TR
EN
Okul Müdürlerinin Tükenmişliğini Etkileyen Değişkenlerin XGBoost Yöntemi ile İncelenmesi
Öz
Bu araştırmanın amacı, kamu okullarında görev yapan okul müdürlerinin görüşleri doğrultusunda örgütsel psikolojik sermayenin, örgütsel vatandaşlığın, bireysel performansın ve çeşitli demografik değişkenlerin okul müdürlerinin tükenmişliğini ne düzeyde etkilediğini tespit etmektir. Diyarbakır merkez ve ilçelerde görev yapan toplamda 254 okul müdürü ile gerçekleştirilen araştırmada veri toplama aracı olarak Psikolojik Sermaye Ölçeği, Örgütsel Vatandaşlık Davranış Ölçeği, Bireysel Performans Ölçeği ve Okul Müdürleri Tükenmişlik Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden betimsel yönde tarama araştırmaları modelinde tasarlanmıştır. Verilerin analizi Extreme Gradient Boosting (XGBoost) veri madenciliği yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Analiz sonucunda okul müdürlerinin tükenmişliklerinin en önemli yordayıcılarının sırasıyla; yardımlaşma, psikolojik dayanıklılık, mesleki kıdem, bireysel performans, sivil erdem, okul türü, umut, centilmenlik, okul müdürünün hizmet süresi, medeni durum, iyimserlik, okulun bulunduğu yerleşim yeri olduğu tespit edilmiştir. Bu kapsamda okul müdürlerinin tükenmişliklerinin önüne geçmek için okul müdürlerinin sorumluluklarının azaltılarak liderlik rolünü gerçekleştirecekleri ortamların yaratılması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akçay, V.H. (2012). Pozitif psikolojik sermayenin iş tatmini ile ilişkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İİBF Dergisi, 2 (1), 123-140.
- Angelle, P. & Bilton, L.M. (2009). Confronting the unknown: Principal preparation training in issues related to special education. AASA Journal of Scholarship and Practice, 5(4), 5-15.
- Avey, J., Wensing, T.S. & Luthans, F. (2008). Can positive employees help positive organizational change? Impact of psychological capitaland emotions on relevant attitudes and behaviors. The Journal of Applied Behavioral Science, 41(1), 48- 70. https://doi.org/10.1177/0021886307311470
- Aydogan, E., & Kara, A. U. (2015). Pozitif psikolojik sermaye ile bireysel performans ilişkisi: Türkiye tarım kredi kooperatifi merkez birliği örneği. Third Sector Social Economic Review, 50(1), 68.
- Başaran, İ.E. (2008). Örgütsel davranış insanın üretim gücü. BRC Basım.
- Başol, G. & Altay, M. (2009). Eğitim yöneticisi ve öğretmenlerin mesleki tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 58 (58), 191-216 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/kuey/issue/10339/126681
- Bateman, T. S. & Organ, D.W. (1983). Job satisfaction and the good soldier: The relationship between affect and employee “citizenship”. Academy of Management Journal, 26(4), 587-595. https://doi.org/10.5465/255908
- Beausaert,S., Froehlich, D.E., Devos, C. & Riley, P. (2016). Effects of support on stress and burnout in school principals. Educational Research, 58(4), 347-365. https://doi.org/10.1080/00131881.2016.1220810
Ayrıntılar
Birincil Dil
İngilizce
Konular
Alan Eğitimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2023
Gönderilme Tarihi
1 Nisan 2023
Kabul Tarihi
26 Temmuz 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 1970 Cilt: 5 Sayı: 2