Araştırma Makalesi

Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi

Cilt: 12 Sayı: 1 9 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi

Öz

Amaç: İmmünoterapi, kanser tedavisinde kullanım alanı gittikçe genişleyen ve daha sık tercih edilen bir tedavi seçeneği olarak ön plana çıkmaktadır. Bu yeni tedavi yöntemi, immün sistemin aktivasyonunu artırarak malignitelere karşı savunmayı güçlendirmektedir. Ancak, immün sistemin bu şekilde aktive edilmesi bazı immün yan etkilerin ve toksisitelerin görülmesine de yol açabilmektedir. Bu çalışmada, bir tür immün kontrol noktası inhibitörü (ICPI) olan nivolumab ile tedavi gören kanser hastalarında tedavi sürecinde gelişen akut böbrek hasarının insidansını, klinik özelliklerini ve olası risk faktörlerini retrospektif olarak incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Bu çalışmada, nivolumab ile tedavi gören kanser hastalarında akut böbrek hasarının (ABH) görülme sıklığını, risk faktörlerini ve klinik sonuçlarını değerlendirdik. Bu amaçla, retrospektif olarak nivolumab ile tedavi edilen kanser hastalarının tıbbi kayıtları incelendi. ABH gelişen hastalarda; tedavi süreleri, kullanılan ilaç türleri, böbrek fonksiyonlarındaki değişiklikler, ekstrarenal yan etki gelişimi değerlendirildi. Bulgular: Çalışmaya 143 hasta alındı. Bu hastaların 116’sı erkek, 27’si kadındı. Yirmi üç hastada ABH gelişti. Hiçbir hastaya böbrek biyopsisi yapılarak immün kontrol noktası inhibitörü ilişkili (ICPI) nefrotoksisite kanıtlanmamıştır. ABH gelişen hastaların %30,4’ünde kronik böbrek hastalığı (KBH), %30,4’ünde exitus gelişmiş, %39,2’si iyileşmiştir. Başlangıç nötrofil/lenfosit oranı ve trombosit/lenfosit oranı yüksek olması ve eozinofil düşük olması ile nivolumab sonrası ABH gelişimi arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Nivolumab tedavisi sırasında nonsteroidal antiinflamatuar ilaç (NSAİD), proton pompa inhibitörü (PPİ) veya antibiyotik kullanımının ABH gelişimi ile ilişkisi saptanmamıştır. Ekstrarenal yan etkiler, komorbid hastalıklar ve kanser türü ile ABH gelişimi arasında ilişki saptanmamıştır. Sonuç: ICPI'ler, kanser tedavisinde önemli bir yer tutmakla birlikte, nefrotoksisite gibi ciddi yan etkilere de yol açabilmektedir. Bu nedenle, nivolumab ile tedavi gören hastaların böbrek fonksiyonlarının yakından izlenmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışma, nivolumab tedavisi alan kanser hastalarında tedavi sürecinde gelişen akut böbrek hasarının insidansı, klinik özellikleri ve risk faktörlerine ilişkin bulgularıyla mevcut literatüre katkı sağlamayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. World Health Organization. Global Health Estimates 2016: disease burden by cause, age, sex, by country and by region, 2000–2016. Geneva: World Health Organization; 2018.
  2. Smith SM, Wachter K, Burris HA 3rd, Schilsky RL, George DJ, Peterson DE, Johnson ML, Markham MJ, Mileham KF, Beg MS, Bendell JC, Dreicer R, Keedy VL, Kimple RJ, Knoll MA, LoConte N, MacKay H, Meisel JL, Moynihan TJ, Mulrooney DA, Mulvey TM, Odenike O, Pennell NA, Reeder-Hayes K, Smith C, Sullivan RJ, Uzzo R. Clinical cancer advances 2021: ASCO's report on progress against cancer. J Clin Oncol. 2021;39:1165–84.
  3. Sadeghi Rad H, Monkman J, Warkiani ME, Ladwa R, O'Byrne K, Rezaei N, Kulasinghe A. Understanding the tumor microenvironment for effective immunotherapy. Med Res Rev. 2021;41:1474–98.
  4. Liebl MC, Hofmann TG. Identification of responders to immune checkpoint therapy: which biomarkers have the highest value? J Eur Acad Dermatol Venereol. 2019;33 Suppl 14:52–6.
  5. Alexander W. The checkpoint immunotherapy revolution. P T. 2016;41:185–91.
  6. Robert C, Schachter J, Long GV, Arance A, Grob JJ, Mortier L, Daud A, Carlino MS, McNeil C, Lotem M, Larkin J, Lorigan P, Neyns B, Blank CU, Hamid O, Mateus C, Shapira-Frommer R, Kosh M, Zhou H, Ibrahim N, Ebbinghaus S, Ribas A; KEYNOTE-006 investigators. Pembrolizumab versus ipilimumab in advanced melanoma. N Engl J Med. 2015;372:2521–32.
  7. Ascierto PA, Long GV, Robert C, Brady B, Dutriaux C, Di Giacomo AM, Mortier L, Hassel JC, Rutkowski P, McNeil C, Kalinka-Warzocha E, Savage KJ, Hernberg MM, Lebbé C, Charles J, Mihalcioiu C, Chiarion-Sileni V, Mauch C, Cognetti F, Ny L, Arance A, Svane IM, Schadendorf D, Gogas H, Saci A, Jiang Y, Rizzo J, Atkinson V. Survival outcomes in patients with previously untreated BRAF wild-type advanced melanoma treated with nivolumab therapy. JAMA Oncol. 2019;5:187–94.
  8. Robert C, Long GV, Brady B, Dutriaux C, Maio M, Mortier L, Hassel JC, Rutkowski P, McNeil C, Kalinka-Warzocha E, Savage KJ, Hernberg MM, Lebbé C, Charles J, Mihalcioiu C, Chiarion-Sileni V, Mauch C, Cognetti F, Arance A, Schmidt H, Schadendorf D, Gogas H, Lundgren-Eriksson L, Horak C, Sharkey B, Waxman IM, Atkinson V, Ascierto PA. Nivolumab in previously untreated melanoma without BRAF mutation. N Engl J Med. 2015;372:320–30.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İç Hastalıkları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

