Kalkınma ve Yenilenebilir Enerji: Nordik Ülkelerinin İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı; Nordik ülkelerinin (Danimarka, İsveç, Norveç, Finlandiya ve İzlanda) kalkınma ve yenilenebilir enerji durumunu, toplam nüfus, ekonomik büyüme, kişi başına GSYH, yenilenebilir enerji tüketimi, insani gelişme endeksi ve Legatum Refah Endeksi çerçevesinde grafiksel olarak değerlendirmektir. Değerlendirme için 1990-2023 dönemi ele alınmak istese de verilerin farklı zamanlarda hesaplanmaya başlanması ve açıklanma zamanlarının farklı olması sebebiyle farklı dönemleri kapsadıklarını belirtmek gerekir. Yapılan değerlendirme sonucunda elde edilen bulgulara göre, Nordik ülkelerinde kişi başına GSYH, insani gelişme endeksi ve yenilenebilir enerji kullanımı yıllar itibarıyla artış göstermiştir. Legatum Refah Endeksi açısından Nordik ülkelerinin üst sıralarda yer aldığı ve yerlerini korumayı başardıkları söylenebilir. Aynı durum Legatum Refah Endeksinin on iki sütundan biri olan doğal çevre için de geçerlidir. Sonuç olarak, Nordik ülkelerinin kalkınmışlık seviyeleri ile yenilenebilir enerji kullanımı arasında bir paralellik söz konusu olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Enerji
• Yenilenebilir Enerji
• Kalkınma
• Nordik Ülkeleri
• Legatum Refah Endeksi

Development and Renewable Energy: An Examination of the Nordic Countries

Öz

The aim of this study is to graphically evaluate the development and renewable energy situation of the Nordic countries (Denmark, Sweden, Norway, Finland and Iceland) within the framework of total population, economic growth, GDP per capita, renewable energy consumption, human development index, and the Legatum Prosperity Index. Although the period 1990-2023 is wanted to be considered for evaluation, it should be noted that they cover different periods because the data started to be calculated at different times and the timing of their disclosure is different. According to the findings obtained as a result of the evaluation, GDP per capita, human development index and renewable energy use have increased over the years in the Nordic countries. It can be said that the Nordic countries rank high in terms of the Legatum Prosperity Index and have managed to maintain their positions. The same applies to the natural environment, which is one of the twelve pillars of the Legatum Prosperity Index. As a result, it is seen that there is a parallelism between the development levels and renewable energy use of the Nordic countries.

Anahtar Kelimeler

• Energy
• Renewable Energy
• Development
• Nordic Countries
• Legatum Prosperity Index

Kaynakça

1. Apergis, N., Payne, J. E., Menyah, K. and Wolde-Rufael, Y. (2010). On the causal dynamics between emissions, nuclear energy, renewable energy, and economic growth. Ecological Economics, 69(11), 2255-2260. https://doi.org/10.1016/j.ecolecon.2010.06.014
2. Aslani, A., Naaranoja, M. and Wong, K.-F. V. (2013). Strategic analysis of diffusion of renewable energy in the Nordic countries. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 22, 497-505. https://doi.org/10.1016/j.rser.2013.01.060
3. Babatunde, R. O., Oyedeji, O. A. and Dauda, M. J. (2022). Assessment of energy poverty among rural households in Kwara State, Nigeria. International Journal of Renewable Energy Resources, 12, 70-78.
4. Bayrak, M. and Esen, Ö. (2014). Türkiye’nin enerji açığı sorunu ve çözümüne yönelik arayışlar. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 28(3), 139-158.
5. Büyükyılmaz, A. and Mert, M. (2015). CO2 emisyonu, yenilenebilir enerji tüketimi ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin MS-VAR yaklaşımı ile modellenmesi: Türkiye örneği. Zeitschrift für die Welt der Türken, 7(3), 103-117.
6. Irandoust, M. (2016). The renewable energy-growth nexus with carbon emissions and technological innovation: Evidence from the Nordic countries. Ecological Indicators, 69, 118-125. https://doi.org/10.1016/j.ecolind.2016.03.051
7. Irandoust, M. (2018). Innovations and renewables in the Nordic countries: A panel causality approach. Technology in Society, 54, 87-92. https://doi.org/10.1016/j.techsoc.2018.03.007
8. Kayişoğlu, B. and Diken, B. (2019). Türkiye’de yenilenebilir enerji kullanımının mevcut durumu ve sorunları. Tarım Makinaları Bilimi Dergisi, 15(2), 61-65.

9. Legatum Institute. (2023). The Legatum Prosperity Index. Retrieved from: https://www.prosperity.com (Accessed: 05.12.2023).
10. Milek, D., Nowak, P. and Latosinska, J. (2022). The development of renewable energy sources in the European Union in the light of the European Green Deal. Energies, 15(15), 5576, 1-17.
11. Miremadi, I., Saboohi, Y. and Arasti, M. (2019). The influence of public R&D and knowledge spillovers on the development of renewable energy sources: The case of the Nordic countries. Technological Forecasting and Social Change, 146, 450-463. https://doi.org/10.1016/j.techfore.2019.04.020
12. Owusu, P. A. and Asumade-Sarkodie, S. (2016). A review of renewable energy sources, sustainability issues and climate change mitigation. Cogent Engineering, 3(1), 1-14. https://doi.org/10.1080/23311916.2016.1167990
13. Özşahin, Ş., Mucuk, M. and Gerçeker, M. (2016). Yenilenebilir enerji ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki: BRICS-T ülkeleri üzerine panel ARDL analizi. Siyaset, Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 4(4), 111-130.
14. Sadosky, P. (2009). Renewable energy consumption and income in emerging economies. Energy Policy, 37(10), 4021-4028. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2009.05.003
15. Sharif, A., Kartal, M. T., Bekun, F. V., Pata, U. K., Foon, C. L. and Depren, S. K. (2023). Role of green technology, environmental taxes, and green energy towards sustainable environment: Insights from sovereign Nordic countries by CS-ARDL approach. Gondwana Research, 117, 194-206.
16. UNDP. (2023). Human Development Index. Retrieved from: https://hdr.undp.org/ (Accessed: 25.10.2023). World Bank. (2023). https://data.worldbank.org/ (Accessed: 21.10.2023).
17. https://www.rystadenergy.com/news/finland-denmark-and-sweden-leading-on-the-green-revolution/ (Accessed: 02.12.2023).
18. https://www.statista.com/topics/5896/renewable-energy-in-scandinavia/#topicOverview/ (Accessed: 06.11.2023).
19. https://www.nordicenergy.org/article/nordics-lead-europe-in-renewables/ (Accessed: 02.11.2023).