KENTSEL HAKLAR VE KOLLUĞUN İŞLEVLERİ1

Öz

Bu çalışmada yeni kuşak haklardan “kentsel haklar” ve bu hakların hayata geçirilmesinde kolluğun işlevleri ince-lenmiştir. Sanayi devrimi, kentleşme ve kentlileşme süreçlerini hızlandırmıştır. Kentsel alanlarda nüfusun hızla artması birçok sorunu doğururken; siyasal, ekonomik, sosyal, kültürel birçok yeni tür hakkın doğmasına da zemin hazırlamıştır. “Kentsel haklar” da bu çerçevede kendini göstermiştir. Günümüzde kentleşmenin hızla devam edi-yor olması ve gelecekte daha da artacağı öngörüsü her geçen gün kentsel yaşamı ve kentsel hakları daha önemli hale getirmektedir. Bu çalışma, kentsel toplumun güven içinde sağlıklı bir yaşam sürdürmeleri amacıyla geliştiri-len “kentsel haklar” ın gerçekleştirilmesinin, büyük oranda Kolluğun desteğini gerektirdiği savındadır. Araştırma, inceleme, bilgi toplama ve yorumlama yöntemlerinden oluşan bu çalışma, Niğde kenti evreninde ele alınmıştır. Elde dilen bilgiler, analitik yaklaşımla sentezlenmiş ve sonuçta Kolluk güçlerinin kentsel hakların yürütülmesinde kaçınılmaz bir işleve sahip olduğu yargısına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Human rights, urban rights, law enforcement agency, urbanization, maintenance of rights

KENTSEL HAKLAR VE KOLLUĞUN İŞLEVLERİ

Öz

Bu çalışmada yeni kuşak haklardan “kentsel haklar” ve bu hakların hayata geçirilmesinde kolluğun işlevleri ince-lenmiştir. Sanayi devrimi, kentleşme ve kentlileşme süreçlerini hızlandırmıştır. Kentsel alanlarda nüfusun hızla artması birçok sorunu doğururken; siyasal, ekonomik, sosyal, kültürel birçok yeni tür hakkın doğmasına da zemin hazırlamıştır. “Kentsel haklar” da bu çerçevede kendini göstermiştir. Günümüzde kentleşmenin hızla devam edi-yor olması ve gelecekte daha da artacağı öngörüsü her geçen gün kentsel yaşamı ve kentsel hakları daha önemli hale getirmektedir. Bu çalışma, kentsel toplumun güven içinde sağlıklı bir yaşam sürdürmeleri amacıyla geliştiri-len “kentsel haklar” ın gerçekleştirilmesinin, büyük oranda Kolluğun desteğini gerektirdiği savındadır. Araştırma, inceleme, bilgi toplama ve yorumlama yöntemlerinden oluşan bu çalışma, Niğde kenti evreninde ele alınmıştır. Elde dilen bilgiler, analitik yaklaşımla sentezlenmiş ve sonuçta Kolluk güçlerinin kentsel hakların yürütülmesinde kaçınılmaz bir işleve sahip olduğu yargısına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• İnsan hakları, kentsel haklar, kolluk gücü, kentleşme, kentsel hakların korunması

Kaynakça

1. AKKOYUNLU ERTAN, Kıvılcım (2008), “Kent Hakkı Üzerine Düşünceler”, Amme İdaresi Dergisi, Cilt 41, Sayı 4, s. 125-141.
2. ATAÇ, Ela ve GÜRBÜZ, Davut (2009),” Kentsel Mekânda Gelişen Suça Müdahale Etmede Disiplinler
3. Arası Güvenlik Politikaları”, Polis Akademisi Başkanlığı, Polis Bilimleri Dergisi, Cilt:11 (1), s. 25-46. AYDIN, Günay,(2008),Avrupa Birliği Üyelik Sürecinde Türkiye’de Yerel Yönetimlerin Kentsel Hakların
4. Gelişimine Etkileri, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kocaeli. BALKIR, Zehra Gönül (2010), “Konut Hakkı ve İhlalleri: Kentli Haklarının Doğuşu", II. Sosyal Haklar
5. Ulusal Sempozyumu Bildiri Kitabı, Denizli. BAYKAL Tan (2010) “Türkiye’de Çevre Yönetim Sisteminin Yerel Örgütlenmesi” Mustafa Kemal Üni- versitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Yıl: 2010 Cilt: 7 Sayı: 13, s. 476 – 492.
6. DERDİMAN Ramazan Cengiz (2010),”Kentleşmenin Suça Etkisi ve Kentlilerin Suçla Mücadelesinin
7. Sosyal ve Hukuki Boyutları” Çağdaş Yerel Yönetimler, Cilt 19 Sayı 3 Temmuz 2010, s.49-73.
8. ERDOĞAN, Mustafa (2007), İnsan Hakları Teorisi ve Hukuku Orion Kitabevi, Ankara.

