Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma

Binaz Bozkur; Ahmet Taylan

doi:10.31123/akil.781227

Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma

Öz

Medya sadece haber ve içerikleri bir ayna gibi aktarmamakta, aynı zamanda toplumsal gerçekliğin inşasına katkı vermektedir. Bu bakımdan medyanın toplumsal cinsiyet kalıplarının oluşmasında önemli bir rol oynadığı söylenebilir. Kadınların medyada temsil edilmesi de bu kalıpların olumlu ya da olumsuz yönde yerleşmesinde doğrudan etkilidir. Medyanın kadınları ağırlıklı olarak belirli ve çoğunlukla olumsuz stereotipler doğrultusunda konumlandırdığı söylenebilir. Annelik, kadınlara dair önemli bir kimlik olarak söz konusu kalıp yargıların görünür olduğu bir alandır. Bu çalışmanın konusu medyanın, kadınları annelik kimliği üzerinden temsil etme biçimlerini incelemektir. Çalışmada, medyanın anneliği kadının toplumdaki ikincil konumunu pekiştirecek ve ideal anne tiplemeleri üzerinden kadınları tüketime yönlendirecek şekillerde yansıttığı varsayılmıştır. Bu durum toplumsal cinsiyet eşitsizliğini sürekli yeniden üretmekte ve ticari mantığın toplumsal yararın önüne geçmesine neden olmaktadır. Çalışmada bu sorunun medyanın ana akım mantık dışında alternatif habercilik mantığını benimsemesiyle ortadan kalkıp kalkmadığı sorusuna yanıt aranmıştır. Bu bağlamda, çalışmanın amacı ana akım medya ile alternatif medyada anneliğin sunumu arasındaki farklılıkların belirlenmesi yoluyla anneliğin medyada temsiline dair olumlu ve olumsuz örnekler üzerinden özgün bir tespite ulaşmaktır. Bu tespit, amaçsal örnekleme ile seçilen iki farklı medya kuruluşunun annelik temsiline dair içeriklerine nitel içerik analizi uygulanarak elde edilen karşılaştırmalı verilerle somutlaştırılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Alankuş, S. (2009). “Medyada Kadın / Beden Temsil (Siyaset)i”. Politika Dergisi. Erişim Adresi: http://www.politikadergisi.com/sites/default/files/kutuphane/medyada_kadin_beden_temsil_siyaseti.pdf.
Arendell, T. (2000). “Conceiving and Investigating Motherhood: The Decade’s Scholarship”. Journal of Marriage and Family, 62 (4), 1192-1207.
Atkinson, J.D. (2015). Alternatif Medya ve Direniş Siyaseti: Bir İletişim Perspektifi. (G. Önem ve A. Akdeniz, Çev.). İstanbul: Kafka Yayınları.
Atton, C. (2014). “Alternatif Medyaya Yaklaşmak: Teori ve Metodoloji”. B. Yanıkkaya ve B. Çoban (Der.). Kendi Medyanı Yarat: Alternatif Medya Kavramlar, Tartışmalar, Örnekler (s. 21-62) içinde. İstanbul: Kalkedon Yayınları.
Ayyıldız, E. (2013). “Kürtaj Tartışmaları Odağında Bianet’in Haberciliği ve Eylemciliği”. İletişim Araştırmaları. 11(1-2). 35-79
Badinter, E. (2010). Kadınlık mı, Annelik mi? (A. Ekmekci, Çev.), İstanbul: İletişim Yayınları.
Bailey, O.; Cammaerts, B. ve Carpentier, N. (2015). Alternatif Medyayı Anlamak. İstanbul: Kafka Yayınları.
Balta Paker, E. (2009). “Anne ya da Değil? Annelik Etme Meselesi Üzerine”. Mesele Dergisi. 2009(1). Erişim Adresi: https://m.bianet.org/bianet/toplumsal-cinsiyet/114384-anne-ya-da-degil-annelik-etme-meselesi-uzerine

