Kurumsal sosyal sorumluluk faaliyetleri ve finansal performans arasındaki ilişki: Büyük mağazacılık sektöründe uygulama

Öz

Gün geçtikçe işletmeler için önemli hale gelen kurumsal sosyal sorumluluk faaliyetleri, işletmelerin varlıklarını sürdürebilmeleri için sürdürülebilirlik anlayışına duyarlı olmaları gönüllü olmaktan çıkıp artık zorunluluk haline gelmiştir. Borsa İstanbul’da işlem gören büyük mağazacılık sektörü içerisinden Migros A.Ş. ve Boyner A.Ş. üzerinde çalışılmıştır. Çalışmada Migros ve Boyner işletmelerinin 2010 - 2016 yıllarını kapsayan 7 yıllık süre içerisindeki faaliyet raporlarından bağımsız değişken olarak kurumsal sosyal sorumluluk açıklamaları ve bağımlı değişken olarak yıllık gelir tablosu ile bilançodaki hesap kalemlerinden elde edilen finansal oranların sonuçları ele alınarak analizleri gerçekleştirilmiştir. Elde edilen finansal oranlar ile işletmelerin faaliyet raporlarında açıklamış oldukları sosyal sorumluluk faaliyetleri arasındaki ilişkinin ortaya konulabilmesi için Korelasyon Analizi yapılmıştır. Kurumsal sosyal sorumluluk faaliyetlerinin sayısallaştırılması ile elde edilen sonuçları ve oran analizleri sonuçlarını SPSS 20 (Statistical Packages for Social Sciences) istatistik programı ile analize tabi tutulmuştur. Verilerin analizi sonucunda Migros A.Ş. ve Boyner A.Ş.’nin kurumsal sosyal sorumluluk açıklamaları ile finansal performansı arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal Sorumluluk
• kurumsal sosyal sorumluluk
• kurumsal sosyal sorumluluk açıklamaları
• finansal performans

The relationship between corporate social responsibility activities and financial performance: Applicatıon in the large store sector

Abstract

Corporate social responsibility activities, which have become important for businesses day by day, has become a necessity for businesses to be sensitive to the understanding of sustainability in order to sustain their existence, rather than being voluntary. In this study, It has been worked on the Migros A.Ş. and Boyner A.Ş. in the large retailing sector which is one of the sectors traded in Borsa Istanbul. In the study, analyzes were carried out by considering the corporate social responsibility statements as independent variables from the activity reports of Migros and Boyner businesses during the 7-year period covering the years 2010-2016 and the results of the annual income statement and the financial ratios obtained from the account items in the balance sheet as the dependent variable. Correlation Analysis was conducted to reveal the relationship between the financial ratios obtained and the social responsibility activities that the enterprises announced in their annual reports. The results obtained by digitizing the corporate social responsibility activities and the ratio analysis results were analyzed with the SPSS 20 (Statistical Packages for Social Sciences) statistical program. As a result of data analysis, it has been determined that there is a significant relationship between Migros A.Ş. and Boyner A.Ş.’s corporate social responsibility statements and financial performance.

Keywords

• Social Responsibility
• Corporate Social Responsibility
• Corporate Social Responsibility Disclosures
• Financial Performance.

Kaynakça

1. Acar, D. & Mortaş, M. (2011) , “İşletmelerin Hesap Verebilirlikleri İle Performans Oranları İlişkisi: İMKB30 Endeksinde Yer Alan İşletmeler Üzerine Bir Araştırma” KMÜ Sosyal ve Ekonomı̇k Araştırmalar Dergı̇si 13 (21), 85-94.
2. Angay, B.(2006), Halka Açık Şirketlerde Sosyal Raporlama ve Türkiye Uygulaması, Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, İstanbul.
3. Arat, M.E. (2005), Finansal Analiz Aracı Olarak Oranlar İlkeler & Oranlar, Marmara Üniversitesi Nihad Sayar Eğitim Vakfı, Yaylım Matbaası.
4. Aras, G., Aybars,A. & Kutlu, Furtuna,Ö. (2010), “Managing Corporate Performance: Investigating the Relationship Between Corporate Social Responsibility and Financial Performancein Emerging Markets”, International Journal of Productivity and Performance Management, 59(3), 229-254.
5. Arsoy, A. P. , Ö.Arabacı & A. Çiftçioğlu (2012), “Corporate Social Responsibility And Financial Performance Relationship: The Case Of Turkey”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, 18(53), 159-176.
6. Başar, B. (2014), “Kurumsal Sosyal Sorumluluk Raporlaması ve Finansal Performans Arasındaki İlişki: Borsa İstanbul’da İşlem Gören Kimya-Petrol-Plastik Sektörü Şirketleri Üzerine Bir Araştırma”, Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 21(2), 60-70.
7. Bolak, M. (1990), Finansman, İstanbul Teknik Üniversitesi Yayınevi
8. Boran, T.G. (2011), Kurumsal Sosyal Sorumluluk, Beta Yayınları.

