Sekizinci Sınıf Öğrencilerinin Çevrelerindeki Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına Yönelik Görüşleri: Yerel Bir Bakış Açısı

Öz

Bireylerin enerji ihtiyaçlarının karşılanmasında yenilenebilir ve yerel enerji kaynakları büyük önem taşımaktadır. Öğrencilerin yaşadıkları çevredeki yenilenebilir enerji kaynaklarına (YEK) ilişkin görüşleri, geleceğin karar vericileri olarak önemsenmektedir. Bu çalışmada, sekizinci sınıf öğrencilerinin yaşadıkları çevredeki YEK’lere ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma fenomenoloji (olgubilim) yöntemine göre tasarlanmıştır. Çalışmaya 2021-2022 eğitim öğretim yılında Gaziantep’in Nizip ilçesinden 31 sekizinci sınıf öğrencisi katılmıştır. Katılımcı öğrenciler amaçlı örnekleme yöntemlerinden kolay ulaşılabilir model kullanılarak belirlenmiştir. Yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılan araştırma içerik analizine göre analiz edilmiştir. Bulgular, katılımcıların çevrelerinde en çok kullanılan yenilenebilir enerjinin güneş enerjisi olduğunu ortaya koymuştur. Ancak YEK'e sadece güneş, rüzgâr ve hidroelektrik enerjileri örnek olarak vermeleri, bu konudaki görüşlerinin sınırlı olduğunu göstermektedir. Öğrencilerin YEK'in çevre üzerindeki olumlu etkilerine ilişkin cevapları, farkındalıklarının yüksek olduğunu göstermiştir. Ancak YEK’in olumsuz etkileri hakkında verdikleri cevaplar incelendiğinde, katılımcıların bu konuda yeterli farkındalığa sahip olmadıkları ortaya çıkmıştır. Enerji ile ilgili konuların hem yerel hem de küresel önemi göz önüne alındığında, gelecekteki araştırmalarda farklı bölgelere özgü özelliklerin tartışılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Görüş
• Ortaokul öğrencileri
• Yenilenebilir enerji kaynakları
• Yerel konular

The opinions of eighth grade students on renewable energy sources in their environment: A local perspective

Abstract

Renewable and local energy sources have great importance in meeting the energy needs of individuals. Students’ opinions on renewable energy sources (RES) in the environment they live in are considered important as they will be decision-makers in the future. The current study is aimed at determining the opinions of eighth grade students about RES in their environment. In this research, phenomenology design from the qualitative research method was used. 31 eighth-grade students participated in the study in the 2021-2022 school year from Gaziantep's Nizip district. The participating students were determined by using convenience sampling, which is one of the purposive sampling methods. The research, in which a semi-structured interview form was used, was analyzed according to content analysis. The findings revealed that, according to the participants, the most used renewable energy in their environment is solar energy. The students’ answers about the characteristics of RES showed that they have knowledge about this subject. However, their giving only solar, wind, and hydroelectric energies as examples of RES shows that their opinions on this subject are limited. The students’ answers about the positive effects of RES on the environment showed that their awareness is high. However, it was revealed that the participants did not have enough awareness about this issue when the negative effects of RES were examined. Given both the local and global importance of energy-related issues, it is recommended to discuss the characteristics specific to different regions in future research.