Beauvoir, S. (1991). Olgunluk Çağı I. (B. Onursal, Çev.). İstanbul: Payel Yayınevi.
Dağtaş, B. ve Dağtaş, E. (2008). “Sivil İtaatsizlik Örneği Olarak Cumartesi Anneleri Eylemlerinin Türkiye Basınındaki Sunumu”. E. Dağtaş, (Der.). Türkiye’de Sivil İtaatsizlik, Toplumsal Hareketler ve Basın (s. 156, 239) içinde. Ankara: Ütopya Yayınevi.
Dixion-Mueller, R. (1993). Population Policy and Women’s Rights: Transforming Reproductive Choice. London: Praeger.
Douglas, S ve Michaels, M. (2005). The Mommy Myth: The Idealization of Motherhood and how it has Undermined All Women. NY: Simon and Schuster.
Dubois, E. (1971). “Feminism Old Wave and New Wave”. CWLU History Project. Erişim Adresi: https://www.cwluherstory.org/classic-feminist-writings-articles/feminism-old-wave-and-new-wave
İnceoğlu, Y. (2004). “Medyada Kadın İmajı”. Kadın Çalışmalarında Disiplinlerarası Buluşma. Cilt: 2. 11-20.
Jung, C.G. (2003). Dört Arketip, (Z. A. Yılmazer, Çev. ). İstanbul: Metis Yayınları.
Kaya, A.R. (2009). İktidar Yumağı: Medya, Sermaye, Devlet. İmge Kitabevi.
Kırca Schroeder, S. (2007). Popüler Feminizm: Türkiye ve Britanya’da Kadın Dergileri. İstanbul: Bağlam Yayıncılık.
Kinnick, K. (2009). “Media Morality Tales and the Politics of Motherhood”. Hall, Ann C. ve Bishop, Mardia (Der.). Mommy Angst: Motherhood in American Popular Culture (s. 1-28) içinde. Santa Barbara, CA, US: Praeger/ABC-CLIO.
Kosut, M. (Der.) (2012). Encyclopedia of Gender in Media. NY: SAGE Publications.
Köker, E. (2007). “Kadınların Medyadaki Hak İhlalleriyle Baş Etme Stratejileri”. S. Alankuş (Der.). Kadın Odaklı Habercilik (s. 117-148) içinde. İstanbul: IPS İletişim Vakfı Yayınları.
Minic, D. (2016). Feminist Medya Teorisi ve Aktivizmi. (D. Kurt, Çev.). İstanbul: Sub Yayımları.
O’Donohoe, S.; Hogg M. ve MacLaran, P. (2014). Motherhoods, Markets & Consumption: The Making of Mothers in Contemporary Western Cultures. London, NY: Routledge.
O’Reilly, A. (Der.) (2008). Feminist Mothering. Suny Press: New York.
O’Reilly, A. (2006). “Between the Baby and the Bathwater: Some Thoughts on a Mother-Centred Theory and Practice of Feminist Mothering”. Journal of the Motherhood Initiative for Research and Community Involvement. 8 (1). 323-330
Orhan, G. (2013). “Türkiye’nin Yakın Tarihinde Farklı Bir Öznelik Pratiği Olarak Annelik”. Praksis Dergisi. Sayı 29. 107-134.
Özberk, E. (2003). Nüfus Politikaları ve Kadın Bedeni Üzerindeki Denetim. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kadın Çalışmaları Anabilim Dalı, Ankara.
Öztan, E. (2015). “Annelik, Söylem ve Siyaset”. Cogito Dergisi, Annelik, Sayı 81. Sayı. 91-107.
Rich, A. (1995). Of Woman Born: Motherhood as Experience and Institution. WW Norton & Company.
Rousseau, J. J. (2009). Emile ya da Eğitim Üzerine, (İ. Yerguz, Çev.). İstanbul: Say Yayınları.
Saktanber, A. (1993). “Türkiye’de Medyada Kadın: Serbest, Müsait Kadın veya İyi Eş, Fedakâr Anne”. S. Tekeli (Der.). 1980’ler Türkiye’sinde Kadın Bakış Açısından Kadınlar (s. 211-232) içinde. İstanbul: İletişim Yayınları.
Sönmez, M. (2010). Medya, Kültür, Para ve İstanbul İktidarı. İstanbul: Yordam Kitap.
Tanrıöver, H.U. (2007). “Medyada Kadınların Temsil Biçimleri ve Kadın Hakları İhlalleri”. S. Alankuş (Der.). Kadın Odaklı Habercilik (s. 149- 165) içinde. İstanbul: IPS İletişim Vakfı Yayınları.
Thompson, M. (2010). “Media, Mothers In”. A. O’Reilly (Der.). Encyclopaedia of Motherhood (s. 747-750) içinde. NY: Sage Publications.
Tuchman, G. (1978). Hearth and Home: Images of Women and the Media. New York: Oxford University Press.
Türkdoğan, Ö. (2013). “Ana Akım Medyada Annelik Miti”. Kadın Araştırmaları Dergisi, 13 (2), 35-59.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İletişim ve Medya Çalışmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Binaz Bozkur
0000-0002-3821-7489
Türkiye

