RADYO VE TELEVİZYON ÜST KURULU VE YOUTUBE VİDEO PAYLAŞIM PLATFORMU ARASINDAKİ LİSANSLAMA PROBLEMİNİN HUKUKİ AÇIDAN İNCELENMESİ

Öz

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte devlet kurumları ve kanun koyucular, bu gelişmelerin gerisinde kalmamak için adımlar atmak zorunda kalmıştır. Youtube video paylaşım platformu da son yıllarda tüm dünyada yayılan ve milyarlarca insan tarafından kullanılan bir teknolojik yapı haline gelmiştir. Dünyada ve ülkemizde bu kadar fazla kullanılması devletlerin ve diğer kurumların oldukça fazla ilgisini çekmiştir. Bu sebeple kanun koyucular, internet üzerinden yapılan yayınların düzenlenmesi ve denetlenmesi için adımlar atmıştır. Ülkemizde de kanun koyucu ve icra edici kurumlar, Youtube gibi sosyal ağ sağlayıcılara yönelik kurallar koymuş ve bu kurallar doğrultusunda icrai kararlar almıştır. Bu noktada bakılması gereken husus Radyo ve Televizyon Üst Kurulunun, radyo ve televizyonları düzenleyip denetlemesine sebep olan gerekçelerin Youtube kanalları içinde geçerli olup olmayacağı hususudur. Genel anlamda bakıldığında RTÜK'ün kamu kaynaklarının etkin kullanımından, güvenlik ve kamu düzenine kadar birçok sebepten düzenleme ve denetleme yaptığını görebiliriz. Devletin ülkemizde milyonlarca insana ulaşan bir kitle iletişim aracı olan Youtube sosyal ağ sağlayıcısını denetlemesi önemli bir husustur. Ancak mevcut pozitif mevzuatımızda, internet ortamından hukuka aykırı olarak yapılan yayınlara karşı alınacak tedbirler için yeterli enstrümanlar bulunmaktadır. Bu sebeple denetimin yapılması gerekliliği konusunda bir şüphe bulunmamakla birlikte bunun RTÜK kanalıyla yapılması gerekliliği bir tartışma konusudur. Mevzuata bakıldığında ise, RTÜK sadece bireysel iletişim hizmeti yapan, radyo, televizyon ve isteğe bağlı yayın hizmetlerini internet ortamından iletmeye özgülenmemiş platformlar ve yer sağlayan kişiler dışında Anonim şirket olan Youtube kanal sahiplerine lisans verebilecektir. Ancak mevcut yasal düzenlemelerin değişmesi ve güncellenmesi de gereklidir. Mevcut durum ve pozitif mevzuatımız göz önüne alındığında, öncelikle Youtube kanallarının düzenlenmesi ve denetlenmesi hususunun hangi kurum tarafından yapılması gerekliliği ve RTÜK'ün bu görevi üstlenmesi halinde, hangi Youtube kanallarının lisansa tabi olacağı hususunun mevzuatla net bir şekilde belirlenmesi gerekliliği hususlarının ortaya konulması elzemdir.

Anahtar Kelimeler

• Radyo ve Televizyon Üst Kurulu
• Youtube
• Lisans
• Erişimin Engellenmesi
• İdare

A LEGAL ANALYSIS OF THE LICENSING PROBLEM BETWEEN THE RADIO AND TELEVISION SUPREME COUNCIL AND THE YOUTUBE VIDEO SHARING PLATFORM

Öz

Abstract With the advancement of technology, state institutions and lawmakers have been forced to take steps to keep pace with these developments. The YouTube video sharing platform has become a technological structure that has spread worldwide in recent years and is used by billions of people. Its widespread use both globally and in our country has attracted considerable attention from governments and other institutions. Therefore, lawmakers have taken steps to regulate and supervise broadcasts made over the internet. In our country, legislative and executive bodies have established rules for social network providers like YouTube and have taken executive decisions in accordance with these rules. At this point, the question to be considered is whether the reasons that lead the Radio and Television Supreme Council (RTÜK) to regulate and supervise radio and television broadcasts also apply to YouTube channels. Generally speaking, we can see that RTÜK regulates and supervises for many reasons, ranging from the efficient use of public resources to security and public order. It is important for the state to supervise YouTube, a mass communication tool reaching millions of people in our country. However, our current positive legislation already provides sufficient instruments for taking measures against illegal broadcasts made over the internet. Therefore, while there is no doubt about the necessity of regulation, whether this should be done through RTÜK (Radio and Television Supreme Council) is a matter of debate. Looking at the legislation, RTÜK can only grant licenses to YouTube channel owners who are joint-stock companies, excluding platforms and providers of services that are not specifically dedicated to transmitting radio, television, and on-demand broadcasting services via the internet. However, the existing legal regulations need to be changed and updated. Considering the current situation and our positive legislation, it is essential to first determine which institution should regulate and supervise YouTube channels, and if RTÜK undertakes this task, to clearly define in legislation which YouTube channels will be subject to licensing.

