Araştırma Makalesi

Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği

Cilt: 9 Sayı: 1 1 Ocak 2023
PDF İndir
EN TR

Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği

Öz

Amaç: Bu metodolojik çalışma, Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım (BFÖ-ÖB) ve Yöneticinin Bakımı (BFÖ-YB) sürümlerini, hemşire örnekleminde Türkçe’ye uyarlayarak, geçerlik ve güvenirliklerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Şubat-Nisan 2019 tarihleri arasında, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi’nde görevli olan 400 hemşire, çalışmanın örneklemini oluşturmuştur. Veriler, her biri 7’li likert tipinde, 10 maddelik BFÖ-ÖB ve BFÖ-YB kullanılarak, öz bildirim yöntemiyle toplanmıştır. Türkçeye uyarlanma sürecinde; çeviri, anlamsal inceleme, uzman paneli, geri çeviri, pilot uygulama, son sürüm ve dokümantasyon adımları izlenmiştir. Geçerlilik için Kapsam Geçerlilik İndeksi (KGİ) ve eğik dönüştürme ile Temel Eksen Faktör analizi kullanılmıştır. Güvenilirlik için Chronbach alfa ve test-tekrar test değerleri hesaplanmıştır. Bulgular: BFÖ-ÖB ve BFÖ-YB sürümlerinin KGİ değerleri sırasıyla 1.00 ve 0.99 bulunmuştur. BFÖ-ÖB 373 hemşire tarafından yanıtlanmış (%93), Kaiser Mayer Olkin (KMO) değeri 0.93, açıklanan varyans % 57 ve faktör yükleri .63-.84 arasındadır. BFÖ-YB, 389 hemşire yanıtlamış (% 97), geçerlilik analiz sonucu KMO değeri 0.96 olup, tek faktörlü yapı varyansın %78’ini açıklamış, maddelerin faktör yükleri .85-.93 arasında bulunmuştur. İki ölçeğin Cronbach alfa katsayısı sırasıyla 0.97 ve 0.92 olarak belirlenmiştir. Test-tekrar test korelasyonlarının BFÖ-ÖB için 0.77, BFÖ-YB için 0.79 olduğu belirlenmiştir. BFÖ-ÖB puan ortalaması 5.87±0.82, BFÖ-YB’nin puan ortalaması 5.81±1.10 bulunmuştur. Sonuç: BFÖ-ÖB ve BFÖ-YB sürümlerinin Türkçe uyarlaması, araştırmacılar ve yöneticilerin kullanımı için uygun, geçerli ve güvenilir araçlardır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Watson J. Watson’s theory of human caring and subjective living experiences: Carative factors/caritas processes as a disciplinary guide to the professional nursing practice. Texto Contexto Enferm Florianópolis 2007; 16 (1): 129-135.
  2. 2. Hozak MA, Nelson J, Gregory, D. Relationship of hospital architecture to nursing staff caring for self, caring for patients, and job satisfaction. Interdisciplinary Journal of Partnership Studies 2016; 3 (1): 1-21.
  3. 3. Nelson J, Watson J. Measuring caring: International Research on Caritas as Healing. 2012, Springer Publishing Company, New York.
  4. 4. McMillan MO. The effects of Watson’s Theory of Human Caring on the nurse perception and utilization of caring attributes and the impact on nurse communication. Nursing Theses and Capstone Projects. 267. Retrieved from https://digitalcommons.gardner-webb.edu/nursing_etd/267. 2017.
  5. 5. Lukose A. Developing a practice model for Watson’s theory of caring. Nursing Science Quarterly 2011; 24 (1): 27-30.
  6. 6. DiNapoli P, Nelson J, Turkel M, Watson J. Measuring the caritas processes: Caring Factor Survey. International Journal for Human Caring 2010; 14 (3): 15-20.
  7. 7. Nelson J, Nichols T, Wahl J. The cascading effect of civility on outcomes of clarity, job satisfaction and caring for patients. Interdisciplinary Journal of Partnership Studies 2017; 4 (2): 1-22.
  8. 8. Persky GJ, Nelson JW, Watson J, Bent K. Creating a profile of a nurse effective in caring. Nursing Administration Quarterly 2008; 32 (1): 15-20.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Tıp Bilimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

1 Ocak 2023

Gönderilme Tarihi

21 Eylül 2021

Kabul Tarihi

11 Ekim 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Kaya, A., Gözüm, S., Kol, E., Arıkan, F., Yıldırım, N., Akgöz, A., & Nelson, J. (2023). Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği. Akdeniz Tıp Dergisi, 9(1), 60-68. https://doi.org/10.53394/akd.998300
AMA
1.Kaya A, Gözüm S, Kol E, vd. Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği. Akd Tıp D. 2023;9(1):60-68. doi:10.53394/akd.998300
Chicago
Kaya, Ayla, Sebahat Gözüm, Emine Kol, vd. 2023. “Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği”. Akdeniz Tıp Dergisi 9 (1): 60-68. https://doi.org/10.53394/akd.998300.
EndNote
Kaya A, Gözüm S, Kol E, Arıkan F, Yıldırım N, Akgöz A, Nelson J (01 Ocak 2023) Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği. Akdeniz Tıp Dergisi 9 1 60–68.
IEEE
[1]A. Kaya vd., “Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği”, Akd Tıp D, c. 9, sy 1, ss. 60–68, Oca. 2023, doi: 10.53394/akd.998300.
ISNAD
Kaya, Ayla - Gözüm, Sebahat - Kol, Emine - Arıkan, Fatma - Yıldırım, Nezaket - Akgöz, Ayşe - Nelson, John. “Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği”. Akdeniz Tıp Dergisi 9/1 (01 Ocak 2023): 60-68. https://doi.org/10.53394/akd.998300.
JAMA
1.Kaya A, Gözüm S, Kol E, Arıkan F, Yıldırım N, Akgöz A, Nelson J. Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği. Akd Tıp D. 2023;9:60–68.
MLA
Kaya, Ayla, vd. “Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği”. Akdeniz Tıp Dergisi, c. 9, sy 1, Ocak 2023, ss. 60-68, doi:10.53394/akd.998300.
Vancouver
1.Ayla Kaya, Sebahat Gözüm, Emine Kol, Fatma Arıkan, Nezaket Yıldırım, Ayşe Akgöz, John Nelson. Bakım Faktörü Ölçeği’nin Öz Bakım ve Yöneticinin Bakımı Sürümlerinin Türkçe Uyarlaması, Geçerlik ve Güvenirliği. Akd Tıp D. 01 Ocak 2023;9(1):60-8. doi:10.53394/akd.998300

Cited By