Ahmet Taylan ^*
0000-0003-3258-2108
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

16 Ağustos 2020

Kabul Tarihi

27 Kasım 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 34

DOI

https://doi.org/10.31123/akil.781227

IZ

https://izlik.org/JA76UR43JJ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Bozkur, B., & Taylan, A. (2020). Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 34, 45-65. https://doi.org/10.31123/akil.781227

AMA

1.Bozkur B, Taylan A. Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma. Akdeniz İletişim. 2020;(34):45-65. doi:10.31123/akil.781227

Chicago

Bozkur, Binaz, ve Ahmet Taylan. 2020. “Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma”. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, sy 34: 45-65. https://doi.org/10.31123/akil.781227.

EndNote

Bozkur B, Taylan A (01 Aralık 2020) Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi 34 45–65.

IEEE

[1]B. Bozkur ve A. Taylan, “Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma”, Akdeniz İletişim, sy 34, ss. 45–65, Ara. 2020, doi: 10.31123/akil.781227.

ISNAD

Bozkur, Binaz - Taylan, Ahmet. “Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma”. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi. 34 (01 Aralık 2020): 45-65. https://doi.org/10.31123/akil.781227.

JAMA

1.Bozkur B, Taylan A. Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma. Akdeniz İletişim. 2020;:45–65.

MLA

Bozkur, Binaz, ve Ahmet Taylan. “Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma”. Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, sy 34, Aralık 2020, ss. 45-65, doi:10.31123/akil.781227.

Vancouver

1.Binaz Bozkur, Ahmet Taylan. Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma. Akdeniz İletişim. 01 Aralık 2020;(34):45-6. doi:10.31123/akil.781227

Cited By

Sosyal Medyada Annelik

Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care

https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1004604

Examining the Relationship Between Maternal Employment Guilt and Internalized Sexism in Mothers with Preschool Children

Cukurova University Faculty of Education Journal

https://doi.org/10.14812/cufej.1125337

The Relationship between Perception of Gender, Maternal Employment Guilt and Turnover Intention: The Role of Work-Family Conflict

Toplum ve Sosyal Hizmet

https://doi.org/10.33417/tsh.1056784

TELEVİZYONDAKİ OLUMSUZ ÜVEY ANNE TEMSİLLERİYLE GERÇEK YAŞAMDAKİ ÜVEY ANNELİK DENEYİMLERİNE YÖNELİK KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ

Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi

https://doi.org/10.19145/e-gifder.1189689

Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma

Medyada Annelik Temsili: Anaakım ve Alternatif Medyada Anneliğin Sunumuna Yönelik Karşılaştırma

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Sosyal Medyada Annelik

Examining the Relationship Between Maternal Employment Guilt and Internalized Sexism in Mothers with Preschool Children

The Relationship between Perception of Gender, Maternal Employment Guilt and Turnover Intention: The Role of Work-Family Conflict

TELEVİZYONDAKİ OLUMSUZ ÜVEY ANNE TEMSİLLERİYLE GERÇEK YAŞAMDAKİ ÜVEY ANNELİK DENEYİMLERİNE YÖNELİK KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ

ÖNCE “GÜZEL”, SONRA “ANNE”: INFLUENCER ANNELERİN GÜZELLİK SÖYLEMİ

The Identity of Motherhood Transformed by Social Media: A Phenomenological Study

Sosyal Medya ve Instagram Anneleri

ÇOCUĞA YÖNELİK YENİ BİR RİSK: SOSYAL MEDYA ANNELİĞİ

Haber Üretimindeki Farklılıklar Bağlamında Kadın Cinayetlerinin Haber Medyasında Sunumu

TELEVİZYON DİZİLERİ VE PLATFORM DİZİLERİNDEKİ PSİKOTERAPİST TEMSİLİNİN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ

Masallarda Üvey Annelik