Üç Farklı İlde Diş Hekimliği Fakültelerine Başvuran Çocuklarda Antibiyotik Kullanımı ile İlgili Ebeveyn Tutumlarının Araştırılması

Öz

Amaç: Akılcı ilaç kullanımı konusundaki veli tutumu, çocuk ve toplum sağlığı üzerinde önemli etkiler oluşturmaktadır. Çalışmada ebeveynlerin, çocuklarının ilaç kullanımı konusundaki tutumlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Atatürk Üniversitesi, Akdeniz Üniversitesi ve Adnan Menderes Üniversitesi diş hekimliği fakültelerine başvuran çocuk hastaların ebeveynleri arasından, sözlü onam alınarak çalışmaya katılmak isteyenler seçilmiş ve anket çalışması uygulanmıştır. Verilerin toplandığı anket çalışması, içerisinde ebeveynlerin sosyal-ekonomik durumu, çocuğunun sistemik ve ilaç kullanım durumunu ve ebeveynin çeşitli ilaç kullanımı durumlarındaki tutumlarını belirleyen 29 adet soru ile yapılmıştır.Bulgular: Çalışmada 200 kadın 100 erkek ebeveyn bulunmaktadır. Bu kişilerin 128 tanesi ilk-orta öğrenim mezunu iken 96 tanesi lise mezunudur. Çalışmaya katılan ebeveynlerin yaş ortalaması 38,81±5,86’dır. Ebeveynlerin 104 tanesi %34,7 soğuk algınlığı ve grip durumlarında çocuğuna antibiyotik kullandırırken, 196 tanesi %65,3 soğuk algınlığı ve grip durumlarında çocuğuna antibiyotik kullandırtmamaktadır. ‘Çocuğunuza antibiyotik kullandırırken endişe duyduğunuz konular var mı?’ sorusunu 179 kişi %60 ‘evet’ olarak 121 kişi %40 ‘hayır’ olarak cevaplamıştır. Çalışmaya katılan ebeveynlerden 44 tanesi %14,6 diş hekimi çocuğuna ilaç yazmadığında muayenenin veya tedavinin eksik olduğunu düşünmekte iken ebeveynlerin 25 tanesi %8,3 diş hekimi çocuğunun tedavilerine antibiyotik tedavisi uygulamadan başlarsa, tedavinin eksik başladığını düşünmektedir.Sonuç: Katılımcı ebeveynlerin ilaç kullanımı konusundaki bazı tutumlarında yanlışlar bulunduğu ve bu konularda bilinçlendirilmeleri gerektiği belirlenmiştir

Anahtar Kelimeler

• İlaç kullanımını değerlendirme, Ebeveyn davranışı, Antibiyotikler

Study of Parental Attitudes Related to the Use of Antibiotics in Children Referred to Dentistry Faculties in Three Different Cities

Abstract

Objective: Parental attitudes about rational drug use have significant effects on children and community health. In this study, it was aimed to evaluate the attitudes of parents about their children's drug use.Material and Methods: Participants were chosen from parents of pediatric patients referred to the dentistry faculty of Ataturk University, Akdeniz University and Adnan Menderes University and the questionnaire study was administered to those volunteering to participate in the study. A survey of the data was conducted using 29 questions that determined the parent's socio-economic status, the child's systemic and drug use status, and the attitudes of the parent in various drug use cases. Results: There were 200 female and 100 male parents in the study. 128 of the participants were primary and secondary school graduates, while 96 were high school graduates. The average age of the parents participating in the study was 38.81±5.86 years. While 104 34.7% of the parents used antibiotics for their children during a cold or flu, 196 65.3% did not use antibiotics in these cases. When we asked 'Do you have any concerns about using antibiotics for your child?' 179 parents 60% answered 'yes' and 121 40% answered 'no'. 44 14.6% of the parents who participated in the study believed that the examination or treatment was incomplete when the dentist did not prescribe medication, and 25 8.3% of the parents believed that the treatment began in an incomplete manner if the dentist started the treatment without an antibiotic prescription.Conclusion: It was determined that the participating parents had some incorrect beliefs about drug use and should be informed of these issues

