6349 %V 1 %N 1 %R doi: 10.34083/akaded.368495 %U 10.34083/akaded.368495
ISNAD Öztürk, Zeliha . "Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi". Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi 1 / 1 (Aralık 2017): 15-22 . https://doi.org/10.34083/akaded.368495
AMA Öztürk Z . Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi. ADED. 2017; 1(1): 15-22.
Vancouver Öztürk Z . Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi. Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi. 2017; 1(1): 15-22.
IEEE Z. Öztürk , "Halide Edip Adıvar’ın "Seviyye Talip" Adlı Eserinde Kadın ve Medeniyet İlişkisi", Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi, c. 1, sayı. 1, ss. 15-22, Ara. 2017, doi:10.34083/akaded.368495