9. Cardebat, J.M. & Sirven N. (2010), “What corporate social responsibility reporting adds tofinancial return?” ,Journal of Economics and International Finance, 2(2), 20-27.
10. Cochran, P. L. & Wood, R.A. (1984), “Corporate Social Responsibility and Financial Performance”, Academy of Management Journal, 27(1), 42-56.
11. Drake, P.P.(2017, 15 Ocak) , Financial Ratio Analysis, http://educ.jmu.edu/~drakepp/principles/module2/fin_rat.pdf
12. Ersöz, H. Y. (2007), Türkiye’de Kurumsal Sosyal Sorumluluk Anlayışının Gelişiminde Meslek ve Sivil Toplum Kuruluşları, İstanbul Ticaret Odası Yayınları.
13. Ertuğrul, M. (2009), “Finansal Performans Ölçümünde Dönüşümlerin Türkiye Açısından Değerlendirilmesi”, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(1), 19-46.
14. Farajollahi, F. (2016), Bankacılık Sektöründe Kurumsal Sosyal Açıklamalarının Finansal Performans Üzerindeki Etkilerinin İncelemesi: BIST-30’da Bir Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Atatürk Üniversitesi, Erzurum.
15. Fısk, P. (2010), Sürdürülebilir Büyüme, çev. Evren Yıldırım, MediaCat Kitapları.
16. Gürsakal, N. (2012), Betimsel İstatistik: İstatistik 1,Dora Yayınları.
17. Kaynar, B. (2011), Kurumsal Sosyal Sorumluluk Anlayışına Dayalı Sosyal Raporlamanın İşletme Performansı Üzerine Etkisi: Türkiye Uygulaması, Doktora Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi, Afyonkarahisar.
18. Keskin, G. (1985), İşletmelerin Sosyal sorumlulukları Kuram ve Bazı İş Örgütlerinde Bir Uygulama, Doktora Tezi, Atatürk Üniversitesi, Erzurum.
19. Kinder, Peter D. , S. D. Lydenberg & A. L. Domini (1993), Making Money While Being Socially Responsible, Harper Business, 18(1)
20. Korkmaz, S. (2009), İşletmelerin Sosyal Sorumlulukları, Umut tepe Yayınları.
21. Maignan, I. & O. C. Ferrell (2000), “Measuring Corporate Citizenship in Two Countries: The Case of the United States and France”, Journal of Business Ethics, 23(3).
22. Makni, R., Francoeur, C. & Bellavance F. (2008), “Causality Between Corporate SocialPerformance and Financial Performance: Evidence from Canadian Firms”, Journal of Business Ethics, 89(1).
23. Orlitzky, M.(2001), “Does Firm Size Confound the Relationship Between Corporate Social Performance and Firm Financial Performance?”, Journal of Business Ethics, 33(2).
24. Sözbilir, H. (1985), “Genişletilmiş Sosyal Muhasebe Yönetiminin Halka Açık Bir Şirkette Uygulanması”, Eskişehir Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 3(2).
25. Stanwick, P. A. & S. D. Stanwick (1998), “The Relationship Between Corporate Social Performance and Organizational Size”, Financial Performance, and Environmental Performance: An Empirical Examination, Journal of Business Ethics, 17(2).
26. Udayasankar, K. (2008), “Corporate Social Responsibility and Firm Size”, Journal of Business Ethics, 83(2).
27. Usta, Ö.(2011), İşletme Finansı ve Finansal Yönetim, Detay Yayınevi.
28. Waddock, S. A. & Samuel B. Graves (1997), “The Corporate Social Performance-Financial Performance Link”, Strategic Management Journal, 18(4).
29. Yıldırım, A. (2013), Kurumsal Sosyal Sorumluluk Açıklamalarının Finansal Performans Üzerine Etkisi: BIST-30’da Bir Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Balıkkesir Üniversitesi, Balıkkesir.
30. Yılmaz, U. (2009), İşletmelerde Oran Analizi Yoluyla Finansal Performans Ölçümlenmesi ve Bir Uygulama, Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, İstanbul.
31. Yunus, M. & Weber, K. (2010), Sosyal İşletme Kurmak, çev. Ahmet Nebil İmre, Doğan Egmont Yayıncılık.
32. www.borsaistanbul.com, (2017, 23 Mart)
33. www.kap.org.tr, (2017, 23 Mart)
34. www.tdk.gov.tr/, (2017,24 Nisan)
35. www.spk.gov.tr, (2019, 14 Mayıs)
36. www.sercomconsulting.com, (2019, 3 Haziran)