Comparative Analysis Of Fiscal Recovery In Hatay And Kahramanmaraş After The Earthquake

Öz

The Kahramanmaraş-centered earthquakes that struck southeastern Turkey on February 6, 2023 represent one of the largest natural disasters in the country’s recent history. This study aims to comparatively analyze the macroeconomic recovery processes of Hatay and Kahramanmaraş, two of the provinces most severely affected by the earthquakes. This analysis uses limited and selected indicators, including the unemployment rate, labor force participation rate, share in total exports, number of active taxpayers, GDP per capita and total insured population. By examining the differences between pre-earthquake estimated data and post-earthquake realized data the economic resilience and recovery speeds of the two provinces are evaluated. The findings indicate that Kahramanmaraş has demonstrated a faster and more dynamic recovery in some indicators while Hatay has undergone a longer and more challenging process. It reveals significant differences in the macroeconomic recovery processes of Hatay and Kahramanmaraş provinces affected by the earthquake. These differences, consistent with the disaster recovery curve literature have shown that Kahramanmaraş is closer to a "V"-shaped recovery in some indicators while Hatay exhibits more of a "U" or even an "L"-shaped recovery curve in some areas. These disparities highlight the necessity of differentiating post-disaster recovery strategies based on the unique conditions of each province.

Anahtar Kelimeler

• Fiscal Recovery
• Disaster Economics
• Simple Recovery Momentum Model
• V-shaped Recovery
• U-shaped Recovery.

DEPREM SONRASI KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ: HATAY’DA VE KAHRAMANMARAŞ’TA MALİ TOPARLANMA

Öz

6 Şubat 2023’te Türkiye’nin güneydoğu bölgesini vuran Kahramanmaraş merkezli depremler, ülkenin yakın tarihindeki en büyük doğal afetlerden biri olmuştur. Bu çalışma, depremlerden en çok etkilenen illerden Hatay ve Kahramanmaraş’ın makroekonomik toparlanma süreçlerini, sınırlı ve seçilmiş göstergeler (işsizlik oranı, işgücüne katılım oranı, toplam ihracattaki payı, faal vergi mükellefi sayısı, kişi başına düşen milli gelir ve toplam sigortalı sayısı) üzerinden karşılaştırmalı olarak analiz etmeyi amaçlamaktadır. Deprem öncesi tahmin edilen veriler ile deprem sonrası gerçekleşen veriler arasındaki farklar incelenerek iki ilin ekonomik dayanıklılıkları ve toparlanma hızları değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, Kahramanmaraş’ın bazı göstergelerde daha hızlı ve dinamik bir toparlanma sergilediğini, Hatay’ın ise daha uzun ve zorlu bir süreçten geçtiğini göstermektedir. Depremden etkilenen Hatay ve Kahramanmaraş illerinin makroekonomik toparlanma süreçlerinde belirgin farklılıklar sergilediğini ortaya koymaktadır. Bu farklılıklar, afet sonrası toparlanma eğrileri literatürü ile uyumlu olarak, Kahramanmaraş’ın bazı göstergelerde “V” şekilli bir toparlanmaya daha yakın olduğunu, Hatay’ın ise daha çok “U” veya hatta bazı alanlarda “L” şekilli bir toparlanma eğrisi sergilediğini göstermiştir. Bu farklılıklar, afet sonrası toparlanma stratejilerinin illerin özgün koşullarına göre farklılaştırılması gerekliliğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Mali Toparlanma
• Afet Ekonomisi
• Basit Toparlanma İvmesi
• Afet Yönetimi
• V-şekilli toparlanma
• U-şekilli Toparlanma.

Kaynakça

1. Akbulut, G. (2023). The economic aftermath of the February 6th earthquake in Türkiye. Foreign Policy Institute. Erişim adresi: https://foreignpolicy.org.tr/the-economic-aftermath-of-the-february-6th-earthquake-in-turkiye-gulsum-akbulut/
2. Aydın, A. (2024). 6 Şubat 2023 Depremlerinde Sosyal Yardımlar: Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarının Rolü, Akademik Yaklaşımlar Dergisi /Journal of Academic Approaches, 15 (1-Deprem Özel Sayısı), 235-260. https://doi.org/10.54688/ayd.1350870
3. Benson, C., ve Clay, E. J. (2004). Understanding the economic and financial impacts of natural disasters. World Bank Publications. https://hdl.handle.net/10986/15025
4. Birleşmiş Milletler. (2023, 16 Şubat). Flash Appeal: Türkiye depremi (Şubat – Mayıs 2023). https://turkiye.un.org/sites/default/files/2023-02/Flash%20Appeal%20Türkiye%20-%20Turkish%20Version%20FINAL.pdf
5. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı. (2023). Türkiye depremi acil çağrısı 2023: Türkiye'de 2023 depremleri sonrasında toparlanma ve yeniden inşa. Ankara. https://www.undp.org/sites/g/files/zskgke326/files/2023-02/UNDP%20Turkiye%20Deprem%20Acil%20Cagrisi%20TUR.pdf
6. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı (CSBB). (2024). Kahramanmaraş ve Hatay Depremleri Yeniden İmar ve Gelişme Raporu. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı. https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2025/02/Kahramanmaras-ve-Hatay-Depremleri-Yeniden-Imar-ve-Gelisme-Raporu.pdf
7. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı (CSBB). (2025, Şubat 6). Kahramanmaraş ve Hatay Depremleri Yeniden İmar ve Gelişme Raporu. https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2025/02/Kahramanmaras-ve-Hatay-Depremleri-Yeniden-Imar-ve-Gelisme-Raporu.pdf
8. Cummins, J. D., ve Mahul, O. (2009). Catastrophe risk financing in developing countries: Principles for public intervention. World Bank Publications.