Anahtar Kelimeler

• Radio and Television Supreme Council
• YouTube
• License
• Access Blocking
• Administration

Kaynakça

1. Akıncı, Müslüm. Bağımsız İdari Otoriteler ve Ombudsman. İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım, 1999.
2. Akkurt, Sinan Sami. “Kişilik Hakkının Sosyal Medya Kullanıcıları Tarafından İhlâli Hâlinde Ortaya Çıkacak Cezaî Sorumluluğa Medenî Hukuk Bağlamında Bir Bakış.” Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 25, S. 2 (2017).
3. Aksoy Retornaz Emine Eylem, “5651 Sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkındaki Kanun Kapsamında İçerik Sağlayıcının Yükümlülükleri ve Ceza Sorumluluğu”, Ceza Hukuku Dergisi, C. 16, S. 45, 2021.
4. Atay, Cevdet. Türkiye’nin Yeni Yönetim Yapısı. Ankara: Yetkin Yayınları, 2020.
5. Atay, Ender Ethem. İdare Hukuku. Ankara: Turhan Kitabevi, 2022.
6. Bozkurt Yüksel Armağan Ebru, “Nesnelerin İnternetinin Hukuki yönden İncelenmesi”, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C.17, S. 2, 2015, s. 113-140.
7. Can Maraşlı, Merve. “İsteğe Bağlı Yayın Hizmetlerinde Çocukların Korunması: ‘Minnoşlar’ Filmi Örneği.” Yeni Medya, S. 13 (2022).
8. Gözübüyük, A. Şeref. Yönetim Hukuku. Ankara: Turhan Kitabevi, 2016.

9. Günday, Metin. İdare Hukuku. Ankara: İmaj Yayınevi, 2015.
10. Harvard Law Review, “Content Neutrality for Kids: Intermediate Scrunity for Social Media Age- Verification Laws”, Harvard Law Review, C. 139, 2026.
11. İlhan, Erol ve Aydoğdu, Adalet Görgülü. “Türkiye’de YouTube Yayıncılığı ve YouTuber Olmak.” İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, S. 47 (2022).
12. Kaya, Mehmet Bedii. İnternet Hukuku. İstanbul: On İki Levha Yayıncılık, 2021.
13. Kent, Bülent. “Alman Hukukunda Sosyal Ağların Düzenlenmesi ve Alman Sosyal Ağ Kanunu.” Bilişim Hukuku Dergisi 2, S. 1 (2020).
14. Kulular İbrahim, Merve Ayşegül ve Aluç, Rümeysa. “6112 sayılı Kanun Kapsamında İsteğe Bağlı Yayınların İnternet Ortamından Sunumunda Çocukların Korunması.” Türkiye Adalet Akademisi Dergisi 13, S. 51 (2022): 329-364.
15. Oğurlu Yücel, “İdare Hukukunda E- Devlet Dönüşümü ve Dijitalleşen Kamu Hizmeti”, 1. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, 2010.
16. Okay Tekinsoy, Özge. “Kolluk Faaliyetleri.” iç. İdare Hukuku, ed. Nur Kaman. Oniki Levha Yayıncılık, 2024.
17. Söyler Yasin “Kamu Hukuku Açısından İnternet İçeriğinin Düzenlenmesi ve Bu Alanda Devletin İdari Yaptırım Uygulama Yetkisi”, Savaş Yayınevi, 2015.
18. StefhanTheil, “Prıvate Censorshıp And Structural Domınance: Why Socıal Medıa Platforms Should Have Oblıgatıons To Theır Users Under Freedom Of Expressıon.” The Cambridge Law Journal. 2022; 81(3).
19. Tan, Turgut ve Bahar Bayazıt. İdare Hukuku. Ankara: Turhan Kitabevi, 2021.
20. Ulusoy, Ali. Bağımsız İdari Otoriteler. Ankara: Turhan Kitabevi, 2003.
21. Ulusoy, Ali. İdari Yaptırımlar. İstanbul: On İki Levha Yayıncılık, 2013.
22. Yıldırım, Akif. “Türkiye’de Youtuber Fenomeni ve İzlenme Türlerine Göre Youtube Analizi.” Yeni Medya, S. 9 (2020).
23. Yılmaz, Süleyman ve Erkan, Vehbi Umut. “Sosyal Medya Hesaplarının Miras Yoluyla İntikal Edip Edemeyeceği Sorusunun Kişisel Verileri Koruma Hukuku Kapsamında İncelenmesi.” İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 11, S. 2 (2020).