Keywords

• Opinion
• Middle school student
• Renewable energy sources
• Local issues

Kaynakça

1. Akanlar, E. (2019). Enerji kaynakları ve geri dönüşüm konusunun drama yöntemiyle öğretiminin katılımcıların akademik başarıları, tutumları ve kavramsal değişimleri üzerindeki etkisinin incelenmesi [Investigation of the impact of teaching the energy resources and recycling subject with drama method on students' academic success, attitudes and conceptual changes]. [Master’s Thesis]. Kilis 7 Aralık University.
2. Akkaya, N. (2019). Rüzgâr enerji santralleri için uygun alanların coğrafi bilgi sistemi (CBS) ile belirlenmesi: Tekirdağ ili örneği [Determination of suitable geographic information system (GIS) for wind power plants: The case of Tekirdağ]. [Master’s Thesis]. Namık Kemal University.
3. Alam, S. S., Nor, F.M., Ahmad, M. & Hashim, N. H. (2016). Asurvey on renewable energy development in Malaysia: Current status, problems and prospects, Environmental and Climate Technologies, 2(17), 5-17. https://doi.org/10.1515/rtuect-2016-0002
4. Armağan Öner, F. (2006). İlköğretim 7. ve 8.sınıf öğrencilerinin çevre eğitimi ile ilgili bilgi düzeyleri (Kırıkkale il merkezi örneklemi). [Knowledge levels of primary school 7th and 8th grade students about environmental education (Kırıkkale city center sample)]. [Unpublished master’s thesis]. Gazi University.
5. Aslan, F. (2015). Yenilenebilir enerji kaynaklarının fen eğitimi açısından önemi ve bu bağlamda geliştirilen rüzgar türbini materyalinin fen ve teknoloji dersi kazanımları üzerindeki etkisi. [The i̇mportance of renewable energy resources in terms of science education, and the i̇nfluence of developed wind turbine material on science attainments]. [Master’s Thesis]. Fırat University.
6. Atasoy, Ş., Tekbıyık, A., & Yüca, O. Ş. (2019). Karadeniz Bölgesi’ndeki bazı yerel sosyobilimsel konularda öğrencilerin informal muhakemelerinin belirlenmesi: HES, Organik Çay ve Yeşil Yol Projesi. [Determining informal reasoning of students for some local socioscientific issues in the Black Sea Region: HEPP, Organic Tea and Green Road Project] Hacettepe University Journal of Faculty of Education, 34(2), 524-540. https://doi.org/10.16986/HUJE.2018045573
7. Başaran Uğur, A. R., Bektaş, O., & Güneri, E. (2021). Fen bilgisi öğretmen adaylarının yenilenebilir enerji kaynakları hakkındaki düşünceleri [Pre-service science teachers’ views regarding renewable energy sources], Manas Journal of Social Studies, 10(2), 828-850. https://doi.org/10.33206/mjss.776166
8. Benzer, E., Karadeniz Bayrak, B., Dilek Eren, C., & Gürdal, A. (2014). İlköğretim öğrencilerinin enerji ve enerji kaynaklarıyla ilgili bilgi ve görüşleri: Eski ve yeni öğretim programlarının karşılaştırılmasıyla [Knowledge and opinions of primary school students about energy and energy resources: Comparison of old and new education programs]. International Journal of Social Science, 25(1), 285-298. http://dx.doi.org/10.9761/JASSS2307 Boz, V. (2020). Enerji kaynaklarına ilişkin katılımcı görüşleri ve enerji okuryazarlığı: Durum çalışması [Student view of energy resources and energy literacy: Case study]. [Master’s Thesis]. Yıldız Teknik University.

9. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2019). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri [Scientific research methods in education]. Pegem Akademi.
10. Creswell, J. W. (2012). Educational research: Planning, conducting, and evaluating quantitative and qualitative Research (4th Ed.). Pearson.
11. Çakırlar, E. (2015). Ortaöğretim öğrencilerinin yenilenebilir enerji kaynakları konusundaki farkındalık düzeylerinin belirlenmesi [Determination of total losses of energy resources acquired by secondary school students]. [Unpublished master’s thesis]. Hacettepe University.
12. Çakırlar Altuntaş, E. & Turan, S. L. (2017). Awareness of secondary school students about renewable energy sources. Renewable Energy, 116, 741-748. https://doi.org/10.1016/j.renene.2017.09.034
13. Çelik, E. (2017). Yenilenebilir enerji kaynaklarının fen eğitimindeki önemi [The importance of renewable energy consumption in science education]. [Mater’s Thesis]. Mersin University.
14. Çelikler, D., Aksan, Z., & Yılmaz, A. (2017, May 11-14). Ortaokul öğrencilerinin yenilenebilir enerji kaynakları konusundaki farkındalıkları [Awareness of the secondary school students on renewable energy sources]. [Conference presentation]. IV. International Eurasian Educational Research Congress, Denizli, Türkiye. Retrieved from https://www.ejercongress.org/pdf/bildiriozetleri2017%2b.pdf
15. Çökelez, A., Yürümezoğlu, K., & Ayaz, S. (2009). İlköğretim ikinci kademe öğrencilerinin enerji ve enerji ile ilgili kavramları algılamaları [Perceptions of energy and energy related concepts of primary school second grade students]. Necatibey Faculty of Education Electronic Journal of Science and Mathematics Education, 3(2), 52-73. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/balikesirnef/issue/3369/46505
16. Demirbağ, G. (2019). Ortaokul öğrencilerinin yenilenebilir enerji kullanımına yönelik niyetlerinin planlı davranış teorisi bağlamında incelenmesi: Bir yapısal eşitlik modellemesi araştırması [Examining the planned traditional logic research of secondary school students' aims for energy consumption: A side-scaling scale research]. [Unpublished master’s thesis]. Kırşehir Ahi Evran University.
17. DeWaters, J. E., & Powers, S. E. (2011). Energy literacy of secondary students in New York State (USA): A measure of knowledge, affect, and behavior. Energy Policy, 39(3), 1699–1710. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2010.12.049
18. Doğru, M. & Demirbaş, İ. (2020). Ortaokul öğrencilerinin elektrik ve yenilenebilir enerji kaynakları hakkındaki düşüncüleri arasındaki bağlantının incelenmesi. [To examine the link between middle school students' electrical and sensing energy sources and birthday thinkers]. Turkish Studies-Educational Sciences, 15(6), 4151-4167. https://dx.doi.org/10.47423/TurkishStudies.45576
19. Elmas, Ö. G. (2018). 6. sınıf öğrencilerinin "yenilenebilir enerji" konusundaki bilişsel yapılarının incelenmesi. [The analysis of the cognitive structures of the 6th grade students about renewable energy]. [Master’s Thesis]. Mersin University.
20. Energy Atlas (2023, April 10). Gaziantep elektrik santralleri [Gaziantep power plants]. https://www.enerjiatlasi.com/sehir/gaziantep/
21. Halder, P., Havu-Nuutinen, S., Pietarinen, J. & Pelkonen, P. (2011). Bio-energy and youth: Analyzing the role of school, home, and media from the future policy perspectives. Applied Energy, 88, 1233-1240. https://doi.org/10.1016/j.apenergy.2010.10.017
22. Harjanne, A., & Korhonen, J. M. (2019). Abandoning the concept of renewable energy. Energy Policy, 127, 330-340. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2018.12.029 Kaldellis, J. K., Kapsali, M., & Katsanou, E. (2012). Renewable energy applications in Greece-What is the public attitude. Energy Policy, 47, 37-48. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2011.11.017
23. Karakaya Cirit, D. K. (2017). Fen bilgisi öğretmen adaylarının yenilenebilir enerji kaynaklarına ilişkin bilgileri. Turkish Journal of Educational Studies, 4(3), 21-43. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/turkjes/issue/34172/377834