9 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

1 Ekim 2025

Kabul Tarihi

27 Mart 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Ateş, Ü. C., & Sarı, F. (2026). Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi. Akdeniz Tıp Dergisi, 12(1). https://doi.org/10.53394/akd.1795129
AMA
1.Ateş ÜC, Sarı F. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi. Akd Tıp D. 2026;12(1). doi:10.53394/akd.1795129
Chicago
Ateş, Üçler Can, ve Funda Sarı. 2026. “Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi”. Akdeniz Tıp Dergisi 12 (1). https://doi.org/10.53394/akd.1795129.
EndNote
Ateş ÜC, Sarı F (01 Haziran 2026) Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi. Akdeniz Tıp Dergisi 12 1
IEEE
[1]Ü. C. Ateş ve F. Sarı, “Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi”, Akd Tıp D, c. 12, sy 1, Haz. 2026, doi: 10.53394/akd.1795129.
ISNAD
Ateş, Üçler Can - Sarı, Funda. “Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi”. Akdeniz Tıp Dergisi 12/1 (01 Haziran 2026). https://doi.org/10.53394/akd.1795129.
JAMA
1.Ateş ÜC, Sarı F. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi. Akd Tıp D. 2026;12. doi:10.53394/akd.1795129.
MLA
Ateş, Üçler Can, ve Funda Sarı. “Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi”. Akdeniz Tıp Dergisi, c. 12, sy 1, Haziran 2026, doi:10.53394/akd.1795129.
Vancouver
1.Üçler Can Ateş, Funda Sarı. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde Nivolumab Tedavisi Uygulanmış Olan Hastalarda Akut Böbrek Hasarının Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi. Akd Tıp D. 01 Haziran 2026;12(1). doi:10.53394/akd.1795129