Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz
Öz
Tüketim insanlık tarihinin tüm dönemlerinde çeşitli yapılarda meydana gelmiş ve sürekli olarak dönüşüm halinde olan bir olgudur. Dünya tarihinde yaşanmış olaylar (sanayi devrimi, savaşlar, salgınlar vb.), kapitalizmin yükselişi, teknolojik gelişmeler (internet, akıllı cihazlar, telefon, bilgisayar) toplumların yapısını değiştirmiştir. Toplumların yapısının değişmesiyle birlikte tüketim alışkanlıkları ve tüketici davranışları da değişime uğramıştır. Bu bağlamda modern zamanın tüketim alışkanlıkları, geleneksel topluma göre farklılık göstermektedir. Modern öncesi toplumlarda tüketim genellikle zorunlu ve gerekli ihtiyaçların karşılanmasına yönelik faydacı bir tüketim olarak gözükmektedir. Modern dönemde tüketim ise gerçek ihtiyaçların yanı sıra sembolik tüketim, gösterişçi tüketim, haz alma, bir imaj elde etme veya statü oluşturma gibi soyut ihtiyaçlara yöneliktir. Modern dönem tüketim davranışlarından olan gösterişçi tüketim gösteriye dayalı bir olgudur. Günümüzde ise sosyal medya bu gösteri alanlarına elverişli bir ortam oluşturmuştur. Çalışmada bir sosyal medya uygulaması olan Instagram’ın gösterişçi tüketime olan etkisi ve Influencer’ların gösterişçi tüketim ögelerini ne sıklıkla kullandığı ve bu ögelerin neler olduğunun saptanması amaçlanmıştır. Bu bağlamda çalışma kapsamında beş Instagram Influencer’ının fotoğrafı gösterişçi tüketim perspektifinden göstergebilim yöntemiyle analiz edilmiştir. Elde edilen analiz sonucunda sosyal medyanın gösteriş tüketiminde önemli bir etkisinin olduğu sonucuna varılmıştır. Instagram Influencer’larının da gösterişçi tüketimde önemli rol oynadığı ve tüketicileri gösterişçi tüketime yönlendirdikleri tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 2020 Dünya İnternet, Sosyal Medya ve Mobil Kullanım İstatistikleri. https://dijilopedi.com/2020-dunya-internet-sosyal-medya-ve-mobil-kullanim istatistikleri/, Erişim Tarihi: 25 Mayıs 2020.
- 2020 Türkiye İnternet Kullanımı ve Sosyal Medya İstatistikleri. https://dijilopedi.com/2020-turkiye-internet-kullanimi-ve-sosyal-medya istatistikleri/, Erişim Tarihi:25 Mayıs 2020.
- Barthes, Roland (1979) Göstergebilim İlkeleri, Çev. Berke Vardar - Mehmet Rifat. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
- Baudrillard, Jean (2014) Nesneler Sistemi, Çev. Oğuz Adanır - Aslı Kara Mollaoğlu. İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi.
- Bauman, Zygmunt (1999) Çalışma, Tüketicilik ve Yeni Yoksullar, Çev. Ümit Öktem. İstanbul: Sarmal Yayınları.
- Bocock, Robert (2009) Tüketim, Çev. İrem Kutluk. Ankara: Dost Kitabevi.
- Chaudhuri, Roy H. (2006) Of Diamonds and Desires: Understanding Conspicuous Consumption From A Contemporary Marketing Perspective. Academy Of Marketing Science Review, 11 (11) : 1-18.
- Çakır, Mukadder (2013) Sosyal Medya ve Gösteri. Sosyal Medya Araştırmaları 1, Ed. Ali Büyükaslan ve Ali M. Kırık, ss. 11-68. Konya: Çizgi Kitabevi Yayınları.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İletişim ve Medya Çalışmaları
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Ekim 2021
Gönderilme Tarihi
3 Mart 2021
Kabul Tarihi
10 Ekim 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 6 Sayı: 12
APA
Ünlü, S., & Filan, M. (2021). Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi, 6(12), 39-55. https://izlik.org/JA78YK92EC
AMA
1.Ünlü S, Filan M. Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz. AKAR. 2021;6(12):39-55. https://izlik.org/JA78YK92EC
Chicago
Ünlü, Simge, ve Muhammet Filan. 2021. “Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz”. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi 6 (12): 39-55. https://izlik.org/JA78YK92EC.
EndNote
Ünlü S, Filan M (01 Ekim 2021) Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi 6 12 39–55.
IEEE
[1]S. Ünlü ve M. Filan, “Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz”, AKAR, c. 6, sy 12, ss. 39–55, Eki. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA78YK92EC
ISNAD
Ünlü, Simge - Filan, Muhammet. “Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz”. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi 6/12 (01 Ekim 2021): 39-55. https://izlik.org/JA78YK92EC.
JAMA
1.Ünlü S, Filan M. Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz. AKAR. 2021;6:39–55.
MLA
Ünlü, Simge, ve Muhammet Filan. “Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz”. Abant Kültürel Araştırmalar Dergisi, c. 6, sy 12, Ekim 2021, ss. 39-55, https://izlik.org/JA78YK92EC.
Vancouver
1.Simge Ünlü, Muhammet Filan. Veblen’in gösterişçi tüketim kavramı çerçevesinde sosyal medya: Instagram influencer’ları üzerine bir analiz. AKAR [Internet]. 01 Ekim 2021;6(12):39-55. Erişim adresi: https://izlik.org/JA78YK92EC