9. GÖZÜBÜYÜK, Şeref ve AKILLIOĞLU, Tekin (1993), Yönetim Hukuku, 6. Bası, Turhan Kitabevi, Ankara.
10. GÖZÜBÜYÜK, Şeref ve TAN, Turgut (2006), İdare Hukuku Cilt 1 Genel Esaslar, Güncelleştirilmiş 4. Bası,
11. Turhan Kitabevi, Ankara. GÜÇER Mehmet S. (2011), “Kent Güvenliği: İstanbul Örneği” USAK Suç Önleme Sempozyumu,7 – 8
12. Ekim 2011 http://suconleme.org/wp-content/uploads/2013/02/27-Kent-G%C3%BCvenli%C4%9Fi
13. %C4%B0stanbul-%C3%96rne%C4%9Fi.pdf, E.T. 24.09.2013.
14. GÜLER, Mahmut (2011), “Kentsel Haklar Kapitalizm ve Katılım”, Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi
15. Dergisi, C.66, S.1, Ocak-Mart 2011.
16. GÜNDAY, Metin (2003), İdare Hukuku, 7. Bası, İmaj Yayınevi, Ankara.
17. İÇİŞLERİ BAKANLIĞI, (1992), Avrupa Kentsel Şartı, Çev. Zerrin YENER ve Kumru ARAPKİRLİOĞLİ,
18. Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü Yayın No:10. KABOĞLU, İbrahim Ö. (1996), “Yerleşme Özgürlüğü ve Konut Hakkı (Temel Özgürlük Sosyal Hak Bir- leşmesi)” TODAİE Yayını, İnsan Hakları Yıllığı, Cilt;17-18, s. 149 – 169.
19. KARANFİLOĞLU, Ali Yasin (2012),”Yerel Yönetimlerin Denetimi” http://www.sayistay.gov.tr/yayin/yayinicerik/aras09yerelyonetim.pdf, E.T. 26.06.2012).
20. KARASU, Mithat Arman (2008),” Kente Karşı Suç: Kavramsal ve Hukuksal Bir Çerçeve” Çağdaş Yerel
21. Yönetimler Dergisi Cilt 17 Sayı:4, s.45-62. KELEŞ, Ruşen (1994),”Kent ve Çevre Haklarının Korunması Üzerine Gözlemler”
22. (http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/42/465/5332.pdf, E.T. 01.06.2012).
23. KELEŞ, Ruşen (2009), Yerinden Yönetim Ve Siyaset, 6. Basım, Cem Yayınevi, İstanbul.
24. KELEŞ, Ruşen, (2010), Kentleşme Politikası, Güncellenmiş 11. Baskı, İmge Kitapevi, Ankara.
25. KESGİN, Bedrettin (2012),”Kentsel Yoksulluğa ve Sosyal Dışlanmaya Karşı Yerinden ve Yerel Müdahale
26. Olarak Sosyal Belediyecilik” /kapak-dosyasi/100-kentsel-yoksullua-ve-sosyal-dlanmaya-kar-yerinden-ve-yerel-mudahale-olarak- sosyal-belediyecilik.html , E.T. 28.05.2012
27. KUYURTAR Eyyüp Fırat (2013), “Yasal ve Karılaştırmalı Hukukta Konut Hakkı” http://www.kuyurtar.av.tr/makaleler.html, E.T. 28.08.2013.
28. ÖNDER, M. Fahrettin (2008), “Kentli Hakları ve Yerel Siyaset” Yerel Siyaset 1. Baskı, Okutan Yayıncılık, İstanbul.
29. ÖZDEK, Yasemin (1993), İnsan Hakkı Olarak Çevre Hakkı, TODAİE Yayını, Ankara.
30. ÖZEL, Mehmet (2005); “Kentsel Gelişme ve Kentleşme Sürecinde Niğde”, Selçuk Üniversitesi Karaman İİBF Dergisi, S.2, C.5, Aralık, s. 120-144.
31. PEKTAŞ Ethem Kadri ve AKIN Fehmi, (2010), “Avrupa Kentsel Şartları Perspektifinde Bir Kentli Hakkı
32. Olarak Katılım Hakkı ve Türkiye” A.K.Ü. İİBF Dergisi, Cilt 12, Sayı 2. ŞAHİN Sultan ve POLAT Oğuz (2012), “Türkiye’de Ve Dünyadaki Gelişmiş Ülkelerde Çocuk Katılım
33. Hakkı Algısının Ve Uygulamalarının Karşılaştırılması” Hukuk Ve İktisat Araştırmaları Dergisi Cilt 4, No 1, s. 275 -282 Issn: 2146-0817 (Online), Erişim Tarihi: 27.092013.
34. YALÇINÖZ ŞAHİN, Ayla (2006),” Kente Karşı İşlenen Suçlar” Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Mersin
35. Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı Kent ve Çevre Bilim Dalı, Mersin. YILDIRIM, Turan (2005),”İdarenin Yargısal Denetimine İlişkin Genel Bilgiler”, İdare Hukuku, 3. Baskı,
36. Anadolu Üniversitesi Web Ofset Tesisleri, Eskişehir. http://faolex.fao.org/docs/pdf/tur43244.pdf (E.T. 14.09.2014). http://www.haberler.com/nigde-nin-acil-cozum-bekleyen-en-onemli-sorunu-haberi/ (E.T. 02014)