Keywords

• Drug utilization review, Paternal behavior, Antibiotics

Kaynakça

1. World Health Organization. The Rational Use of Drugs. World Health Organization Report of the Conference of Experts. Nairobi, 1987 (http://apps.who.int/ medicinedocs/documents/s17054e/s17054e.pdf)
2. World Health Organization. Antimicrobial resistance: A threat to global health security. Rational use of medicines by prescribers and patients: A, 58, 2005.
3. Aydın B, Gelal A. Akılcı İlaç kullanımı: Yaygınlaştırılması ve Tıp Eğitiminin rolü. DEÜ Tıp Fak Derg 2012; 26(1):57- 63.
4. Bayram N, Günay İ, Apa H, Gülfidan G, Yamacı S, Kutlu A, Öztürk EA, Ural H, Devrim F, Devrim İ, Ünal N. Evaluation of the factors affecting the attitudes of the parents towards to use of antibiotics. J Petiatr Inf 2013; 7(10):57-60.
5. Agarwal S, Yewale V, Dharmapalan D. Antibiotics use and misuse in children: A knowledge, attitude and practice survey of parents in India. J Clin Diagn Res 2015; 9(11):21-4.
6. Bagshaw SM, Kellner JD. Beliefs and behaviours of parents regarding antibiotic use by children. Canadian Journal of Infectious Diseases and Medical Microbiology. 2001;2(12):93-7.
7. Levy S. Antibiotic Paradox: How Miracle Drugs are Destroying the Miracle. New York: Plenum, 1992.
8. Toklu H, Dülger G. Akılcı ilaç kullanımı ve eczacının rolü. Marmara Eczacılık Dergisi 2011; 15:89-93.

9. Uzun S, Arslan F. İlaç uygulama hataları. Türkiye Klinikleri Tıp Bilimleri Dergisi 2008; 28:217-22.
10. Cantarero-Arevalo L, Hallas MP, Kaae S. Parental knowledge of antibiotic use in children with respiratory infections: A systematic review. Int J Pharm Pract 2017; 25(1):31-49.
11. Aydın M, Koyuncuoğlu C, Kılboz M, Akıcı A. Diş Hekimliğinde akılcı antibiyotik kullanımı. Turkiye Klinikleri J Dental Sci 2017; 1(23):33-47.
12. American Academy of Pediatric Dentistry. Guideline on Use of Antibiotic Therapy for Pediatric Dental Patients. AAPD 2014; (4):289-91.
13. Kenesarı C, Özçakar N. Annelerin çocuklarında antibiyotik kullanımına ilişkin yaklaşımları: Kısa bilgilendirme ne kadar etkili? Türk Aile Hek Derg 2016; 1(20):16-22.
14. Barbosa T, Levy S. The impact of antibiotic use on resistance development and persistence. Drug Resistance Updates 2000; 5(3):303-11.
15. Ling Oh A, Hassali MA, Al-Haddad MS, Syed Sulaiman SA, Shafie AA, Awaisu A. Public knowledge and attitudes towards antibiotic usage: A cross-sectional study among the general public in the state of Penang, Malaysia. J Infect Dev Ctries 2011; 5(5):338-47.
16. Ekenler Ş, Koçoğlu D. Bireylerin akılcı ilaç kullanımıyla ilgili bilgi ve uygulamaları. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2016; 3(3):44-55.
17. Chan G, Tang S. Parental knowledge, attitudes and antibiotic use for acute upper respiratory tract infection in children attending a primary healthcare clinic in Malaysia. Singapore Med J 2006; 4(47):266-70.
18. Woroń J, Porebski G, Kostka-Trabka E, Goszcz A. Irrational use of drugs as a source of drug - induced diseases. Med Wieku Rozwoj 2007; (11):87-91.
19. Köse E, Erdoğan N, Bedir N, Demirbaş M, İnci M, Karabel M, Tok Ş, Kibar FA, Ekerbiçer HS. Sakarya’nın taraklı ilçesindeki erişkinlerde akılcı ilaç kullanımı ile ilgili bazı bilgi ve tutumların incelenmesi. Sakarya Tıp Dergisi 2018; 8(1):80-9.
20. Gül S, Öztürk D, Yılmaz M, Uz-Gül E. Ankara halkının kendi kendine antibiyotik kullanımı hakkındaki bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi. Türkiye Hijyen ve Deneysel Biyoloji Dergisi 2014; 3(71):107-12.
21. Çöplü N. Antimikrobiyal direnç ve akılcı antimikrobiyal kullanımı. Kırıkkale Üniversitesi Bilimde Gelişmeler Derg 2012; 1(1):34-40.
22. Cherry W, Lee J, Shugars DA, White R Jr, Vann W Jr. Antibiotic use for treating dental infections in children: A survey of dentists′ prescribing practices. Journal of the American Dental Association 2012; 143(1):31-8.