9. Doker, A. ve Yiğit, M. (2023). 6 Şubat depremlerinin Türkiye ekonomisi üzerindeki makroekonomik, sosyal ve çevresel etkileri. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 15(1), 581-602.
10. GİB. (2025). Faaliyet Raporları. https://www.gib.gov.tr/kurumsal/stratejik-yonetim/faaliyet-raporlari
11. Gözükızıl, C., A. ve Tezcan, S., (2023), Cumhuriyet’in Yüzüncü Yılında Türkiye’de Afetler: 06 Şubat 2023 Kahramanmaraş Depremleri, Kent Akademisi Dergisi 16(Special Issue for the 100th Anniversary of the Republic of Turkey):97-114. https://doi.org/10.35674/kent.1353445
12. Gurenko, E. E. (Ed.). (2006). Innovations in managing catastrophe risk. World Bank Publications.
13. Hallegatte, S., ve Raddatz, C. (2010). Do natural disasters affect long-run growth?. The World Bank Policy Research Working Paper, (5246).
14. Hallegatte, S., Vogt-Schilb, H., ve Rozenberg, J. (2019). Unbreakable: Building the resilience of the poor to natural disasters. World Bank Publications.
15. Hallegatte, S., Rentschler, E., & Rozenberg, J. (2024). Modeling the macroeconomic consequences of natural disasters: Capital stock, recovery dynamics, and monetary policy. World Bank Policy Research Working Paper, 10668.
16. Hochrainer-Stigler, S. (2014). Natural disaster and the macroeconomy: A modelling perspective. Springer.
17. International Labour Organization (ILO). (2023). Şubat 2023 depreminin Türkiye'de işgücü piyasası üzerinde etkileri. Ankara: Yazar. Erişim adresi: https://www.ilo.org/tr/media/364911/download
18. Kahn, M. E. (2005). The environmental Kuznets curve for air pollution has a tipping point: A new interpretation. Environmental Research Letters, 1(1), 014002.
19. Keating, V., ve Smedley, S. (2015). The politics of international disaster relief: A study of the 2004 Indian Ocean tsunami. Routledge.
20. Mahul, O., ve Stigler, S. H. (2011). Government support to agricultural insurance: Challenges and options for developing countries. World Bank Publications.
21. Mechler, R. (2016). Disaster risk financing: A literature review. UNISDR.
22. Michel-Kerjan, E. O., ve Kunreuther, H. (2011). At war with the weather: The future of insurance in a warmer world. MIT Press.
23. Noy, I. (2009). The macroeconomic consequences of natural disasters. Journal of Economic Surveys, 23(1), 1-27.
24. Okuyama, Y., ve Chang, S. E. (Eds.). (2004). Modeling spatial and economic impacts of disasters. Springer.
25. Özsalman, E. ve Yıldırım, U. T. (2024). 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerinin dış ticaret üzerindeki etkileri: 11 il örneği. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 15(1), 598-617.
26. Raddatz, C. (2009). Natural disasters, financial systems, and growth: A new database and empirical evidence. The World Bank Policy Research Working Paper, (5036).
27. Sabırsız, E. ve Şöhret, M. (2024). 6 Şubat depremlerinin Türkiye ekonomisi üzerindeki makroekonomik, sosyal ve çevresel etkileri. Akademik Yaklaşımlar Dergisi /Journal of Academic Approaches, 15(1-Deprem Özel Sayısı), 571-597.
28. Sosyal Güvenlik Kurumu. (2025). Sosyal Güvenlik Kurumu Veri Uygulaması. https://net.sgk.gov.tr/SgkVeriV2/
29. Skidmore, M., ve Toya, H. (2002). Do natural disasters promote long-run economic growth? Economic Inquiry, 40(4), 585-592. Türkiye Mühendis ve Mimar Odaları Birliği. (2023). 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş Depremleri Raporu. https://www.tmmob.org.tr/sites/default/files/tmmob_deprem_raporu_18agustos_revize-part-1_compressed_0.pdf
30. Türkiye İstatistik Kurumu. (2011-2025). İstatistik Veri Portalı. https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Istihdam,-Issizlik-ve-Ucret-108
31. World Bank. (2010). Safer homes, stronger communities: A handbook for reconstructing after natural disasters. The World Bank.
32. Yılmaz, S. (2022). Doğal Afet Sigortaları Kurumu’nun (DASK) hukuki durumu ve Kahramanmaraş depremi sonucunda ortaya çıkan güncel gelişmeler. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, (160), 105–158.