EN
TR
Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi
Öz
Mimari süslemelerde mozaiklerin kullanılması erken dönemlerden itibaren görülen genel bir uygulamadır. Mozaik üretimi için kullanılan elementler, farklı tiplerdeki mozaiklerin evrimsel aşamaları ile paralel ilerler. Bu evrimsel sürecin dönüm noktası MÖ. 3. yüzyılda, tasarımı 0.5 – 1.5 cm. arasında değişen tessera şekilli küplerden oluşan cam mozaiklerin icadıdır. Çünkü resim sanatını yakından takip eden mozaiklerde, daha erken dönemlerde kullanılan pişmiş toprak ve çakıl öncüller, Hellenistik toplumun artan detay, renk ve komplike tasarım çeşitliliği arzusunu tatmin edememiştir. Ancak aynı dönem renk kısıtlılığı probleminin cam mozaiklerle kalkmasıyla mimari ögelerden obje süslemeye kadar geniş bir kullanım yelpazesinde yeni açılımlar söz konusu olmuştur. Tasvir sanatı bakımından da camın kendine has avantajlarının uygulanmaya başlandığı bu dönem, özellikle Mısır’ın öncülüğünde gelişmiştir.
Burada sunulan çalışmada, kakma tekniği ile uygulanan mozaik cam plakaların erken örneklerinin, tasvir sanatı açısından kategorizasyonu çizilmeye çalışılacak, bu endüstri koluna yön veren Mısır’ın zanaat becerileri ile artistik ustalığı açısından konumu yorumlanırken Hellenistik coğrafyanın ve Roma dünyasının batı merkezlerine etkisi tartışılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdelhafez, A. (2024). Zoomorphic Seth with King Ramesses II : Egyptian Museum, Cairo JE 42993, Luxor International Journal of Archaeological Studies, Volume 7, Issue 2, 113-126.
- Ambridge, L. (2020). The University of Mishigan Museums of Art and Archaeology Bulletin, Vol. 16. Auth, S. H. (1999). “Mosaic Glass Mask Plaques and the Ancient Theatre” , Journal of Glass Studies (41), 51-72.
- Boschetti, C., Leonelli C., Corradi A. (2012), The Earliest Wall Mosaics and the Origin of Roman Glass in Italy : Archaeological Considerations for an Archeometric Study, Association Internationale pour l’Historie du Verre, Thessaloniki.
- Colonna, A. (2021). Religious Practice ans Cultural Construction of Animal Worship in Egypt from the Early Dynastic to the New Kingdom Ritual Forms, Material Display, Historical Development, Archaeopress.
- Cooney, J. D. (1960). “Glass Sculpture in Ancient Egpt”, Journal of Glass Studies (20), 9-33.
- Dijkstra, Jitse H. F. (2002). “Horus on his Throne, The Holy Falcon of Philae in His Demonic Cage”, Göttinger Miszellen (189), 7-10.
- Edwards, S. (1995). The Symbolism of the Eye of Horus in the Pyrimad Texts, Research Project fort he degree of PhD, University College of Swansea.
- Evans, L. (2012). “Bird Behavior in Ancient Egyptian Art”, Between Heaven and Earth :Birds in Ancient Egypt, Oriental Institute Museum Publications (35), 91-98.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sosyoloji (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
31 Ekim 2025
Gönderilme Tarihi
10 Temmuz 2025
Kabul Tarihi
28 Ağustos 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 10 Sayı: 20
APA
Çakmaklı, Ö. D. (2025). Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi, 10(20), 206-216. https://izlik.org/JA75JX95DS
AMA
1.Çakmaklı ÖD. Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi. AKAR. 2025;10(20):206-216. https://izlik.org/JA75JX95DS
Chicago
Çakmaklı, Ömür Dünya. 2025. “Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi”. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi 10 (20): 206-16. https://izlik.org/JA75JX95DS.
EndNote
Çakmaklı ÖD (01 Ekim 2025) Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi 10 20 206–216.
IEEE
[1]Ö. D. Çakmaklı, “Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi”, AKAR, c. 10, sy 20, ss. 206–216, Eki. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA75JX95DS
ISNAD
Çakmaklı, Ömür Dünya. “Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi”. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi 10/20 (01 Ekim 2025): 206-216. https://izlik.org/JA75JX95DS.
JAMA
1.Çakmaklı ÖD. Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi. AKAR. 2025;10:206–216.
MLA
Çakmaklı, Ömür Dünya. “Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi”. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi, c. 10, sy 20, Ekim 2025, ss. 206-1, https://izlik.org/JA75JX95DS.
Vancouver
1.Ömür Dünya Çakmaklı. Sanat mı, Zanaat mı? Hellenistik ve Erken Roma Dönemi Mozaik Cam Plakalar ve Mısır Etkisi. AKAR [Internet]. 01 Ekim 2025;10(20):206-1. Erişim adresi: https://izlik.org/JA75JX95DS