24. Kılıçaslan, M., Aymen-Peker, E. & Gün, F. (2011, October). Yenilenebilir enerji kaynaklarının çevreye olan katkısına ilişkin ilköğretim öğrenci görüşleri: Samsun ili örneği. [Primary school student view on the contribution to the environment of renewable energy sources: Samsun province example]. [Conference presentation]. Samsun Symposium, Samsun, Türkiye.
25. Koç, E. & Kaya, K. (2015). Enerji kaynakları–yenilenebilir enerji durumu [Energy sources–renewable energy situation]. Engineer and Machine, 56(668), 36-47. Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/muhendismakina/issue/54338/736171
26. Kum, G., Sönmez, M. E., & Karabaş, M. (2019). Gaziantep ilinde güneş enerjisi potansiyelinin Analitik Hiyerarşi Süreci Yöntemi (AHP) ile belirlenmesi. [Determination of solar energy potential in Gazi̇antep province by Analytical Hierarchy Process Method (AHP)] Journal of Geography, (39), 61-72. https://doi.org/10.26650/JGEOG2019-0031
27. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. (2nd ed). Sage. Ministry of Foreign Affairs (MFA). (2020). Türkiye’nin uluslararası enerji stratejisi. [Türkiye's international energy strategy]. Ministry of Foreign Affairs https://www.mfa.gov.tr/turkiye_nin-enerji-stratejisi.tr.mfa
28. Ministry of National Education (MNE). (2018). Fen bilimleri dersi öğretim programı (ilkokul ve ortaokul 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. sınıflar). [Science curriculum (primary and secondary school 3rd, 4th, 5th, 6th, 7th and 8th grades)]. Ministry of National Education Board of Education and Discipline. https://shorturl.at/fjOR1
29. Nakıpoğlu Özsoy, F., & Özpolat, A. (2020). Yenilenebilir enerji ve istihdam ilişkisi: Boostrap Granger nedensellik analizi [Renewable energy and employment relationship: Boostrap Granger causal]. International Journal of economics Business and Politics, 4(2), 263-280. https://doi.org/10.29216/ueip.751244
30. Okuyucu, N. (2011). İlköğretim 8.sınıf öğrencilerinin enerji ve enerji kaynakları konusundaki bilgi düzeylerinin araştırılması [Investigation of the knowledge levels of primary school 8th grade students on energy and energy resources]. [Master’s Thesis] Kastamonu University.
31. Omorogiuwa, E. & Ejiroro, A. E. (2020). Challenges and way forward of renewables in developing energy economy: Today and tomorrow. International Journal of Recent Engineering Science, 7(4). 14-20. https://doi.org/10.1445/23497157/IJRES-V7I4P103
32. Özmen, H. & Karamustafaoğlu, O. (2019). Research methods in education. Pegem Academy.
33. Özyurt, Ö. G. & Ercan Yalman, F. (2020). Yenilenebilir enerji konusunda bilişsel yapının kelime ilişkilendirme testi ile belirlenmesi: Mersin ili örneği [Determination of cognitive structure on renewable energy by word association test: The case of Mersin province]. Inonu University Journal of the Faculty of Education, 21(3), 1320-1338. https://doi.org/10.17679/inuefd.780413
34. Şahintürk, G. Y. (2014). Sosyobilimsel tartışma destekli fen etkinliklerinin 8.sınıf öğrencilerinin yenilenebilir enerji kaynakları ile ilgili farkındalıkları ve içerik bilgisi gelişimine etkisinin incelenmesi. [Examining the impact of science activities supported by socioscientific discussion on 8th grade students' awareness of renewable energy sources and content knowledge development]. [Master’s Thesis]. Marmara University.
35. Topçu, M. S. & Atabey, N. (2017). Sosyobilimsel konu içerikli alan gezilerinin ilköğretim öğrncilerilerinin argümantasyon nitelikleri üzerine etkisi. [The effect of socioscientific issues based field trips on elementary school students' argumentation quality]. Bartin University Journal of Faculty of Education, 6(1), 68-84. https://doi.org/10.14686/buefad.263541
36. Yıldırım, T., Tanık Önal, N. & Büyük, U. (2019). Sekizinci sınıf öğrencilerinin yenilenebilir enerji kaynaklarına ilişkin algılarının bilim karikatürleri aracılığıyla incelenmesi [Examining eighth-grade students' perceptions of renewable energy sources through science caricatures]. Journal of Theoretical Educational Science, 12(1), 342-368. http://dx.doi.org/10.30831/akukeg.412492
37. Zyadin, A. (2015). Prospects for renewable energy education (REE) in elevating youth energy and environmental awareness in Jordan. Dissertationes Forestales, 207, 39. http://dx.doi.org/10.14214/df.20